Küba'daki Yahudilerin tarihi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Yahudi Kübalılar, Kübalı Yahudiler veya Yahudi kökenli Kübalılar Küba'da yaşayan bir etnik ve dini grup. Bazı Kübalılar atalarını İspanyol Engizisyonundan kaçan Marrano (gizli Yahudiler)'lara kadar dayandırırlar ve bunların çok azı bugün Yahudiliği devam ettirmektedir. 20.yy'ın başında Küba'ya önemli ölçüde bir Yahudi göçü gerçekleşti. Birçok Kübalı gibi ülkedeki Yahudilerin çoğu da Fidel Castro başa geçince ABD'ye kaçtı ve Güney Florida'da büyük bir cemaat oluşturdular. Modern Küba'da Yahudiler ve Lübnanlılar gibi Ortadoğu asıllı halklar bulunmaktadır.

Yahudi cemaati için resmi bir hükümet birimi olan Küba Koordinasyon Komitesi 2001'de Pesah yemeği dağıtmak amacıyla yaptığı çalışmada ülkede 1201 Yahudi olduğunu ortaya çıkardı. Dindar olan Chabad temsilcilerine göre bu nüfusun (Yahudiliğin temellerini yerine getirmedikleri için) üçte birinden azı "gerçek" Yahudidir.

Şubat 2007'de çıkan bir New York Times sayısında Küba'da yaklaşık 1500 Yahudi olduğu ve çoğunun (yaklaşık 1100 kişi) Havana'da yaşadığı belirtilmiştir.[1] Yine aynı nüshada, sadece bir Kaşer kasabın olduğu, bir tane bile hahamın olmadığı, 1959'da Fidel Castro başa gelmeden önce sırf Havana'da 15,000 Yahudi ve 5 sinagogun olduğu yazılmıştır.[1] Makalede, Castro'nun özel iş sektörlerini millileştirmesinin ardından Yahudilerin %90'ının adayı terkettiği ve geriye kalan %10'un dindar olmadığı dile getirilip; Küba'nın diplomatik ilişkilerini kestiği tek ülke İsrail olmasına rağmen adada antisemitizm'in görülmediğini aktarmıştır. Adath Israel Sinagogu Küba'daki tek Ortodoks sinagogdur.[1] Aralık 2006'da Küba Yahudileri cemaatlerinin 100. kuruluş yıldönümünü kutlamıştır.[2]

"Jewban"[değiştir | kaynağı değiştir]

"Jewban" (Jew [Yahudi] + Cuban [Kübalı]), "Juban", "Jewbano", veya "Jewbana" Güney Florida'da ortaya çıkmış etnik bir lakaptır. 2000'lerde muhtemelen Anthony Testino tarafından çıkarılmıştır. Astoria İtalyan İskoç İçicileri Dans Birliği (I.S.D.C.A) başkanı Testino Jewban'ı sinagog gazetesinin ismi olarak seçmiştir.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Jay Levinson, Jewish Community of Cuba: The Golden Years, 1905-1958, Nashhville, TN: Westview Publishing Company, 2005.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]