Ezekiel Mphahlele

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Ezekiel Mphahlele (d. 17 Aralık 1919, Marabastad, Güney Afrika - ö. 27 Ekim 2008, Lebowakgomo, Limpopo, Güney Afrika), İngilizce yazan Güney Afrikalı romancı, deneme ve öykü yazarı. Down Second Avenue (1959; İkinci Caddeden Aşağıya) adlı otobiyografisi Güney Afrika klasikleri arasına girmiştir.


Biyografi[değiştir | kaynağı değiştir]

Pretoria'da yetişen Mphahlele, Johannesburg ve Natal'da öğrenim gördü. Çok kısıtlayıcı olan Bantu Eğitim Yasası'na karşı çıktığı için öğretmenlik görevinden uzaklaştırıldı. Bir süre Pretoria'da yayımlanan Drum dergisinde çalıştı. Güney Afrika Üniversitesi'nden yüksek lisans derecesi aldıktan sonra, ülkede kalıp hükümetin Siyah yazarlara karşı uyguladığı baskılarla mücadele etmek yerine Nijerya'da sürgün yaşamayı (1957) yeğledi. 1978'de Güney Afrika'ya döndü. Ertesi yıl, Johannesburg'daki Witwatersrand Üniversitesi'nde Afrika edebiyatı bölümü başkanı oldu.

Mphahlele Afrika, Avrupa ve ABD'de birçok üniversitede öğretim üyeliği yaptı; Nairobi ve Lusaka'dan sonra ABD'de, Denver Üniversitesi'nde ders verdi. Paris'te yapılan Kültürel Özgürlük Kongresi'nde Afrika programını yönetti. Ulli Beier ve Wole Soyinka ile birlikte Nijerya'nın Ibadan kentinde yayımlanan etkili edebiyat dergisi Black Orpheus'un yayın yönetmenliğini yaptı (1960-64). Nairobi'de yazar ve sanatçılar için bir kültür merkezi olan Chemchemi'yi kurdu ve yöneticiliğini üstlendi (1963-65). Africa Today dergisinin yayın yönetmeni oldu (1967).


Yapıtları[değiştir | kaynağı değiştir]

Mphahlele'nin eleştirel yazıları The African Image (1962; Afrika İmgesi) ve Voices in the Whirlwind, and Other Essays (1972; Girdaptan Sesler ve Başka Denemeler) adlı iki deneme kitabında toplanmıştır. Güney Afrika'da Siyahların ilk bağımsız yayınevinin de kuruluşuna katılan Mphahlele çağdaş Afrikalı yazarların işlediği başlıca temaları ve üsluplarını tanıtmak amacıyla Modern African Stories (1964; Çağdaş Afrika Öyküleri) ve African Writing Today (1967; Günümüz Afrika Yazını) adlı iki antoloji yayımlamıştır. Ayrıca üç öykü kitabı, The Wanderers (1971; Gezginler) adlı ikinci bir otobiyografik roman ile Chirundu (1979) adlı bir başka roman yazmıştır.

Roman dışı[değiştir | kaynağı değiştir]

  • The African Image (1962; gözden geçirilmiş basım 1974; Afrika İmgesi)
  • Voices in the Whirlwind and Other Essays (1972; Girdaptan Sesler ve Başka Denemeler)
  • The Story of African Literature (1986)
  • Renewal Time (1989)
  • " ES'KIA" (2002)
  • "ES'KIA Continued" (2004)
  • Bury Me At the Marketplace: Es'kia Mphahlele and Company - Letters 1943-2006 (2010)

Roman[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Father Come Home (1984)
  • Chirundu (1979)
  • The Wanderers (1971; Gezginler)

Otobiyografi[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Afrika My Music (1984)
  • Down Second Avenue (1959; İkinci Caddeden Aşağıya)

Kısa Hikayeler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • "The Living and the Dead"
  • "He and the Cat"
  • "The Barber of Bariga"
  • "A Ballad of Oyo"
  • "A Point of Identity"
  • "Grieg on a Stolen Piano"
  • "In Corner B"
  • "Mrs. Plum"
  • "Down the Quiet Street"
  • "The Coffee-Cart Girl"

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]