Geçmiş, Terme

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Geçmiş köyü
—  Köy  —
Samsun
Samsun
Ülke Türkiye Türkiye
Coğrafi bölge Karadeniz Bölgesi
İl Samsun
İlçe Terme
Nüfus (2010)[1]
 - Toplam 808
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
İl alan kodu 362
İl plaka kodu 55
Posta kodu 55600
İnternet sitesi: [2]

Geçmiş, Samsun ilinin Terme ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

TERME GEÇMİŞ KÖYÜ TARİH BİLGİLERİ (1455)

Yeni edinilen bilgiler ışığında köyün 1455 yıllarında adının GEÇMİŞLÜ olarak var olduğu öğrenilmiştir.

 XV. Yüzyıldan 1455-1642’ye Canik Sancağı Nahiye ve Kazaları 

Canit/Canik adı geçer: Bölük-i Canit der taraf-ı Termedos, Bölük-i/Nahiye-i Canitder taraf-ı Kırkharman gibi. XVI. Asırda bu yöre Arım ve Terme kazaları olarak görülmektedirTerme’de ise yukarıda andığımız iki bölüğe (Canit der taraf-ı Termedos,Canit der taraf-ı Kırkharman ) ilaveten Termedos, Kayı, Fenaris bölükleri vardı. Canit taraf-ı Termedos’ta Çardak, İnisli/Gölyazı, İmanalisi, Kafirköybucağı/Köybucağı, Gerfi/Söğütlü gibi Terme’nin batısında; Canit taraf-ı Kırkharman’da Emiryusuflu, GEÇMİŞLÜ , Sancaklı gibi Terme’nin kuzey-batı kesimindeki köyler vardır. Termedos köyleri ise daha ziyade Terme’nin güney ve doğu kesimindedir: Göregöz/Altınlı, Bazlamaç.

Ünlü tarihçi Muallim Cevdet’in yazma bağışları arasında bulunan M.C. O/81 ve M.C. O/85 numaralı 1455

tarihli Tahrir Defterleri bilinen en eski kaynaklar olup, eserin Ünye ve civarı Arım (Çarşamba), Tirme (Terme) ve Karakuş

bölümlerinin transkripsiyonlarında bölgede 31 câmi adı tespit edilmiştir. Bu câmilerin şu anda varlıklarını sürdürüp

sürdüremediklerini bilemiyoruz. Bununla birlikte bazı köylerde ahşap câmi ve mescitlerin varlığını biliyoruz.1

Tahrir Defteri’nde isim olarak tespit edilen câmiler şunlardır : Câmi-i Abdal, Akçay Câmii, Câmi-i Aklar –

Kavak, Câmi-i Ali Beylü, Câmi-i Arım, Câmi-i Ayvacuk, Câmi-i Beni Ekrati, Câmi-i Boğazid, Câmi-i Çeharşenbe,

Câmi-i Çöğri, Câmi-i Damla-yı Evvel (?),Câmi-i Ece, Câmi-i Ekin, Câmi-i Fenaris, Câmi-i GEÇMİŞLÜ, Güney Câmii,

Hatib Câmii, Câmi-i Havzıvara, Câmi-i Hisarcık, Kala-i Safbod (?), Câmi-i Kuramaz, Câmi-i Manağrı, Câmi-i

Mevlâna Hüsam, Câmi-i Ordu, Câmi-i Saru Şeyh, Câmi-i Sultan Hatun, Câmi-i Şeyh, Câmi-i Tayluabad, Tirmedos

Câmii, Yaycı Câmii ve Câmi-i Zülfikâr.1

Osmanlı Devleti yeni fetih olunan yerlerde bir kayıt işi yaptırmakta idi. Bu tespit ve kayıt işine, o toprakların TAHRİR EDİLMESİ ile bütün bilgilerin kaydedildiği bu defterlere TAHRİR DEFTERİ denilmektedir.

Bu TAHRİRLER sırasında köy, (Karye) mezra, yayla ve meraların tespitleri yapılır, bu yerlerin hukiki durumları Has,Tımar ve Zeamet, Vakıf ve Mülk olarak yerleri belirlenirdi.Ayrıca buralarda oturan aileler, vergi ödemekle ilgili kişiler tek tek yazılırdı.Yine bu yerlerde oturanlar Müslüman ve hırıstiyan olarak açıklanır; Öteden beri kimlerin Türk,kimlerin hırıstiyan oldukları açıklanmış olurdu.

Satılmış (ORDU) nahiyesinin merkezinin neresi olduğu kesin olarak bilinemiyorsa da 1455 Yılında yapılan tespitlere göre Şatılmış nahiyesinde 39 Köy ve 2 Mezraa bulunmaktaydı.

Bu köylerde Timarların kime verildiği,Timar vergisi ödeyenlerin adları,varsa meslekleri (İmam,Müezzin,Şeyh,Fakıh,Demirci,Çulcu gibi) vergiden muaf tutulanların adları; Ürünler,değirmenler, arı kovanları koyun ve sığır gibi bilgiler yer almaktadır.

1455 tarihli TAHRİR Kayıtlarına göre, SATILMIŞ Nahiyesinde, Divan başı rütbesinde Kethüda, Beyazıt ve şu köyler bulunmakta idi:

1)AKÇA KÖY: Kadı oğlu Ahmet Ağa’nın tımarındadır. Köyde vergi mükellefi 16 aile bulunmaktadır. Ayrıca ikisi din görevlisi, biri de bu din görevlilerinden birinin oğlu olmak üzere, vergiden muaf 3 kişi bulunmaktadır. Köyde,(okçu) yapan bir terzi bulunuyor. Köyde oturanların çoğu küçük toprak sahipleri olup, buğday, arpa ve bal üretmektedir.

2)DEPEÇÜK KÖYÜ: Tımarı Kadı oğlu Ahmet Ağa’ya verilmiştir. Vergi ödeyen 10 aile oturmaktadır. Buğday, arpa ve ceviz üretilmektedir.

3) GEÇMİŞLÜ KÖYÜ: Bu köyün tımarı da Kadı Oğlu Ahmet ağa’ya verilmiştir. Vergi ödeyen 13 aile vardır. Arpa, buğday ve ceviz yetiştirilmektedir. Köyde bir değirmen vardır.

4)ŞEYHLÜ KÖYÜ: Tımarı Hapsamana kalesinde görevli Subaşı Devlet Han’ın evlatlarına verilmiştir. Tımar sahibi Subaşı Musa Beydir. 32 aile tımar vergisi mükellefi olup, Şeyh ve 8 kişi, atalarından çiftçilik yapan 8 müsellem, 4 bakırcı,1 saraç, 1 çul dokuyan kişi vergiden muaftır. Köy Ağca ova bölgesindedir. Köyün tamamı 54 hanedir. Buğday, arpa ve çeşitli meyveler yetiştirilmekte; arıcılık yapılmakta ve koyun yetiştirilmektedir.


Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Folklorik değer açısından düğünler elektro sazla gerçekleşmektedir.Ayrıca mevlitli düğünler çoğunluktadır.Düğünlerde yöresel yemeklerden keşkek,et yemeği komposto,pilav,baklava olmak üzere en az beş çeşit yemek yapılır.Mahalli yemek çeşitleri mısır çorbası,lahana çorbası ve sarması meşhurdur.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Geçmiş Köyü 41.2 enlemi ve 36.9 boylamı koordinatlarında yer alır.

Samsun iline 57 km, Terme ilçesine 14 km uzaklıktadır. Karadeniz Sahil Yolu'na uzaklığı 4 km'dir.

Köy doğu ve batıdan 1960'lı yıllarda D.S.İ.'nin açmış olduğu kanallarla sınırlandırılmıştır.Doğusunda Sütözü,batısında Muratlı ve Bafracalı, kuzeyinde Meşeyazı ve güneyinde Dağdıralı köyleri vardır.Köy doğal durum olarak ovadır.

Orman köyü olmamasına rağmen ormanlık görünümündedir. Kavak,söğüt ve çınar ağaçları bol görünmektedir.Denize göre yüksekliği rakım olarak 5-10m.dir. Köy sınırları içinde yeraltı zenginlik kaynağı yoktur. Ancak sondaj ile tarım için elverişli su çıkarılmaktadır. Geçmiş köyünde arazi yapısının bir özelliği olarak toplu bir yerleşim sistemi göze çarpar.Köyümüz yüzölçümü bakımından Terme ilçesinin en büyük köyüdür.Bu da Köy muhtarlığına bağlı küçüklü büyüklü birçok mahalle oluşumunu beraberinde getirmiştir.

Köy Muhtarlığına bağlı Mahallelerin isimleri şunlardır:Erikli yazı,Akaryanı,Tekkeyanı,Merkez mahalle,Sıralar ,Kayırlı,Kaynarca,Sadıkoğlu,Kızılçubuk.

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Karadeniz iklimi (Okyanusal İklim veya Ilıman Deniz İklimi) görülür. Genel özellikleri şunlardır: • Her mevsim yağışlıdır • Maksimum yağış kışın, minimum yağış yazın düşer. Yıllık yağış miktarı 1000–1300 mm’dir. • Karadeniz ikliminin görüldüğü alanlarda kar yağışlı günlerin ortalaması 18 gündür. • Ocak ayı ortalama sıcaklığı 6-7 °C’dir. • Temmuz ayı ortalama sıcaklığı 21-23 °C’dir. • Yıllık sıcaklık farkı 13-15 °C’dir.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıllara göre köy nüfus verileri
2010 808
2000 830
1990 1087
1985 1121

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün ekonomisi tarım , hayvancılığa ve seracılığa dayalıdır.

Tarım ürünleri olarak fındık,çeltik (pirinç),mısır,soya fasulyesi,şeker pancarı ve azda olsa buğday ve yulaf üretilmektedir.

Hayvancılık bakımından besicilik ve aile hayvancılığı ön plandadır.

Seracılık alanında ise salatalık,domates ve mevsimlik sebze üretimi yapılmaktadır.

Muhtarlık[değiştir | kaynağı değiştir]

Yerleşim yerinin köy tüzel kişiliği alması ile birlikte köyün tüzel kişiliğini temsil etmesi için köy muhtarlık seçimleri de yapılmaktadır.

Seçildikleri yıllara göre köy muhtarları:

2009 - Seyfettin ÖZCAN
2004 - Seyfettin ÖZCAN
1999 - Mehmet SARITAŞ
1994 - Rahim ERKEN
1989 - Mehmet SARITAŞ
1984 - İlhami KÖKTEN

Altyapı bilgileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyde ilköğretim okulu vardır .

Geçmiş köyü okulu ilk olarak 1933 yılında 45 öğrenci ile Eğitim-Öğretim faaliyetlerine başlamıştır.. Daha sonra 1964 yılında 3 sınıflı bir okul binası yapılmıştır. Şimdiki okul ise 1999 yılında devlet tarafından inşa edilmiş olup bu zaman itibariyle okul binası ihtiyacı karşılamaktadır. Fakat ileriye dönük bir eğitim sisteminin uygulanmasını düşünürsek yetersiz sayılabilir. Okul bulunduğu bölgede ilk açılan okullardan biri olması sebebiyle okuma-yazma faaliyetlerinin yanında muhtelif zamanlarda açılan kurslarla yetişkinlerin eğitimine katkıda bulunmuştur .1980’li yıllarda sadece 1-5. sınıf öğrenci sayısı 150 seviyelerinde iken, artan göç hareketleri ve doğum oranının düşmesi sonucunda öğrenci sayısı azalmış 2006/2007 Eğitim-Öğretim yılı itibariyle 17 anasınıfı öğrencisi birlikte toplam öğrenci sayısı 140’tır.

Köyde, içme suyu şebekesi altyapı çalışmaları tamamlanmıştır kesintilide olsa su verilmektedir. . kanalizasyon şebekesi yoktur. PTT acentesi vardır. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Ancak aile hekimliği uygulanması nedeni ile bölgede bulunan diğer köylere de bakan söğütlü sağlık ocağından bir aile hekimi her hafta Salı günü köye gelerek hastaları muayene etmekte ve ilaçlarını yazmaktadır .Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardır (köye internet baglatısıda sağlanmıstır) Son zamanlarda gurbetçi köylüler de geriye dönmek ve devamlı kalmak kaydıyla köye yeni evler inşaa etmektedirler.

Bilgi[değiştir | kaynağı değiştir]

Burada yazılanlar bilgi amaçlıdır. Lütfen saçma sapan yazılar,asılsız bilgiler ve yorumlar yazarak köyümüzün bilgilerini saptırmayın.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]