Dragutin Dimitriyeviç

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Dragutin dimitrijevic apis.jpg

Dragutin Dimitriyević, (Sırp Kiril alfabesi: Драгутин Димитријевић), lakabı Apis (Kutsal Boğa) (d. 17 Ağustos 1876, Belgrad - ö. 27 Haziran 1917, Selanik, Yunanistan), gizli terörist örgüt Kara El'in (Crna Ruka) önderi olan Sırp subay.


1901'de Sırbistan genelkurmayında genç bir subayken, halkın sevmediği Kral Aleksandar Obrenović'i öldürmek üzere subaylar arasında bir suikast örgütünün oluşturulmasına ön ayak oldu. Planın Haziran 1903'te uygulanmasından kısa bir süre sonra, suikastçılar orduyu denetim altına almayı başardı. Askeri akademide taktik dersi öğretmeni olan Dimitriyević, öğrencileri üzerinde önemli bir etki kazandı ve yurt dışındaki Sırp ulusal hareketinin gelişmesini destekledi. 3 Haziran 1911'de Bosna'yı ziyaret eden Avusturya-Macaristan İmparatoru Franz Joseph'i öldürmesi için Bogdan Zeradjiç isimli bir tetikçiyi görevlendirdi. Ancak tetikçinin silahı ateş almayınca imparator kurtuldu, tetikçinin bedeniyse köpeklere atıldı.[1] 1913'te genelkurmay istihbarat başkanlığına atandı, 1916'da da albaylığa yükseldi.

Bu arada daha çok Kara El olarak tanınan ve şiddet yoluyla bir Büyük Sırbistan yaratmayı amaçlayan Ujedinjenje ili Smrt (Birlik ya da Ölüm) adlı milliyetçi gizli örgütün kurucu üyeleri arasında yer aldı (1911) ve örgütün düşünsel alandaki önderliğini üstlendi. Avusturya arşidükü Franz Ferdinand'ın Sarajevo'da (Saraybosna) düzenlenen ve I. Dünya Savaşı'nın patlak vermesine yol açan suikastın (28 Haziran 1914) planlanmasında da önemli rol oynadığı sanılmaktadır.[2] Sırbistan başbakanı Nikola Pašić'in gizli örgütü dağıtma girişimi sonucunda, Mayıs 1917'de altı subayla birlikte ölüme mahkum edilerek idam edildi.

1953'te Belgrad'da yapılan yeni bir yargılamada aklandı.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]