Fırtına (tablo)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Fırtına (La Tempesta)
Sanatçı Giorgione
Yıl 1508
Tür Yağlıboya
Boyutlar 83 cm × 73 cm (33 in × 29 in)
Konum Gallerie dell'Accademia, Venedik

Fırtına[1] (İtalyanca: La Tempesta), İtalyan ressam Giorgione'nin 1506 - 1508 tarihleri arasında yaptığı Rönesans tablosu. Venedikli bir soylu olan Gabriele Vendramin tarafından sipariş edilen eser, şu anda Venedik'teki Gallerie dell'Accademia'da sergilenmektedir. Tablo, ressamın ilk resmi olarak bilinir.[1]

Analiz[değiştir | kaynağı değiştir]

Tabloda, asker olduğu tahmin edilen, uzun bir mızrak ya da baston tutan bir adam, tuvalin sol tarafında ayakta betimlendi. Adam, gülümseyerek sağ tarafa baksa da o yönde oturan kadına bakar gibi görünmemektedir. Sanat tarihçileri adamı bir asker, bir çoban, bir çingene ya da bekar bir erkek olarak tanımladılar. X ışınları ile yapılan inceleme, Giorgione'in adamın yerine ilk olarak başka çıplak bir kadın çizdiğini gösterdi. Bazılarına göre ayakta duran adam figürü sabrı temsil etmektedir. Arkasında duran sütunların gücün ve dayanıklılığın sembolü olması bu teoriyi güçlendirmektedir. Öte yandan sütunların kırık olması "ölümün" klasik bir tasviridir. Sağ taraftaki binanın çatısında bir leylek görülür. Leylek, ebeveynlerin çocuklarına olan sevgisinin bir simgesidir.

Tablodaki manzara, yakın zamanda bir fırtınanın geleceğinin habercisi gibidir. Renkler bastırılmıştır ve aydınlatma yumuşaktır. Yeşiller ve mavilerin ağırlığı fark edilir. Ancak bu renkler ve gökyüzünün henüz kararmamış olması, kötü bir şeyin olacağını değil, bir umut hâlini düşündürür.[1] Manzara sadece arka plan olarak çizilmemesine rağmen erken dönem manzara tablolarını andırır.[2] Resmin, sessiz atmosferi modern izleyicileri etkilemektedir.

Fırtına'ya ait çağdaş ve açıklayıcı bir yorum getirilememiştir. Bazılarına göre Matta İncili'nde anlatılan Mısır'a Uçuş'u temsil etmektedir. Bir diğer grup ise klasik mitolojide yer alan Paris ve Oinone'nin çizildiğini ya da antik Yunan pastoral romanlarının birinden bir sahnenin betimlendiğini iddia eder. İtalyan uzman Salvatore Settis'e göre çölden şehir cenneti ve tablodaki iki karakter Âdem ve Havva'yı temsil etmektedir. Kadının kucağındaki çocuk ise çifti oğulları Kabil'dir. Antik Yunan ve İbrani dönemlerinden kalan aydınlatma ise Tanrı'nın çifti cennet bahçesinden henüz kovduğunu göstermektedir. Bir diğer grup ise ressamın bu tabloyu yaparken aklında hiçbir konunun olmadığını iddia etmektedir.[2]

Uzmanlar, Fırtına'nın Fransız ressam Manet'ye Kırda Öğle Yemeği isimli tablosunu yaparken ilham kaynağı olduğunu da vurguladılar.[3]

Popüler kültürde[değiştir | kaynağı değiştir]

Çek şair Ladislav Novák, Giorgione'nin Fırtınası isimli bir şiir yazdı. Meister Eckhart'a göre bu şiirdeki çoban ressamın kendisini temsil etmektedir. Oturan kadın ise sanatçının aşık olduğu ve birlikte olmayı çok istediği bir hanımefendidir.[4]

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

İngilizce Vikipedi'deki 16/06/2009 tarihli The Tempest maddesi

  1. ^ a b c Farthing, Stephen. Ölmeden Önce Görmeniz Gereken 1001 Resim. Caretta Yayıncılık. ISBN 978-975-92722-9-6. Sayfa 143
  2. ^ a b Büttner, Nils. Landscape Painting: A History. Abbeville Press Publishers, New York. 2006. ISBN 0-7892-0902-0. Sayfa 74-77
  3. ^ Rewald, John. The History of Impressionism, The Museum of Modern Art, Dördüncü baskı 1973, sayfa 85. ISBN 0-87070-369-2.
  4. ^ Ladislav Novák, Závratě, sayfa 81 - 94, Prag 1968