Der Hölle Rache kocht in meinem Herzen

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Der Hölle Rache kocht in meinem Herzen (Türkçesi: "Cehennemin intikamı kalbimde kaynıyor") Mozart'ın Sihirli Flüt (Die Zauberflöte) operasında Gecelerin Kraliçesi karakteri tarafından söylenen ikinci arya.

Arya[değiştir | kaynağı değiştir]

İlk koloratür geçişin başlangıcı

Kısaca "Der Hölle Rache" olarak kısaltılan, "Der Hölle Rache kocht in meinem Herzen", opera eseri içinde Gecelerin Kraliçesi karakteri daha önce başka aryalar söylemiş olsa da çoğunlukla "Gecelerin Kraliçesi'nin aryası" olarak anılır. Hızlı akışlı, kolayca akılda kalan ve tehditkâr bir görkemliliğe sahip en tanınmış opera aryalarından biri olarak kabul edilir.

Arya operanın ikinci perdesinin bir parçasını oluşturur. Karanlıklar Kraliçesinin, kızı Pamina'nın eline bıçağı verdiği ve kızını rakibi olan Sarastro'yu öldürmeye teşvik ettiği ve kabul etmediğinde ise kızını lanetleyip, reddettiği intikamcı bir öfkeyi tasvir eder.

Ses kayıtları[değiştir | kaynağı değiştir]

Karanlıklar Kraliçesi'nin ikinci aryası, Der Hölle Rache, canlı kayıt (Ogg dosyası)
Karanlıklar Kraliçesi'nin ikinci aryası, Der Hölle Rache (Ogg dosyası)

Müzik[değiştir | kaynağı değiştir]

Arya Re-minör yazılmıştır ve flüt, obua, fagot, boru ve trompet çiftleri için timpani ve yaylılar bölümüyle birlikte partisyon yapılmıştır. Bu arya, "O zittre nicht" aryasından daha cok sayida bir orkestra çalgısı içerir, sadece trombonları kapsamaz.

Arya en fazla nam salmış ve eserin en fazla istek alan parçası olmuştur. Arya iki oktav aralığında yayılmıştır, Fa4 seviyesinden başlar ve şaşırtıcı derecedeki üst Fa6 seviyelerine çıkar.


Sözler[değiştir | kaynağı değiştir]

Şarkı sözleri Almanca olarak Mozart'ın arkadaşı ve aynı zamanda ilk performanslarda Papgeno rolünü de oynayan Emanuel Schikaneder tarafından yazılmıştır

Orijinal Almanca sözler Türkçe çevirisi

Der Hölle Rache kocht in meinem Herzen,
Tod und Verzweiflung flammet um mich her!
Fühlt nicht durch dich Sarastro Todesschmerzen,
So bist du meine Tochter nimmermehr.
Verstossen sei auf ewig,
Verlassen sei auf ewig,
Zertrümmert sei'n auf ewig
Alle Bande der Natur
Wenn nicht durch dich Sarastro wird erblassen!
Hört, Rachegötter, hört der Mutter Schwur!

Cehennemin intikamı kalbimde kaynıyor,
Ölüm ve umutsuzluk beni yakıyor!
Eğer Sarastro senin tarafından ölüm acısını çekmezse,
O zaman sen bir daha artık kızım olma
Sonsuza kadar tanınma,
Sonsuza kadar terk ol,
Sonsuza kadar mahvol
Tabiatın bütün avanesi
Eğer Sarastro'yu cansız bırakmazsan!
İntikam tanrıları, duyun annenin yeminin duyun!

Metrik olarak metin, bir kısa bir uzun 5 heceden oluşan (iambic) bir dörtlük ve onu takip eden bir kısa bir uzun 3 heceden oluşan bir dörtlük takip eder ve sonunda beş heceli çift mısra ile sonlanır. Mısraların kafiye şeması (ABAB) (CCCD) (ED) şeklindedir.

Aryayı söyleyen sopranolar[değiştir | kaynağı değiştir]

Sahnede aryayı söyleyen ilk şarkıcı 33 kere sahneye çıkmış olan Mozart'ın baldızı Josefa Hofer'dir. Bütün şahitlere göre Hofer sıradışı bir ses seviyesine ve akıcılığa ulaşabilmişti ve besbelli ki Mozart Hofer'in ses kabiliyetini bilmekteydi ve bu yüzden onun sesine özgü onu virtine çıkaran iki gişe rekortmeni şarkı yazmıştı.

Mozart'ın zamanından kalan bir anı notu bestecinin kendisinin baldızının performansından etkilendiğini öne sürmektedir. 1840 yılında besteci Ignaz von Seyfried Mozart'ın yaşamıyla ilgili ve 4 Aralık 1791 tarihli (operanın çok başarı sağladığı ilk beşinci haftası) olayla ilgili yazdığı mektupta değinir. Seyfried'e göre Mozart, Hofer söylerken eşi Constanze'a beğenisini anlatır.

Modern zamanlarda arya, aralarında Edda Moser, Natalie Dessay, Mado Robin, Cristina Deutekom, Edita Gruberova, Sumi Jo, Diana Damrau, Roberta Peters, Lucia Popp, Luciana Serra, Beverly Sills, Rita Streich, Cheryl Studer, Dame Joan Sutherland, ve Barbara Hendricks gibilerin bulunduğu birçok önde gelen soprano tarafından söylenmiş ve ses kaydına alınmıştır.

June Anderson, aryayı Amadeus filminde söyler.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Referanslar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Deutsch, Otto Erich (1965) Mozart: A Documentary Biography. Stanford University Press.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • [1] Edda Moser tarafından "Der Holle Rache".
  • [2] Aryanın sözleri.
  • [3] Ses kayıdı yapılan 8 modern soprano tarafından yüksek F6 sesinin karşılaştırılması.