Halkın Mücahitleri Örgütü

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Halkın Mücahitleri Örgütü
Kısaltma HMÖ
Genel başkan Maryam Rajavi
Genel sekreter Seddigheh Hosseini
Kuruluş tarihi 1965
İdeoloji İslam, Sosyalizm
HMÖ'nün resmi internet sayfası

Halkın Mücahitleri Örgütü (HMÖ) (Farsça: سازمان مجاهدين خلق ايران sāzmān-e mojāhedin-e khalq-e irān) İran İslam Cumhuriyetini yıkmayı amaçlayan İslamcı sosyalist örgüt.

1965 kurulmuş olan örgüt esas olarak İran Şahı Muhammed Rıza Pehlevi, kapitalizm ve batı emperyalizmine karşı silahlı mücadeleyi amaçlamıştır.[1] Örgüt 2001 yılından beri şiddet eylemlerini terkettiğini iddia etmekte[2] ve bugün İran'da demokratik, seküler bir koalisyon hükümeti için çabalayan, sürgün parlementosu rolünü üstlenmiş "şemsiye örgüt" İran Ulusal Direniş Konseyi'deki (İUDK) temel yapıdır. Örgütün binlerce üyesi yıllarca Irak'taki kamplardadır fakat BBC'ye göre ABD işgalinden sonra silahsızlanmış ve ateşkese bağlı oldukları söylenmiştir.[3]

İUDK'nın sadece HMÖ'nün bir paravan örgütü olup olmadığı .[4][5], İUDK'nın da teröre bulaşıp bulaşmadığı ya da İran'da demokrasi için mücadele veren legal bir muhalif örgüt [6] olup olmadığı konusundaki önemli tartışmalar, batılı karşıtları tarafından İran'la yapılan pazarlıklarda koz olarak kullanılmaya çalışılmaktadır.

HMÖ'nün silahlı kanadı İran Ulusal Kurtuluş Ordusu (İUKO) adlandırılmaktadır/adlandırılmaktaydı. İran hükümeti silahlı kanadı resmi olarak, HMÖ'nün gerçekten İslami olmadığını öne sürerek, Münafıklar olarak isimlendirmektedir.[7]

Kanada, Irak ve İran HMÖ'yü terörist örgüt olarak kabul etmektedir.[8] 26 Ocak 2009 tarihinde Avrupa Birliği Konseyi HMÖ'nü AB terörist örgütler listesinden çıkartmıştır. Örgüt bu durumun "yedi yıllık hukuki ve siyasi savaş"ın bir sonucu olduğunu açıklamıştır. ABD HMÖ'nü 28 Eylül 2012 tarihinde terör örgütleri listesinden çıkarmıştır.[9][10][11][12][13]

HMÖ ve İUDK, 2002 ve 2008 senelerinde ABD'ye İran'ın nükleer programıyla ilgili istihbarat sağladıklarını iddia etmişlerdir.[14][15]

Diğer İsimleri[değiştir | kaynağı değiştir]

İran Halkın Mücahitleri, çeşitli isimlerle anılmaktadır:

  • Halkın Mücahitleri Örgütü (HMÖ)
  • İran Ulusal Kurtuluş Ordusu (örgütün silahlı kanadı)
  • (İhtilaflı) İran Ulusal Direniş Konseyi (İUDK) - HMÖ, bir örgütler şemsiyesi olan İUDK'nın kurucu üyesidir. FBI tarafından paravan bir örgüt olduğu iddia edilmektedir. İki örgütlenmede aynı lider kadrosunu ve aynı idari binaları paylaşmaktadır. FBI'ın 2001'de eldeettiği belgelere göre HMÖ, İUDK'yı kendi politik kandı olarak tanımlamaktadır.[4][5]
  • Halkın Münafıkları (HM) - İran hükümeti örgütü mütemadiyen bu isimle tanımlamaktadır."[7]

Üyelik[değiştir | kaynağı değiştir]

2003 savaşından önce Irak'ta konuşlanmış 5000 ila 7000 arasında ağır silahlı HMÖ militanı olduğuna inanılmakla birlikte, 3000 ile 5000 arasındaki bir sayı daha mantıklı görülebilir.[16] 2005'te ABD think-tank kuruluşu Council on Foreign Relations, üçte biri ila yarısı savaşçı olan 10000 üyesi olduğuna inanmaktadır. Aynı kuruluş, HMÖ'nün üye sayısında düşüş olduğunu ve yeni üye bulmakta başarısız olduğunu iddia etmektedir.[17] New York Times'da 2003'te yayımlanan bir makaleye göre HMÖ, Irak'ta konuşlanmış çoğu kadınlardan oluşan 5000 savaşçıya sahiptir.[18] Ashraf kampındaki son nüfus sayımı, 900 kadarı kadın olmak üzere toplamda 3500 civarında üye olduğununu göstermiştir. [kaynak belirtilmeli]

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

İslam Devriminden Önce[değiştir | kaynağı değiştir]

Kuruluş[değiştir | kaynağı değiştir]

İran HMÖ 1965 senesinde, orta sınıf, Tahran Üniversitesi Üniversitesi öğrencisi olan ve içlerinde Mohammad Hanifnejad, Saied Mohsen ve Ali-Asghar Badizadegan'inde bulunduğu, İran Özgürlük Hareketi'nin altı eski üyesi tarafından kurulmuştur. HMÖ yozlaşmış ve baskıcı buldukları Şah Muhammed Rıza Pehlevi yönetimine karşıydılar ve Özgürlük Hareketinide ılımlı ve etkisiz olarak görmekteydiler.[19] İlk beş yılda örgüt öncelikle İslam yorumuyla Marksist felsefe pratiklerini birleştirmek amacıyla ideolojik çalışmalara yoğunlaştı. Örgüt ilk eylemleri, Pehlevi'nin savurgan "İran monarşisinin 2500 yılı kutlamarı" nedeniyle 1971 yılının Ağustos ayında Tahran elektrik idaresinin bombalanması ve başarısız bir uçak kaçırma olayıdır. Dokuz mücahit tutuklanmış ve işkence altında tutuklulardan birisinin bilgi vermesi üzerine 66 örgüt üyesi daha tutuklanmıştır. Birkaç ay içerisinde örgütün tüm yönetici kadrosu idamlar ve sokak savaşları aracılığıyla SAVAK tarafından ortadan kaldırılmıştır. Diğer üyeler yıllarca tutuklu kalmış ve Massoud Rajavi'yide içine alan son grup Ocak 1979'da, Ayetullah Humeyni'nin Tahran'a dönmesinden hemen önce serbst bırakılmıştır. Bununla birlikte örgüt varlığını sürdürmüş ve rejime karşı şiddet olaylarına devam etmiştir.[20]

Bölünme/Hizipleşme[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekim 1975'te örgüt ideolojik bir bölünmeye maruz kalmıştır. HMÖ'nün tutuklanmamış liderlerinin büyük çoğunluğu Marksizmi kabul ve örgütü Marksist-Leninist olarak ilan etmeye evet demiştir. Bu durum "İdeolojik Meseleler Manifestosu" isimli kitapta merkez yönetici kadronun "on yıllık yeraltı varlığı, dört yıllık silahlı mücadele ve iki yıllık yoğun bir ideolojik yeniden değerlendirme sonucunda esas devrimci yolun İslam değil Marksizm olduğu sonucuna ulaşmışlardı." şeklinde beyanıyla açıklanmaktadır. Ayatallah Taleqani'nin oğlu Mujtaba Taleqani de Marksizmi kabul edenlerden biriydi. Böylece. Böylece Mayıs 1975'le birlikte, her birinin kendine ait yayın organı, kendi örgütlenmesi ve eylemleri olan iki rakip Mücahit örgütü vardır.[21] İran devriminde birkaç ay önce Marksist Mücahitlerin büyük kısmı kendilerini "Peykar" olarak isimlendirmiştir. 7 Aralık 1978 tarihindeki tam ismi ise "Çalışan Sınıfın Kurtuluşu için Mücadele Örgütü"dür. Bu isim Rusya, St. Petersburg'ta sol kanat bir grup olan St. Petersburg Çalışan Sınıfın Kurtuluşu için Mücdele Biliği"nden gelmektedir. Bu birlik, Lenin tarafından 1895 sonbaharında kurulmuştur.[22]

Anti-Amerikan Kampanya[değiştir | kaynağı değiştir]

1970'lerde İran'daki Amerikalılar örgütün birincil hedefleriydi.

  • HMÖ, 30 Kasım 1971'de Amerikan büyükelçisi Douglas MacArthur II'yi kaçırma teşebbüsü başarısızlıkla sonuçlanmıştır.[23]
  • Amerika Birleşik Devletleri Hava Kuvvetlerinden Tuğgeneral Harold Price, 1972 Mayısındaki suikast girişiminde yaralanmıştır.[24][25]
  • Suikast girişimlerindeki ilk başarı Amerikan ordusunda sayman olan Yarbay Louis Lee Hawkins'in öldürülmesidir. 2 Haziran 1973 tarihinde Tahran'daki evinin önünde motorsikletli iki militan tarafından vurularak öldürülmüştür.[24][26][27][28][29][30]
  • Albay Paul Shaffer ve Yarbay Jack Turner isimli Amerikan Hava Kuvvetleri subaylarını taşıyan araba militanları taşıyan iki araç arasında tuzağa düşürüldü. İranlı şöföre yere yatmasını söylediler ve Amerikalıları vurarak öldürdüler. Altı saat sonra bir kadın gazetecileri arayarak eylemin HMÖ tarafından, son dönemde tutukluların İranlı otoritelerin ellerinde ölümlerine misilleme olarak gerçekleştirildiğini iddia etti.[24][26][28][29][31]
  • 1976 Mayısında Rockwell International çalışanı üç Amerikalı saldırıya uğradı. William Cottrell, Donald Smith, ve Robert Krongard öldürüldü. Öldürülen Amerikalılar, komşu SSCB'den istihbarat toplamak üzere, Ibex adlı sistem üzerinde çalışmaktaydılar.[26][29][32]

İslam Devrimi gerçekleşene kadar HMÖ'nün Marksist kanadı hem İran hem de Batılı hedeflere saldırılar düzenlemiştir. Amerikan Dışişleri ve Avusturalya Meclisi Dışişleri komisyonunun HMÖ sunumuna göre örgüt 1970ler boyunca birçok Amerikan askeri personeline ve İran'da çalışan sivile suikastler düzenlemiştir. Devrimde sonra örgüt 1979'da Tahran'da ABD Büyükelçiliği işgalini aktif bir şekilde desteklemiştir.[16]

İdeoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

1979 İran Devriminden Önce[değiştir | kaynağı değiştir]

HMÖ'nün devrimci Şiilik ideolojisi, birçoklarına göre ilham aldıkları Ali Shariati'nin yaptığına çok benzer bir İslam yorumuna dayanmaktadır. Tarihçi Ervand Abrahamian'e göre ilerleyen yıllarda Shariati'nin hem kendisinin hem de verimli çalışmalarının dolaylı olarak Mücahitlere yardım ettiği açıktır.[33] Amerikan Dışişlerine göre HMÖ'nün felsefesi Marksizm, Nasyonalizm ve İslamın bir sentezidir.

Örgütün kurucularından Ahmad Reza'i'nin yazdığı ve grubun "ilk büyük ideolojik çalışması" olan Nahzat-i Husseini' (yada Hüseyin'in davası) adlı eserde, Hz. Muhammed'in tesis etmeye çalıştığı toplumsal düzenin "Nizam-ı Tevhid" (birlik nizamı-düzeni) kavramıyla tanımlanabileceği ifade edilmektedir. Bu kavram ile sadece, aynı din etrafında ve aynı tanrıya ibadet etmek için bir araya gelmiş bir topluluğun tanımlanmadığı, bunun yanı sıra, tüm topluluğun ortak refahını yükseltmeyi amaçlayan insanların oluşturduğu, sınıfsız bir toplum yapısının tarif edildiği savunulmaktadır. "Kültürümüzde özel bir yere sahip olan ve devrimci bir içerik taşıyan şiilik aslında, Hüseyinin şehadeti ve onun mücadelesidir."[20]

Devrimden Sonra[değiştir | kaynağı değiştir]

Özellikle son yıllarda Maryam Rajavi'nin yönetiminde örgüt kadınların lehine çok güçlü ilkeler kabul etmiştir. Artık kadınlar HMÖ örgütü içinde bazı üst düzey görevleri üstlenmektedir ve savaşçıların sadece üçte biri kadın olmasına rağmen komutanların üçte ikisi kadınlardan oluşmaktadır. Rajavi, kadınların da erkeklerle eşit haklara sahip olması gerektiğine tam olarak inanmaktadır.[14]

HMÖ 1981 yılında İran hükümetine muhalifleri tek bir şemsiye örgüt altında birleştirme amacıyla İran Ulusal Direniş Konseyi'ni (İUDK) kurmuştur. HMÖ, geçtiğimiz 25 yıl içinde İUDK'nın 540 üyeli, serbest seçimleri, cinsiyet eşitliğini ve etnik ve dini azınlıklara eşit haklar verilmesini savunan bir sürgün meclisine dönüştüğünü iddia etmektedir. HMÖ aynı zamanda serbest pazar ekonomisini savunduğunu ve Orta Doğu'da barışı desteklediğini iddia etmektedir. Buna rağmen FBI İUDK'nın ayrı bir örgütlenme değil bunun yerine her dönemde HMÖ'nün bir parçası olduğunu ve tersi olması gerektiği halde İUDK'nın HMÖ'nün politik kolu olduğunu iddia etmektedir. Bugün UİDK'daki temel örgüt HMÖ olmasına rağmen, geçmişte İran Kürdistan Demokrat Partisi gibi diğer örgütlere de ev sahipliği yapmıştır.[4]

Örgütün resmi ideolojisine göre, serbest seçimler ve bu seçimlerde halkın seçme ve seçilme hakkının bulunması siyasi meşruiyetin olmazsa olmaz ön koşulu ve yegane göstergesidir. Örgüt yayınlarında, toplumu oluşturan bireylerin şahsi irade ve seçimleri göz ardı edilerek, İslam dininin kavranamayacağı öne sürülmektedir. Onlara göre, Kuran'da da belirtildiği gibi, insanlarla hayvanlar arasındaki en büyük fark, insanoğlunun özgür iradeye sahip olmasıdır. Bu düşünce temelinde asıl olan insanoğludur.Özgürlük olmadan toplumsal gelişme ve özgürlükten bahsedilemez. Örgüt liderleri kendilerini müslüman olarak tanımlasa da, HMÖ kendisini laik bir örgüt olarak tanımlamaktadır : "The National Council of Resistance believes in the separation of Church and State."[34]

İslami Hükümetle Silahlı Mücadele[değiştir | kaynağı değiştir]

Şablon:POV-section

İran devriminin ardından Ayetullah Humeyni'nin yeni kurulmuş olan teokratik hükümeti HMÖ'nü yoketmek için şiddetli bir kampanyaya başladı. Humeyni HMÖ'ne eklektik oldukları, Batı tutkusu/taklitçiliği ("the Western plague" - bir yozlaşma terimi olarak kullanılıyor) ile kirlenmiş, münafık ve kafir oldukları gerekçesiyle saldırmaktaydı.[35] 1980 yılının Şubat ayında Hizbullah yanlılarının HMÖ ve diğer solcu [36] gruplara ve bu gruplara ait mekanlara yoğun saldırılarının sonucunda, HMÖ yanlıları diğer solcu gruplarla birlikte yeraltına çekilmek zorunda kaldı. 1979 yılından 1981'e kadar yüzlerce HMÖ üyesi katledildi. 3000 kadar örgüt üyesi de tutuklandı [37]. Bu gelişmeler sonunda örgüt,2o Temmuz 1981 tarihinde kitleleri islam bayrağı altında toplanayarak, İran'ın yeni yönetimini ve lider kadrosunu protesto etmeyi hedefleyen geniş katılımlı bir miting tertip etti. HMÖ bu olayı İran tarihinde bir dönüm noktası olarak tanımlamıştır. In February 1980 concentrated attacks by hezbollahi toughs began on the meeting places, bookstores, newsstands of Mujahideen and other leftists[36] driving the left underground in Iran. Hundreds of PMOI supporters and members were killed from 1979 to 1981, and some 3,000 were arrested.[37] Ultimately, the organization called for a massive demonstration under the banner of Islam on June 20, 1981 to protest Iran's new leadership. PMOI called this event a turning point in Iran’s contemporary history.

On 28 June 1981, bombs were detonated at the headquarters of the since-dissolved Islamic Republic Party. Around 70 high-ranking officials, including Chief Justice Mohammad Beheshti (who was the second most powerful figure in the revolution after Ayatollah Khomeini at the time), cabinet members, and elected members of parliament, were killed. The Mujahedin never publicly confirmed or denied any responsibility for the deed, but stated the attack was `a natural and necessary reaction to the regime's atrocities.` The bomber was identified as a Mujahedin operative by the name of Mohammad Reza Kolahi, who had secured a job in the building disguised as a sound engineer [38]. Khomeini accused them of responsibility and, according to BBC journalist Baqer Moin, the Mujahedin were "generally perceived as the culprits" for it in Iran.[39] Two months later on August 30, another bomb was detonated killing the popularly elected President Rajai and Premier Mohammad Javad Bahonar. An active member of the Mujahedin, Massoud Kashmiri, was identified as the perpetrator, and according to reports came close to killing the entire government including Khomeini.[40] The reaction following both bombings was intense with many arrests and executions of Mujahedin and other leftist groups, but "assassinations of leading officials and active supporters of the regime by the Mujahedin were to continue for the next year or two."[41] This occurred following Saddam's invasion when the public was focused on defending the motherland much more than pressing grevances against the government.

Eventually, the majority of the PMOI leadership and members fled to France, where it operated until 1986, when tension arose between Paris and Tehran over the Eurodif nuclear stake and the French citizens kidnapped in the Lebanon hostage crisis. After Rajavi flew to Baghdad, French hostages were released.

Saddam Hüseyin Döneminde Irak'la İlişkiler[değiştir | kaynağı değiştir]

PMOI 1986'da İran-Irak savaşı esnasında genel merkezini Irak'a taşımıştır. The PMOI transferred its headquarters to Iraq in 1986, during the Iran–Iraq War. US State Department'e göre PMOI tüm askeri ve finansal desteği 2003 Irak işgaline kadar Saddam hükümetinden sağlamaktaydı. According to the US State Department, the PMOI received all of its military support and most of its financial assistance from Saddam's government until the 2003 Invasion of Iraq. The PMOI also has used front organizations to solicit contributions from expatriate Iranian communities. PMOI's main economic development is based on tributes and endowments from its supporters all over the world.

The PMOI's decision to move its headquarters to Iraq in the middle of the war — which was started by an invasion by the Iraqi army and cost many tens of thousands of Iranians lives — caused the PMOI to lose most of its supporters in Iran, regardless of their views towards the Iranian government.[42] A report by the Foreign Affairs group of the Australian Parliament states the PMOI "is believed to have lost much of its popular support within Iran since siding with Iraq".[16]

İran Ulusal Kurtuluş Ordusu[değiştir | kaynağı değiştir]

Near the end of the 1980-1988 war with Iran, a military force of 7000 members of the PMOI, armed and equipped by Saddam's Iraq and calling itself the National Liberation Army of Iran (NLA), went into action. On July 26, 1988, six days after the Ayatollah Khomeini had announced his acceptance of the UN brokered ceasefire resolution, the NLA advanced under heavy Iraqi air cover, crossing the Iranian border from Iraq. It seized and razed to the ground the Iranian town of Islamabad-e Gharb. As it advanced further into Iran, Iraq ceased its air support and Iranian forces cut off NLA supply lines and counterattacked under cover of fighter planes and helicopter gunships. On July 29 the NLA announced a voluntary withdrawal back to Iraq. The PMOI claims it lost 1400 dead or missing and the Islamic Republic sustained 55,000 casualties (either IRGC, Basij forces, or the army). The Islamic Republic claims to have killed 4500 NLA and Iraqi troops during the operation.[43] The operation was called Foroughe Javidan (Eternal Light) by the PMOI and the counterattack Operation Mersad by the Iranian forces.

1988 Senesi İran Siyasi Suçlu İdamları[değiştir | kaynağı değiştir]

HMÖ'den çok sayıda ve diğer muhalif sol örgütlerden de bir miktar mahkûm (çeşitli kaynaklara göre 1400 ila 30000 arasında)[44] Sonsuz Işık Operasyonu ardından 1988 yılında idam edilmiştir.[45][46][47][48][49] Muhalif Ayetullah Montazeri günlüklerine bu katliamın, insanlığa karşı işlenmiş sayılabilecek bu suçun emrinin Ayetullah Humeyni tarafından verildiğini ve mevcut İran hükümetinin yüksek dereceli üyeleri tarafından uygulandığını yazmıştır.

1980 Ortalarında Fransa ile İlişkiler[değiştir | kaynağı değiştir]

1986'da Fransa başbakanı Jacques Chirac'ın Tahran ile Lübnan'da Hizbullah tarafından esir tutulan Fransız rehinelerin serbest bırakılması için anlaşmaya varınca HMÖ Fransa'yı terk etmek yeniden Irak'a yerlşmek zorunda kaldı. Araştırmacı gazeteci Dominique Lorentz, 1986'da Fransızların rehin alınmasını, Fransa'nın İran tarafından nükleer programla ilgili olarak tehdit edilmesi olarak görmektedir.[50]

Savaş Sonrası[değiştir | kaynağı değiştir]

ABD Dışişleri ve Avustralya Meclisi Dışişleri komisyonu istihbaratına göre HMÖ ayrıca Irak Cumhuriyet Muhafızları'nın 1991 Körfez Savaşı sonrasındaki Kürt ve Şii ayaklanmalarını bastırmasına destek olmakla suçlanmaktadır.[16] Eski HMÖ üyelerine göre kocası Massoud Rajavi yanında yıllarca eşbaşkanlık/yardımcı başkanlık yaptıktan sonra liderliği üzerine alan Maryam Rajavi'nin "Kürtleri tanklarınızın altına alınve mermilerinizi İran Devrim Muhafızları için saklayın." dediğini bildirmişlerdir. "[18]

Takip eden yıllarda HMÖ İslam Cumhuriyeti'nin 1998'de "Evin Kasabı" olarakta bilinen İran Silahlı Kuvvetleri Genel Kurmay asbaşkanı Asadollah Lajevardi ve 10 Nisan 1999'da evinin kapısında öldürülen Tuğgeneral Ali Sayyad Shirazi'yide içeren bazı politik ve askeri figürlere suikastler düzenledi.

2003 İşgalinin Ardından Irak'ta[değiştir | kaynağı değiştir]

2003'teki Irak işgalinin ardından HMÖ kampları Saddam Hüseyin'le işbirliği yaptığı gerekçesiyle koalisyon güçleri tarafından bombalanmıştır. 15 Nisanda ABD Özel Kuvvetleri HMÖ'nün liderleri ile bir ateşkes anlaşması sağlamış ve böylece saldırı sonrası koalisyon güçleriylede ateşkese girmişlerdir. Tüm yerleşkeler herhangi bir muhalefet olmaksızın teslim olmuştur.[51][52][53] In the operation, the US reportedly captured 6,000 PMOI fighters and over 2,000 pieces of military equipment.[54][55] This was a controversial agreement both in the public sphere and privately among the Bush administration due to the MEK's designation as a terrorist organization by the U.S. State Department.[56]

Operasyon esnasında ABD'li kaynaklara göre 6000 HMÖ militanı ve 19 İngiliz yapımı Chieftain tankta dahil olmak üzere 2000 parçanın üzerinde askeri mühimmatta ele geçirilmiştir.[55][57] The MEK compound outside Fallujah became known as Camp Fallujah and sits adjacent to the other major base in Fallujah, Forward Operating Base Dreamland. Captured MEK members were kept at Camp Ashraf, about 100 kilometers west of the Iranian border and 60 kilometers north of Baghdad.[58]

After a four-month investigation by several U.S. agencies, including the State Department, only a handful of charges under U.S. criminal law were brought against PMOI members, all American citizens. The PMOI remains listed as a Foreign Terrorist Organization (FTO) by the Department of State.[14] Secretary of Defense Donald Rumsfeld declared PMOI personnel in Ashraf protected persons under the Fourth Geneva Convention. They are currently under the guard of US Military. Defectors from this group are housed separately in a refugee camp within Camp Ashraf, and protected by U.S. Army military police (2003-current), U.S. Marines (2005–2007), and the Bulgarian Army(2006-current).[14]

On January 1, 2009 the U.S. military transferred control of Camp Ashraf to the Iraqi government. On the same day, Prime Minister Nuri al-Maliki announced that the militant group would not be allowed to base its operations from Iraqi soil.[59]

Baskı[değiştir | kaynağı değiştir]

Irak Ulusal Güvenlik Danışmanı Mowaffak al-Rubaie, 23 Ocak 2009 Tahran ziyaretinde Irak Başbakanının HMÖ'nün Irak topraklarında kendisine daha fazla yer bulamayacağı ve örgüt üyelerinin İran'a dönmek ya da üçüncü bir ülkeye gitmek arasında bir seçim yapmak zorunda oldukları şeklindeki daha önceki açıklamalarını yinelemiş ve bu söylemlerin iki ay içerisinde gerçekleitirileceğini eklemiştir.[60]

Irak'ın Diyala ilindeki Ashraf HMÖ kampına Irak güvenlik güçleri tarafından 29 Temmuz 2009'da gerçekleştirilen baskında sekiz İranlı ölürken 400'üde yaralanmıştır. ABD'li yetkililerin uzun süredir Bağdat'ın kuzeydoğusundaki kampın şiddetle ele geçirilmesine muhalif olmasına rağmen gerçekleştirilen baskın Irak'taki Amerikan etkisinin azalmasının bir sembolü olarak yorumlanmaktadır.[61]

Irak hükümeti başlarda 20 yıldır HMÖ'nün evi olmuş kampın kontrolünün ele geçirilmesi esnasında ölümler olduğunu reddetmiştir. Diğer söylentilere göre bir düzine insan öldürülmüştür. Simaye Azadi'ye göre çok sayıda saldırı filme alınmış ve youTube gibi internet sitelerine yüklenmiştir.[62]

2003 Fransız Baskını[değiştir | kaynağı değiştir]

In June 2003 French police raided the PMOI's properties, including its base in Auvers-sur-Oise, under the orders of anti-terrorist magistrate Jean-Louis Bruguière, after suspicions that it was trying to shift its base of operations there. 160 suspected PMOI members were then arrested. In response, 40 supporters began hunger strikes to protest the arrests, and ten immolated themselves in various European capitals. French Interior Minister Nicolas Sarkozy (Union for a Popular Movement) declared that the PMOI "recently wanted to make France its support base, notably after the intervention in Iraq", while Pierre de Bousquet de Florian, head of France's domestic intelligence service, claimed that the group was "transforming its Val d'Oise centre [near Paris]... into an international terrorist base".[63]

U.S. Senator Sam Brownback, Republican of Kansas and chairman of the Foreign Relations subcommittee on South Asia, then accused the French of doing "the Iranian government's dirty work". Along with other members of Congress, he wrote a letter of protest to President Jacques Chirac, while longtime PMOI supporters such as Sheila Jackson-Lee, Democrat of Texas, criticized Maryam Radjavi's arrest.[18] However, the PMOI members were quickly released.

Tahran ve Washington arasında pazarlık kozu[değiştir | kaynağı değiştir]

During the Iraq war, U.S. troops disarmed the PMOI and posted guards at its bases,[64] but also protected and gave logistical support to the group because the it believed the group to be a high value source of intelligence on Iran.[65] The PMOI are credited with revealing Iran's nuclear program in 2003 and alerted Americans to Iranian advancements in nuclear technology.[66]

The same year that the French police raided the PMOI's properties in France, Tehran attempted to negotiate with Washington DC, proposing to withdraw military backing for Hamas and Hezbollah as well as give open access to their nuclear facilities in return for Western action in disbanding the PMOI, which was revealed by Newsnight, a BBC current affairs program, in 2007. The BBC uncovered a letter written after the invasion of Iraq in 2003 where Tehran made this offer[67] The proposition was done in a secret letter given to Washington through Switzerland's help. According to the BBC and to what had been understood by the US State Department, the letter had received authorization from the highest levels of the Iranian government. According to Lawrence Wilkerson, former chief of staff of State secretary Colin Powell, interviewed by the BBC, the State Dept would first have positively considered the offer. But it would ultimately have been rejected by the office of Vice-President Dick Cheney.[68]

Nükleer Mesele[değiştir | kaynağı değiştir]

HMÖ ve İUDK, bugün ABD ve müttefiklerinin temel meselesi olan İran'ın nükleer programını 2002 yılında ortaya çıkaran ilk yapı olduğunu ileri sürmektedir. 20 Şubat 2008 tarihinde İUDK İslam Cumhuriyeti'nin başka bir nükleer tesisi daha ortaya çıkarttığı iddia etmiştir. Bu iddia bağımsız kaynaklarca hiçbir zaman doğrulanmamıştır.[15]

Terör Örgütü Olarak Tanınması[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkçe'ye çevir Bu sayfanın veya bölümün Türkçeye çevrilmesi gerekmektedir.

Eğer sayfanın Türkçeye çevrilmesi 2 hafta içinde gerçekleşmezse, bu sayfa veya bölüm silinme sürecine girecektir.

The PMOI was designated as a terrorist organization by the United States (since 1997), Canada, and Iran.[8] The PMOI was legalized in the United Kingdom on 24 June 2008, six months after winning a court battle over its legality.[3] According to Wall Street Journal[69] "senior diplomats in the Clinton administration say the PMOI figured prominently as a bargaining chip in a bridge-building effort with Tehran." On Monday January 26, 2009, EU Council of Ministers agreed to remove the PMOI from the EU terror list. The group said it was the outcome of a “seven-year-long legal and political battle”. [2][3][4][5] A British court, the Proscribed Organisations Appeal Commission (POAC), also ruled in favour of the PMOI on 30 November 2007.[6]

According to a 2003 article by the New York Times, the US 1997 proscription of the group on the terrorist blacklist was done as "a goodwill gesture toward Iran's newly elected reform-minded president, Mohammad Khatami" (succeeded in 2005 by more conservative Mahmoud Ahmadinejad).[18] In 2002, 150 members of the United States Congress signed a letter calling for the lifting of this designation.[70] The PMOI have also tried to have the designation removed through several court cases in the U.S. The PMOI has now lost three appeals (1999, 2001 and 2003) to the US government to be removed from the list of Foreign Terrorist Organizations, and its terrorist status was reaffirmed each time. The PMOI has continued to protest worldwide against its listing, with the overt support of some US political figures.[16][71]

Past supporters have included Rep. Tom Tancredo (R-CO), Rep. Bob Filner, (D-CA), and Sen. Kit Bond (R-MO), and former Attorney General John Ashcroft, "who became involved with the [PMOI] while a Republican senator from Missouri."[72][73] In 2000, 200 U.S. Congress members signed a statement endorsing the organization's cause.[74]

PMOI is legally active in Germany, Denmark and many other countries of the European Union. The NCRI maintained an Information Office in Washington DC, USA until August 2002, when US Secretary of State Colin Powell issued an order to shut down the offices.[75] Recently, Dick Marty, Swiss investigator working for the human rights body the Council of Europe, called this designation a violation of human rights.[14]

In April 2007, CNN reported that the US military and the International Committee of the Red Cross was continuing to protect the group, with the US army regularly escorting PMOI supply runs between Baghdad and its base, Camp Ashraf.[76]

A number of British Lords and MPs have campaigned for PMOI to be taken off the terrorist list.[77][78][79] On Nov 30, 2007 the British Court, The Proscribed Organisations Appeal Commission (POAC) ruled to the annulment of the terrorist designation and ordered the British government to remove PMOI off the terrorist list.[80][81] The judgment was implemented in the United Kingdom six months later.[3]

In January 2009, the European Union removed the group from its list of terrorist organizations. The EU had considered PMOI a terrorist organization starting in 2002, and the group had been lobbying for its removal from the list since that time. The move by the European courts unfroze the organization's assets, of which it said about $9 million was in France and tens of millions of dollars were elsewhere throughout the rest of the union.[82].

Alleged human rights abuses[değiştir | kaynağı değiştir]

In May 2005, Human Rights Watch claimed that the PMOI were running prison camps within Iraq and were committing severe human rights violations against former PMOI members.[83] The report described how the PMOI was held under tight control of the husband and wife team of Masoud and Maryam Rajavi. The report prompted a response by the PMOI and a few friendly MEPs (European MPs), who published a counter-report in September 2005.[84] They noted that HRW had "relied only on 12 hours interviews with 12 suspicious individuals", and stated that "a delegation of MEPs visited Camp Ashraf in Iraq" and "conducted impromptu inspections of the sites of alleged abuses." Alejo Vidal-Quadras Roca (PP), one of the Vice-Presidents of the European Parliament, alleged that Iran's Ministry of Intelligence and Security (MOIS) was the source of the evidence against the PMOI.[84]

Prompted by the FOFI document, Human Rights Watch re-interviewed all 12 of the original witnesses, conducting private and personal interviews lasting several hours with each of them in Germany and the Netherlands, where the witnesses now live. All of the witnesses restated their claims about the PMOI camps from the 1991-2003 period, saying PMOI officials subjected them to various forms of physical and psychological abuses once they made known their wishes to leave the organization.[85]

The allegations by the Human Rights Watch were not confirmed by any other organization such as the International Red Cross, Amnesty International, or the US forces controlling the camp. Iran has an extensive misinformation campaign against its main opposition group PMOI. Mr. Gary Sick the Emeritus board member of the Huamn Rights Watch, was also a board member on a pro-Iran lobby group AIC (American Iranian Council)[86][87].

Açlık Grevi[değiştir | kaynağı değiştir]

Ashraf kampı 28 Temmuz 2009 günü Irak güçleri tarafından saldırıya uğramıştır. Bu saldırıdan önce korunma açısından Amerikan güçlerine bağımlıydılar. Amerikalıların kamptan çekilmeleriyle birlikte Irak hükümeti eski anlaşmaların kendilerini bağlamayacağını açıkladı. En az 11 kişinin öldüğü olay HMÖ takipçilerinin açlık grevlerini doğurdu.[88]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Referanslar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Keddie, Nikkie, Roots of Revolution, (1981), p.238
  2. ^ BBC News, 12 Dec 2006, EU unfreezes Iran group's funds
  3. ^ a b c BBC News, "Iranian group in UK terror win", 24 June 2008
  4. ^ a b c DC Court of Appeals Rules Against NCRI Petition for Review of "Foreign Terrorist Organization" Designation, July 9, 2004, United States Court of Appeals for the District of Columbia
  5. ^ a b Kliger, Rachelle (January 11, 2006). "Resistance group claims evidence of Iranian bomb ambitions". The Media Line. http://www.nci.org/06nci/01/02.htm. Erişim tarihi: 2006-12-28. 
  6. ^ NRO, “A Very, Very Bad Bunch” by sam Dealey
  7. ^ a b "Secret memo says Iran’s new president “fired coups de grace”". Iran Focus. 2006. http://www.iranfocus.com/modules/news/article.php?storyid=2655. Erişim tarihi: 2006-12-06. 
  8. ^ a b "Council Common Position 2005/847/Cfsp" (PDF). Official Journal of the European Union L 314: 44. 2005. http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/site/en/oj/2005/l_314/l_31420051130en00410045.pdf. 
  9. ^ "Foreign Terrorist Organizations". US Department of State. 2012. http://www.state.gov/j/ct/rls/other/des/123085.htm. 
  10. ^ http://www.iht.com/articles/reuters/2009/01/26/africa/OUKWD-UK-IRAN-EU-OPPOSITION.php
  11. ^ http://euobserver.com/9/27472
  12. ^ http://www.upi.com/Emerging_Threats/2009/01/26/EU_removes_PMOI_from_terrorist_list/UPI-44751232989491/
  13. ^ http://uk.reuters.com/article/asiaCrisis/idUKLQ200287
  14. ^ a b c d e ]
  15. ^ a b north korea education no link to original story
  16. ^ a b c d e Nigel Brew (2003). "Behind the Mujahideen-e-Khalq (MeK)". Foreign Affairs, Defense and Trade Group, Parliament of Australia. http://www.aph.gov.au/library/pubs/rn/2002-03/03rn43.htm. Erişim tarihi: 2007-07-15. 
  17. ^ "Mujahadeen-e-Khalq (Iranian rebels)". Council on Foreign relations. 2005. http://www.cfr.org/publication/9158/. Erişim tarihi: 2006-09-05. 
  18. ^ a b c d Rubin, Elizabeth, New York Times. "The Cult of Rajavi". http://cscs.umich.edu/~crshalizi/sloth/2003-07-15.html. Erişim tarihi: 2006-04-21.  (İngilizce)
  19. ^ Iran Between Two Revolutions by Ervand Abrahamian, Princeton University Press, 1982, p.489
  20. ^ a b Iran Between Two Revolutions by Ervand Abrahamian, Princeton University Press, 1982, p.491
  21. ^ Iran Between Two Revolutions by Ervand Abrahamian, Princeton University Press, 1982, p.493-4
  22. ^ Abrahamian, Ervand, Tortured Confessions, University of California Press, (1999), p.151
  23. ^ Bill, James A. (1989). The Eagle and the Lion. Yale University Press. ss. 181. 
  24. ^ a b c Afkhami, Gholam Reza (2009). The Life and Times of the Shah. University of California Press. ss. 398. 
  25. ^ Borowiec, Andrew (1975-05-21). "Iran leftists Gun Down Two A.F. Officers.". Washington Post. 
  26. ^ a b c Bill, James A. (1989). The Eagle and the Lion. Yale University Press. ss. 181. 
  27. ^ Abrahamian, Ervand (1992). The Iranian Mojahedin. Yale University Press. ss. 141. 
  28. ^ a b Ganji, Manouchehr (2002). Defying the Iranian Revolution. Greenwood Publishing Group. ss. 3. 
  29. ^ a b c Milaninia, Nema (2005-08-01). "MadeUpStories.com". Iranian.com. http://www.iranian.com/Milaninia/2005/August/MKO/index.html. 
  30. ^ "Louis Lee Hawkins". http://www.military-heroes.com/lewis_lee_hawkins.htm. 
  31. ^ Abrahamian, Ervand (1992). The Iranian Mojahedin. Yale University Press. ss. 142. 
  32. ^ "Iran Kills Man Accused of Slaying of 3 Americans". Washington Post. 1976-11-18. 
  33. ^ Iran Between Two Revolutions by Ervand Abrahamian, Princeton University Press, 1982, p.490
  34. ^ National Council of Resistance of Iran
  35. ^ Moin Khomeini, 2001, p.234, 239
  36. ^ a b Bakhash, The Reign of the Ayatollahs, (1984) p. 123.
  37. ^ a b http://www.tkb.org/Group.jsp?groupID=3632
  38. ^ http://www.shahsawandi.com/index.php?option=com_zoom&Itemid=39&page=view&catid=8&PageNo=1&key=16&hit=1
  39. ^ Moin, Baqer, Khomeini, Thomas Dunne Books, (2001), p.241
  40. ^ Moin, Baqer, Khomeini, Thomas Dunne Books, (2001), p.242-3
  41. ^ Moin, Baqer, Khomeini, Thomas Dunne Books, (2001), p.243
  42. ^ Scott Peterson (2003). "Inside a group caught between three powers". Christian Science Monitor. http://www.csmonitor.com/2003/1231/p10s01-woiq.html. Erişim tarihi: 2007-07-15. 
  43. ^ Hiro, Dilip, The Longest War, (1999), p.246-7
  44. ^ Iranian party demands end to repression
  45. ^ 1988 massacre
  46. ^ In this operation PMOI penetrated as deep as 170 km into Iranian soil and very close to Kermanshah, the most important city in western Iran.1988 massacre
  47. ^ Memories of a slaughter in Iran
  48. ^ Nasrin Alavi (2005), We Are Iran.
  49. ^ Khomeini fatwa 'led to killing of 30,000 in Iran', The Telegraph, February 2, 2001
  50. ^ Lorentz, Dominique and Carr-Brown, David, La République atomique ("The Atomic Republic"), broadcast on November 14, 2001 on Arte TV
  51. ^ Labeled terrorist group turns over weapons to U.S. ; Members of MEK -- backed by Saddam Hussein -- also agree to be interviewed by intelligence officials.; Eric Slater / The Los Angeles Times. The Grand Rapids Press. Grand Rapids, Mich.: May 12, 2003. pg. A.3
  52. ^ U.S. gets Iranian rebels in Iraq to disarm; [Chicago Final Edition] EA Torriero, Tribune staff reporter Tribune news services contributed to this report. Chicago Tribune. Chicago, Ill.: May 11, 2003. pg. 8
  53. ^ Agreement disbands Iranian exile force; [Final Edition] Milwaukee Journal Sentinel. Milwaukee, Wis.: May 11, 2003. pg. 14.A
  54. ^ Armed Iranian exiles surrender ; 6,000-member unit accepts U.S. terms; JOHN SULLIVAN, Knight Ridder Newspapers. The Record. Bergen County, N.J.: May 11, 2003. pg. A.17
  55. ^ a b US DOD: DoD News Briefing M2 Presswire. Coventry: Jun 19, 2003. pg. 1
  56. ^ Nicole Cafarella (2005-03-15). "Mujahideen-e Khalq (MEK) Dossier" (pdf). http://www.cpt-mi.org/pdf_secure.php?pdffilename=MeK. 
  57. ^ "Armed Iranian exiles surrender; 6,000-member unit accepts U.S. terms" John Sullivan, Knight Ridder Newspapers. The Record. Bergen County, N.J.: May 11, 2003. pg. A.17
  58. ^ http://www.globalsecurity.org/military/world/iraq/camp-ashraf.htm "Camp Ashraf" US Military Occupation Facilities GlobalSecurity.org
  59. ^ Kamnhttp://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/8/80/Button_upper_letter.png Superscript, Nicholas; Mazin Ezzat (2008-01-05). "Iranian Resistance Group a Source of Contention in Iraq". Time Magazine. http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1869532,00.html. Erişim tarihi: 2008-01-05. 
  60. ^ Al-Jazeera Arabic http://www.aljazeera.net/NR/exeres/09F45E44-4EA9-41F5-9190-BE6B6CE7B7C5.htm
  61. ^ Iraq Raids Camp of Exiles From Iran July 29, 2009
  62. ^ [1]
  63. ^ "France investigates Iran exiles". BBC News. June 22, 2003. http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/3010422.stm. Erişim tarihi: January 3, 2010. 
  64. ^ Mujahadeen-e-Khalq (MEK) by Holly Fletcher, Updated: April 18, 2008
  65. ^ http://books.google.ca/books?id=ZB9F74tiE-kC&pg=PA79&lpg=PA79&dq=saddam+hussein+mek&source=bl&ots=MlNaN11I1W&sig=QqWqpw5mCXzfO3ceXe0FGxVecfE&hl=en&ei=FNhzSpeNDqL8tgeH_NGWCQ&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=6#v=onepage&q=saddam%20hussein%20mek&f=false
  66. ^ U.S. protects Iranian opposition group in Iraq, April 6, 2007
  67. ^ BBC Newsnight article
  68. ^ "Washington 'snubbed Iran offer'". BBC News. January 18, 2007. http://news.bbc.co.uk/2/hi/middle_east/6274147.stm. Erişim tarihi: 2007-07-15. 
  69. ^ Andrew Higgins and Jay Solomon (2006-11-29), Iranian Imbroglio Gives New Boost To Odd Exile Group, Wall Street Journal 
  70. ^ "U.S. Congressman Tom Tancredo: Mujahedin offers hope for a new Iran". Rocky Mountain News. 2003-01-07. http://www.highbeam.com/doc/1P1-71383195.html. 
  71. ^ United States Court of Appeals for the District of Columbia Circuit, Argued April 2, 2004 Decided July 9, 2004, No. 01-1480: National Council of Resistance of Iran v. Department of State
  72. ^ Michael Isikoff, "Ashcroft's Baghdad Connection: Why the attorney general and others in Washington have backed a terror group with ties to Iraq", Newsweek (26 September 2002).
  73. ^ Angela Woodall (2005). "Group on U.S. terror list lobbies hard". United Press International. http://www.globalsecurity.org/org/news/2005/050531-terror-list.htm. Erişim tarihi: 2007-07-15. 
  74. ^ Michael Isikoff & Mark Hosenball (2004). "Shades of Gray". Newsweek. http://www.msnbc.msn.com/id/6242223/site/newsweek/ShadesofGray. Erişim tarihi: 2007-07-15. 
  75. ^ Lorimer, Doug (2006). "IRAN: US relies on terrorists for nuke 'intelligence’". Green Left Weekly, February 22, 2006.. Green Left Weekly. http://www.greenleft.org.au/back/2006/657/657p16.htm. Erişim tarihi: 2006-05-01. 
  76. ^ Ware, Michael (2007). "U.S. protects Iranian opposition group in Iraq". CNN website, April 6, 2007.. CNN. http://www.cnn.com/2007/WORLD/meast/04/05/protected.terrorists/. Erişim tarihi: 2007-04-06. 
  77. ^ Middle East Times, "West should tackle Iran's ruthless rulers", 17 January 2008
  78. ^ The Cornerstone Group, "Time for a rethink on Iran Policy and PMOI", 14 January 2008
  79. ^ Global Politician, "US-Iran Tensions Heightened", 17 January 2008
  80. ^ http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2007/12/02/nbook102.xml
  81. ^ "Proscribed Organisations Appeal Commission (POAC) judgment 30 Nov 2007 ordering that PMOI must be removed from the British terrorist list.". 2007. http://www.siac.tribunals.gov.uk/poac/outcomes.htm. 
  82. ^ "Iran group taken off 'terror' list". Al Jazeera. 2009-01-26. http://english.aljazeera.net/news/europe/2009/01/2009126153845648446.html. Erişim tarihi: 2009-01-27. 
  83. ^ "Human Rights Abuses in the MKO camps". Human Rights Watch. May 2005. http://hrw.org/backgrounder/mena/iran0505/4.htm. 
  84. ^ a b "People's Mojahedin of Iran - Mission report" (PDF). Friends of Free Iran - European Parliament. 2005. http://ncr-iran.org/images/stories/advertising/ep%20report-with%20cover.pdf. Erişim tarihi: 2006-08-29. 
  85. ^ "Statement on Responses to Human Rights Watch Report on Abuses by the Mojahedin-e Khalq Organization (MEK)". Human Rights Watch. 2003. http://www.hrw.org/en/news/2006/02/14/statement-responses-human-rights-watch-report-abuses-mojahedin-e-khalq-organization-. Erişim tarihi: 2006-08-29. 
  86. ^ http://www.sourcewatch.org/index.php?title=Gary_Sick
  87. ^ http://american-iranian.org/index.php
  88. ^ http://www.upi.com/Top_News/Special/2009/08/25/PMOI-on-hunger-strike/UPI-38171251234356/

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Resmi[değiştir | kaynağı değiştir]

Diğer[değiştir | kaynağı değiştir]