Harry Potter serisi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Harry Potter (kitap serisi) sayfasından yönlendirildi)
Atla: kullan, ara
Harry Potter serisi
The Harry Potter logo, used first in American editions of the novel series and later in films.
Yazar J. K. Rowling
Çevirmen Ülkü Tamer, Sevin Okyay, Kutlukhan Kutlu
Ülke İngiltere
Dil İngilizce
Tür Fantezi edebiyatı ,Gizemli roman
Yayıncı Yapı Kredi Yayınları
Yayınlandı 1997
Türkçe yayınlandı 1999
Kitap sayısı 7

Harry Potter , İngiliz yazar J.K. Rowling tarafından yedi kitap olarak yazılan fantastik romanlar ve onlardan uyarlanan filmler serisidir.

Dünya çapında elde ettiği başarı ve yakaladığı satış rakamlarıyla çığır açmayı başarmış ve edebiyat tarihine geçmiştir. Harry Potter serisinin yedinci kitabı piyasaya çıktığı ilk gün ABD'de 8,5 milyonun üzerinde bir satış rakamı yakalayarak erişilmesi güç bir rekora imza atmıştır.[kaynak belirtilmeli]

Harry Potter serisinin ilk kitabı, Harry Potter ve Felsefe Taşı, 1997 yılında piyasaya çıkmıştır. Yedi kitaplık serinin günümüz itibariyle tümü tamamlanıp satışa sunulmuştur (J.K.Rowling 24/06/2010 tarihli basın açıklamasında serinin devamı niteliğinde bir kitap yazmayı düşündüğünü, kitaba önceki hikâyenin 10 yıl sonrasından başlamak istediğini belirtti). Ünlü serinin kitapları, "Dünyanın En Hızlı Satan Kitabı" ve "Dünyanın En Çok Satılan Çocuk Romanı" unvanlarını şimdiden üstlerine almışlardır. Kitap serisi, sadece çocuklarlar için yazılmasına rağmen, her yaştan okurun ilgisini çekmiştir.[1][2][3][4][5]

Konusu[değiştir | kaynağı değiştir]

Harry Potter, 10 yıl boyunca hiçbir zaman sevemediği Petunia teyzesi, Vernon eniştesi ve nefret ettiği ahmak kuzeni Dudley ile yaşamak zorunda kalmıştır. Anne ve babasının bir trafik kazasında öldüğünü sanan Harry, Hogwarts'da Anahtarların ve Toprakların Bekçisi Rubeus Hagrid'in verdiği mektupla başlayan olaylarla durumun böyle olmadığını anlayacaktır. Harry'nin Muggle (büyü-dışı) doğumlu cadı annesi Lily Potter ve büyücü babası James Potter, Harry daha bir yaşındayken Voldemort tarafından öldürülmüşlerdir. Harry, Hogwarts Cadılık ve Büyücülük Okulu'na hiç başvurmamasına rağmen oradan kabulü gelmesiyle kendisinin de bir büyücü olduğunu anlar. Yedi sene boyunca okuyacağı bu gizemli ve devasa okulda onu bekleyen birbirinden tehlikeli ve heyecanlı serüvenlerle daha ilk senesinde becerikli bir büyücü olup çıkar ve olaylar heyecanlı bir şekilde Harry'i kaderine sürükler.[6]

Hogwarts[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Hogwarts
Filmlerde kullanıldığı haliyle Hogwarts

Kısa adıyla Hogwarts, İngiltere'de bulunur ve sihir aleminin prestijli okullarından biridir. 11. yüzyılda 1000'li yıllarda çağın en önemli 4 büyücüsü tarafından kurulmuştur. Dört okul binası da onların soyadlarını taşır; Godric Gryffindor, Helga Hufflepuff, Rowena Ravenclaw ve Salazar Slytherin.

Yedi yıllık eğitim sürecine başlayacak öğrencilerini on bir yaşından itibaren alır. Öğrenciler Hogwarts Express ile okula gelirler. Hogwarts, her yıl 1 Eylül'de açılmaktadır ve o gün her zaman bir pazartesiye denk gelmektedir. Her yıl 1. sınıfların hangi binaya gideceklerini belirlemek için bir seçme yapılır. Bu seçim "Seçmen Şapka" tarafından yapılır.

Hogwarts kampüsünün en şatafatlı yapısını oluşturan Hogwarts Şatosu'nun tüm karmaşık oda ve geçitlerini bilen biri yoktur. Katların arasında bulunan merdivenlerin her cuma değişmesi bu hareketli şatonun tamamiyle öğrenilenememesinin nedenlerinden biridir. Fakat Çapulcu Haritası işaretlenemez yerler dışında tüm Hogwarts'ı göstermektedir. Çapulcu Haritası; Aylak (Remus Lupin), Kılkuyruk (Peter Pettigrew), Patiayak (Sirius Black) ve Çatalak (James Potter) tarafından yapılmıştır. Okulun kurulduğu dönemle ilintili olarak 18. yy mimarisinden etkilenen okulun içi, ünlü büyücü ve cadıların heykelleri, portreleri ve yine büyü dünyasıyla ilgili birçok nesneyle süslenmiştir.

Hogwarts'ta, şatodan başka bu şatonun çevrelediği bir göl, bir Quidditch sahası ve Bitkibilim (Büyücülük dünyasında bitkileri inceleyen bir bilim dalı) derslikleri bulunur. Okul, öğrencilere yasak olan Yasak Orman ile çevrilidir.

Okulun Latince eski sloganı "Draco Dormiens Nunquam Titillandus"un Türkçe çevirisi "Uyuyan Bir Ejderhayı Asla Gıdıklama"dır.

Türkiye'de Harry Potter[değiştir | kaynağı değiştir]

Serinin ilk kitabı, Türkçe olarak ilk kez 1999 yılında Harry Potter Büyülü Taş adıyla,[7] Mustafa Bayındır'ın çevirisiyle Dost Kitabevi tarafından yayınlandı. Yeterince ilgi görmeyen bu baskıdan sonra serinin yayın haklarını Yapı Kredi Yayınları satın aldı ve ilk kitabı 2001 yılında Harry Potter ve Felsefe Taşı ismiyle ve Ülkü Tamer'in çevirisiyle tekrar yayınladı. Serinin bundan sonraki kitapları Sevin Okyay ve oğlu Kutlukhan Kutlu tarafından Türkçe'ye kazandırıldı. İkinci ve üçüncü kitaplar gecikmeli olarak Türkçe'ye çevrilmiş, dördüncü kitaptan itibaren kitaplar dünyayla hemen hemen aynı zamanda Türkiye'de yayımlanmaktadır.

Sevin Okyay ve Kutlukhan Kutlu tarafından yapılan Türkçe çeviriler başarılı bulunmuştur.[8]

Kitabın İngilizcesinde bulunan terimlere tercümanların bulduğu bazı ilginç Türkçe karşılıklar şunlardır:

İngilizce Türkçe
Auror Seherbaz
Boggart Böcürt
Dementor Ruh emici
Ghoul Gulyabani
Horcrux Hortkuluk
Parselmouth Çatalağız
Pensieve Düşünseli
Wizengamot Büyüceşura

Ayrıca kitaplarda "Tom Marvolo Riddle" - "I am Lord Voldemort" anagramının Türkçe'ye sorunsuz aktarılabilmesi için "Marvolo" ismi "Marvoldo" şeklinde çevrilmiştir. Böylece anagram Türkçe çeviriye "Tom Marvoldo Riddle" - "Adım Lord Voldemort" şeklinde yansıtılmıştır.

Kitaplar[değiştir | kaynağı değiştir]

Harry Potter kitapları Türkiye baskıları

Bunlar Harry Potter serisindeki kitaplardır. Harry Potter serisi ilk önce kitap şeklinde yazılmıştır; fakat çok tutulduğu görülünce sinemaya uyarlanmıştır.

Film uyarlamaları[değiştir | kaynağı değiştir]

Gişe başarısı[değiştir | kaynağı değiştir]

Harry Potter ve Felsefe Taşı 16 Kasım 2001 152 dakika[9] 974.775.550 $
Harry Potter ve Sırlar Odası 15 Kasım 2002 161 dakika[10] 878.979.634 $
Harry Potter ve Azkaban Tutsağı 18 Eylül 2004 Alfonso Cuarón 151 dakika[11] 895.913.036 $
Harry Potter ve Ateş Kadehi 31 Ağustos 2005 Mike Newell 136 dakika[12] 795.638.952 $
Harry Potter ve Zümrüdüanka Yoldaşlığı 27 Temmuz 2007 David Yates 139 dakika[13] 938.468.864 $
Harry Potter ve Melez Prens 15 Temmuz 2009 David Yates 154 dakika 933.959.197 $
Harry Potter ve Ölüm Yadigârları: Bölüm 1 17 Kasım 2010[14] 146 dakika 952.241.071 $
Harry Potter ve Ölüm Yadigârları: Bölüm 2 13 Temmuz 2011 [14] 166 dakika 1.328.111.219 $
Toplam Filmler 1-8 1205 dakika[15] 7.701.234.647 $

Video oyunları[değiştir | kaynağı değiştir]

Film müzikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Fry, Stephen (10 December 2005). "Living with Harry Potter". BBC Radio 4. 2 June 2009 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20090602092002/http://www.accio-quote.org/articles/2005/1205-bbc-fry.html. Erişim tarihi: 10 December 2005. 
  2. ^ Jenson, Jeff (7 September 2000). "Harry Up!". Entertainment Weekly. http://www.ew.com/ew/article/0,,85524~5~0~,00.html. Erişim tarihi: 20 September 2007. 
  3. ^ Nancy Carpentier Brown (2007). "The Last Chapter". Our Sunday Visitor. http://www.osv.com/Portals/0/images/pdf/TheLastChapter.pdf. Erişim tarihi: 28 April 2009. 
  4. ^ J. K. Rowling. "J. K. Rowling at the Edinburgh Book Festival". 20 August 2006 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20060820213620/http://www.jkrowling.com/textonly/en/news_view.cfm?id=80. Erişim tarihi: 10 October 2006. 
  5. ^ Geordie Greig (11 January 2006). "'There would be so much to tell her...'". The Daily Telegraph (London). http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2006/01/10/nrowl110.xml. Erişim tarihi: 4 April 2007. 
  6. ^ http://itsallend.tr.gg/Harry-Potter-Konusu.htm
  7. ^ Rowling, J.K. (1999). Harry Potter Büyülü Taş. Ankara: Dost Kitabevi yayınları. ISBN 9-7575-0195-6. http://www.kitapyurdu.com/kitap/default.asp?id=32346. Erişim tarihi: Eylül 4, 2012. 
  8. ^ "Harry Potter serisini çeviriyorsanız; halk kültürüne, edebiyata, İngiliz kültürüne, İngilizceye (ve bizim durumumuzda) Türkçeye hakim olmalısınız. Böcürtler ve Patlar Uçlu Kelekerlere Türkçe karşılıklar bulmanız gerekir. Hagrid'in farklı aksanını atlayamazsınız. Bulanıklara ve Melezlere dikkat etmelidir. Hem orijinal hem de Türkçe kitapların bir okuru olarak, Türkçe konuşsaydı Rowling'in (çeviriyle) gurur duyacağını söyleyebilirim" ("If you're translating Harry Potter books, you have to have a full grasp of popular culture, literature, British culture, English children's books, and English and Turkish in our case. You need to find Turkish equivalents of boggarts and blast-ended skrewts. You cannot lose the distinctive voice of Hagrid. You have to be careful with Mudbloods and Half-bloods. As a reader of both original and Turkish versions, I can say that Rowling would be proud if she spoke Turkish") Güler, Emrah, Not lost in translation: Harry Potter in Turkish, Turkish Daily News
  9. ^ "Philosophers Stone Running time, see Product Details"
  10. ^ "Chamber of Secrets Running time, see Product Details"
  11. ^ "Goblet of Fire running time, see DVD Features in description"
  12. ^ "Prisoner of Azkaban running time, see DVD Features in description"
  13. ^ "Order of the Phoenix running time, see DVD Features in description"
  14. ^ a b "Final 'Harry Potter' book will spawn two movies". Los Angeles Times. 2008-03-12. http://www.latimes.com/entertainment/news/movies/la-et-potter13mar13,0,7162166.story. Erişim tarihi: 2008-03-12. 
  15. ^ "Harry Potter 1-5 running time, see Product details, bottom of page"