Dişli, Sorgun

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Dişli
—  Köy  —
Yozgat
Yozgat
Ülke Türkiye Türkiye
Coğrafi bölge İç Anadolu Bölgesi
İl Yozgat
İlçe Sorgun
Nüfus (2000)[1]
 - Toplam 734
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
İl alan kodu 354
İl plaka kodu 66
Posta kodu 66700
İnternet sitesi: [2]

Dişli, Yozgat ilinin Sorgun ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Sorgun ilçesinin en modern ve çağın imkânlarından istifade etmiş olan Dişli'nin beş asırdan fazla bir geçmişi ol­duğu anlatılır.

Elde edilen Osmanlı kaynaklarına göre (1841 yıllarına ait Temettuat Defterleri)’nde, Dişli (Dişlü) ismi, Türkmen Cemaaatinin adı olarak bilinmektedir. Başbakanlık Osmanlı Arşivlerinden alınan bu kaynağa göre, Dişli Cemaati, 1530 yıllarında Demircili Kabilesine bağlı olup, 22 vergi hanesi ve 2 sipahi hanesinden oluşmaktadır. Demircili Kabilesi de Bozok Türkmenlerinin bir oymağıdır. Bölgede yapılan idari yapılanma sonucu Dişli Cemaatinin, Sorgun Nahiyesi sınırları içinde kalan Yağlu-viran mezraasını ekip biçtiği anlaşılmaktadır. Yine o yıllarda Dişli Cemaati, aynı kabilenin cemaatlerinden birisi olan Ayru-damlu Cemaati (Ayrıdam Köyü) ile müştereken 300 akçe “salgun-ı padişahi” vergisi vermekle mükelleftiler. Köyün ne zaman kurulduğu bilinmemekle beraber, 1575’lere ait kaynaklarda henüz “Dişli” adında bir köyün kurulmadığı bilinmektedir. Bu kaynağa göre Dişli Köyü Sivas Eyaletine bağlı Yozgat Sancağının Sorgun kazasına bağlıdır. O yıllarda köyde toplam 35 hane mevcuttur.

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün gelenek, görenek ve yemekleri hakkında bilgi yoktur.

(Alıntı yeri Gizemli Kapı)

ARABAŞI 5 kg su • 650gr un (12 kişiliktir) 5 litre suyun 3 litresi ateş üzerinde kaynatmaya bırakılır. Kalan 2 litre soğuk suya 650 gr un ilave edilip mikserle çarpılarak bulamaç haline getirilir. Bulamaç haline getirilmiş hamur kaynamakta olan suya birdenbire boşaltılır. Oklava ile devamlı karıştırılarak hamur mısır patlağı gibi patlamaya başlayınca 3-4 dakika daha kaynatılıp 40 cm’lik 2 adet Sini’ye dökülüp soğutmaya terk edilir.

Çorba için :

• Tavuk veya Hindi eti (göğüs) • 5 kg su • 5 kaşık un (yağsız kavrulmuş un) • 2 kaşık salça • 1 kaşık pul biber • 150 ve 200 gr yağ Tüm bu malzemeler çiğ olarak karıştırılıp ocağa konulur. Köpük kayboluncaya kadar pişirilerek hazır hale getirilir. İkramdan önce tikelenen et çorbaya ilave edilip bir taşım kaynatılıp servis yapılır. Soğumaya bırakılan hamur, ıslak bir bıçak ile baklava dilimleri şeklinde kesilir. Tepsinin ortası çorba kasesi sığacak şekilde açılır, açılan yere çorba kasesi yerleştirilir. Kesilen hamurlar kaşık üzerine yerleştirilerek çorba ile birlikte çiğnemeden yutulur.

Madımak

1.5 kg. madımak temizlendikten sonra satırla kıyılarak iyice küçültülür. Bir tencereye yağ, salça, pastırma konularak kavrulur. Kıyılan madımak üzerine ilave edilir. 15 dakika pişirildikten sonra servis yapılır. Sarmısaklanmış yoğurt isteğe göre sos olarak kullanılır.

TESTİ KEBABI

Doğranmış domates, sivri biber ve sarımsak kuşbaşı ete katılarak ezmeden iyice karıştırılır. Yeterince tuz ilave edilir.

Testi içi iyice yıkandıktan sonra karıştırılan malzeme testinin içerisine doldurulur. En üste tereyağı konulur. Testinin ağzı hamur ile kapatılır ve ortası hafif açılır. Genellikle açık havada odun veya meşe kömürü yakılmış bir ateşte pişirilir. İki saate yakın bir zamanda pişen yemeği ilk defa yapanlara meşe kömürüyle yapmaları tavsiye edilir. Yemek piştikten sonra testi kırılarak yemek testinin içinden servis yapılır.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Dişli Köyü Sorgun'a 10 km, Yozgat'a ise 23 km uzaklıktadır. Köyün yerleşim alanı çok güzel seçilmiştir. Köy hafiften bir tepe üzerine kurulmuştur. Bu yüzden herhangi bir sel olayında köy hiç bir şekilde bundan etkilenmemektedir. Köy arazi bakımından Sorgun'un en büyük köylerinden biridir. Ayrıca arazi verimliliği ve düzlük bakımındanda son derece iyidir.

Başlıca mevkii isimleri : Bağlar, Yenipınar, Yaylalık, Cinkayası, Tilkideliği, Üzerliktepe, Killik, Karapınar, Toramanyolu, Kervanyolu, Ayrıdamyazısı, Çayırtarla, Babahasan, Arıkbekir, Karayolu, Ortağın dere, Kömardı'dır.

Batısında Aşağı Karakaya, güneyinde Ayrıdam, kuzeyinde Günpınar, doğusunda Aşağıcumafakılı köyleriyle komşudur. Köy iklim bakımından karasal iklimin görüldüğü bir yerdir.Kış ayları soğuk ve kar yağışlı , yaz ayları ise sıcak ve kurak geçer. Köy ulaşım yönünden çok iyidir.

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün iklimi, karasal iklimi etki alanı içerisindedir.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıllara göre köy nüfus verileri
2007
2000 734
1997 680

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır.

Altyapı bilgileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyde ilköğretim okulu vardır. Köyde içme suyu şebekesi ve kanalizasyon şebekesi vardır. PTT şubesi ve PTT acentesi vardır. Sağlık ocağı vardır ancak sağlık evi yoktur. Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardır. Köyde sulama amaçlı bir baraj vardır.

Fotoğraflar[değiştir | kaynağı değiştir]