Karaborsa
| Bu maddedeki bazı bilgilerin kaynağı belirtilmemiştir. Ayrıntılar için maddenin tartışma sayfasına bakabilirsiniz. Maddeye uygun biçimde kaynaklar ekleyerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
Karaborsa, piyasa koşullarının ya da yapay nedenlerin yarattığı ürün darlığından yararlanarak kanun otoritesinin koyduğu ya da kontrol ettiği fiyatlardan daha yüksek fiyata satış yapılan piyasa. Özellikle yokluk dönemlerinde ya da bazı ürünlerin kontenjana bağlandığı zamanlarda ortaya çıkan bu yasadışı ve gizli ticarette, amaç herhangi bir nedenle piyasada bulunmayan bir ürünün, el altından piyasa değerinden yüksek fiyatla satılmasıdır.
Devletin koyduğu kurallara aykırı olarak yürütülen yasadışı bir ticaret olan karaborsa, bazı malların satışının karneye bağlandığı ya da fiyatlarının dondurulduğu, bazı malların satışının yasaklandığı, döviz fiyatlarının resmi kurumlarca belirlendiği durumlarda doğar. Karneyle satış, özellikle savaş dönemlerinde kıt malların dağıtımında eşitlik sağlamak amacıyla yaygın olarak başvurulan bir önlemdir; bu koşullarda karaborsacılar, söz konusu ürünleri yasal fiyatın üstünde satmak, alışveriş karnelerini çalmak ya da sahtelerini yapmak, belirli bir maldan belirli miktarlarda elde edebilmek için ek ödemede bulunmak gibi yöntemlere başvururlar.
Döviz alım satımında karaborsa, dövizin kıt olduğu ve sıkı bir denetim altında tutulduğu ülkelerde görülür. Döviz fiyatı karaborsada genellikle resmi fiyatın çok üstünde oluşur.
