Fletcher Christian

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Fletcher Christian (1764-1790-93?), William Bligh komutasındaki “HMS Bounty” adlı İngiliz kraliyet gemisinde çıkan ayaklanmaya önderlik eden denizci.

İlk yılları[değiştir | kaynağı değiştir]

Man Adasından Cumberland'a göç etmiş bir ailenin oğluydu. On çocuklu ailesinin dokuzuncu çocuğuydu; daha dört yaşındayken babasını kaybetti. Annesi Ann sorumluluk gerektirmeyen işlerde kandini ispatladı, ancak büyük bir borç yükü altında kalan Ann aralarında Fletcherin de olduğu en genç üç çocuğunu yanına alıp alacaklıların ulaşamayacağı Man Adası'nda kaçtı. Christian, onsekiz yaşındayken Hindistan'a 21 aylık bir yolculuk yapan “HMS Eurydice”'in mürettebat listesinde yer aldı. “HMS Bounty”'nin kaptanı William Bligh ile iki kez Jamaika'ya sefere çıktı.

HMS Bounty[değiştir | kaynağı değiştir]

1787'de, William Bligh'in tavsiyesiyle “HMS Bounty”'nin ikinci kaptanlığına getirildiğinde kraliyet donanmasında birkaç yıllık denizciydi. Yolculuk sırasında kaptan Bligh tarafından geçici olarak teğmen rütbesine getirildi. “HMS Bounty”, Batı Hint Adaları için ekmekağacı toplamak üzere 23 Aralık 1787'de Shithead'dan Güney Denizlerine açıldı. 26 Ekim 1788'de Tahiti'ye varan gemi beş ayı aşkın süre burada kaldı; gemi mürettebatı bu süreyi boş oturarak geçirdi. “HMS Bounty” aldığı ekmekağacı yüküyle Nisan 1789'da Batı Hint Adalarına gitmek üzere yelken açtı.

Christian'ın başını çektiği, 25 kadar küçük rütbeli subay ve denizciden oluşan grup, Bligh'ın kendilerine zalimce davrandığı ve hakaret ettiği gerekçesiyle 28 Nisan sabahı gemiyi ele geçirdi. İsyancılar, Bligh ile gemi mürettebatından 18 kişiyi bir cankurtaran sandalına bindirip akıntı ve rüzgara terk ettiler. Ayaklanmanın ardından Tubuai adasında bir koloni kurmaya çalıştılar ancak adanın yerlileriyle sorun yaşayınca bu girişiminden vazgeçti. İsyancılar Tahiti'ye geri döndüler, Christian burada yerli şeflerden birinin kızıyla evlendi. Mürettebattan 16 kişiyi Tahiti'de bırakan Christian ve öteki sekiz kişi Tahitili birkaç kadın ve erkekle birlikte denize açıldı. Bu gruptan 1808'e değin haber alınamadı.

1808'de, bir ABD fok avcısı gemisi Pitcairn Adasına ulaştığında hayatta kalan tek isyancı ile dokuz Tahitili kadını ve isyancıların çocuklarını buldu. Bu isyancının anlattığına göre, grup Pitcairn Adasına çıktıktan sonra “Bounty”yi yaktı. Cinsiyetler arasındaki dengesizliğin (15 erkek, 11 kadın) ve isyancıların Tahitili erkekleri köleleştirmeye çalışması gibi nedenler isyancılarla Tahitililer arasında çatışmaya neden oldu. Çatışmalar sırasında Christian ve öteki isyancılar ölmüştü.

Bir başka öyküye göre, Fletcher bir biçimde (bir olasılıkla 1808'de Kaptan Folger adlı birinin gemisiyle) adadan kaçmayı başarmış ve gizlice İngiltere'ye dönmüştür. Bu öyküye göre Fletcher 1808-09'da Cumberland'de yaşayan akrabalarını ziyaret etmiş ve Davenport sokaklarında görülmüştür.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]