Hula Vadisi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 33°6′12″K 35°36′33″D / 33.10333°K 35.60917°D / 33.10333; 35.60917

Hula Vadisi, Golan Tepeleri'ndne görünümü.

Hula Vadisi (İbranice: עמק החולה‎ , Emek Hula), İsrail'in kuzeydoğusunda, Yukarı Celile bölgesinde vadi. Şeria Nehrinin, Taberiye Gölününün (Celile Denizi) kuzeyinde kalan kesiminin büyük bölümünü içine alır. Kuzeyde Tel Dan ve Mayan Baruh yerleşmeleri, doğuda Golan Tepeleri, batıda da Naftali Tepeleriyle çevrilidir. Güneyde Taberiye Gölüne doğru yavaş yavaş alçalır. Uzunluğu yaklaşık 25 km, genişliği ise 6,5 km olan vadi, 177 km²'lik bir alanı kaplar.

Geçmişi[değiştir | kaynağı değiştir]

Şeria Nehrinin doğal doğal eğiminin az olması nedeniyle yakın zamanlara değin bataklıklarla kaplı olan vadinin adı ilk kez yaklaşık 3. yüzyılda yazılmış haham metinlerinde pirinç yetiştirilen bir bölge olarak geçer. Vadide eskiden yüzölçümü yaklaşık 13 km² olan bir göl bulunuyor ve gölü çevreleyen 31 km²'lik bataklık alan kış aylarında yağmurlar nedeniyle daha da genişliyordu. Sıtma nedeniyle uzun yıllar birkaç Arap köylüsünün dışında hiç kimsenin yaşamadığı vadide kurulan ilk yerleşme Yesud ha-Maala kolonisi (kuruluşu 1883) oldu. Bunun dışında 1930'lara kadar ıssız bir yer olarak kaldı.

Filistin Topraklarını Kalkındırma Şirketi 1934'te vadinin kuzey kesimini Araplardan satın aldı. Şirket sonraki yıllarda yeni topraklar satın aldı ve bölgede çok sayıda kibutz kuruldu. 1951'de Hula Gölünü kurutma çalışmaları başlatıldı. 1958'e kadar doğal rezerv olarak korunan küçük bir bölgenin dışında, göl ve bataklıklar kısa zamanda tümüyle kurutuldu. Bu çalışmalar kapsamında uzunluğu 40 km'den daha fazla olan akaçlama ve sulama kanalları inşa edildi. Teberiye Gölünün kuzey ucundaki bazalt damarı, kanallar aracılığıyla vadinin büyük bölümünü sulayan Şeria Nehrinin akışını düzenlemek için havaya uçuruldu. Suriye silahlı çatışmalarla bu çalışmayı engellemeye çalıştı.

Tarım[değiştir | kaynağı değiştir]

Göl ile çevresindeki bataklıkların kurutulmasıyla elde edilen 57 km²'lik alan bugün İsrail'in en zengin tarım bölgesidir. Vadide tahıl, hayvan yemi, yerfıstığı, pamuk, sebze başta elma olmak üzere çeşitli meyveler ve iharacata yönelik olarak çiçek soğanı yetiştirilir. İsrail'de balık üretme havuzlarının dörtte birinin bulunduğu vadide sığır besiciliği de yapılır. Kurutulan bölgenin kuzeybatısında kurulan Kiryat Şemona kenti bölgenin yönetim ve sanayi merkezidir.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]