Denetalar

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Denetalar
(ᑌᓀ ᒐ Dene Thaʼ)
Slavey girls Mackenzie River Northwest Territories - NA-1463-23.jpg
Deneta kızları, Mackenzie Nehri, Kuzeybatı Toprakları, Kanada, 1899
Önemli nüfusa sahip bölgeler
Kanada Kanada
Diller

Denetaca, İngilizce

Din

Hıristiyanlık, Animizm / Şamanizm

İlgili etnik gruplar

Sahtular, Kanada Atabaskları

Denetalar ya da eski adlarıyla Güney Slaveyleri veya Slaveyler (Denetaca ᑌᓀ ᒐ Dene Thaʼ İngilizce: Dene Tha [Alberta], Dene Dháa, Dehcho [Kuzeybatı Toprakları], South Slavey, Southern Slavey, Slavey proper, Dene, Etchaottine), Kanada'da Kuzeybatı Toprakları'nın güneyinde Büyük Esir Gölü (Great Slave Lake) ve yukarı Mackenzie Nehri yörelerinde Dehcho Bölgesi‎ ile Güney Slave Bölgesi'nde, Alberta eyaletini kuzeybatısında ve Britanya Kolombiyası eyaletinin de kuzeydoğu kısmında yaşayan, avcı ve toplayıcı, yarı göçebe, anasoylu, animist ya da şamanist Subarktik Kızılderilileri kültür grubundan Kızılderili halkı. En yakın akrabaları birlikte Kuzey Atabaskları içinde Doğu Atabaskları (ya da Deneler) grubunu oluşturan Sahtular, Tlınçonlar, Sarıbıçaklar ve Denesulinelerdir. Diğer Kanada Kızılderilileri gibi Denetalar da yasal olarak Kızılderili rezervi adı verilen kamp benzeri toplama yerleşimlerde yaşamak zorundadırlar. 2006 sayımına göre 2.310 kadarı anadillerini konuşabiliyor[1]

Eski Slavey (İngilizce) ile Esclave (Fransızca) adı Krice Awokànak ('slave = köle, esir') adının İngilizceye birebir çevirisinden çıkmıştır ve bu kötü anlamı "bertaraf " etmek için de y harfi eklenmiştir. Fakat konuşanları Slavey adını aşağılayıcı, küçültücü (derogatory) bulup hoş karşılamazlar ve Dene adını tercih ederler. Bölgedeki Slave River, Lesser Slave River, Great Slave Lake, Lesser Slave Lake gibi yer adları bunların adını taşır.

Komşuluk[değiştir | kaynağı değiştir]

Komşuları olarak doğuda Denesulineler, güneyde Danezalar, güneybatıda Sekaniler, batıda Kaskalar, kuzeyde Tlınçonlar yer alır[2].

Günümüzdeki gruplar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kızılderili rezervi[3] Hükûmet/band Kabile Konseyi Yerleşimler Prov./
Terr.
Açıklama
Amber River 211 Dene Tha' First Nation AB
Bistcho Lake 213 Dene Tha' First Nation AB
Bushe River 207 Dene Tha' First Nation AB
Hay Lake 209 Dene Tha' First Nation AB
Jackfish Point 214 Dene Tha' First Nation AB
Upper Hay River 212 Dene Tha' First Nation AB
Zama Lake 210 Dene Tha' First Nation AB
Fort Liard Settlement Acho Dene Koe Band Dehcho First Nations Fort Liard NT ayrıca Métisler de bulunur
Fort Providence Settlement Deh Gah Gotie Dene Council Dehcho First Nations Fort Providence NT ayrıca Métisler de bulunur
Fort Simpson Settlement Liidli Kue First Nation Dehcho First Nations Fort Simpson NT ayrıca Métisler de bulunur
Hay River Dene 1 Katl'odeeche First Nation Dehcho First Nations Hay River NT
Hay River Settlement Katl'odeeche First Nation Dehcho First Nations Hay River NT Nüfusu ağırlıklı olarak yerli olmayanlardır ve bazı Métis ve İnuitler de görülür
Jean Marie River Settlement Jean Marie River First Nation Dehcho First Nations Jean Marie River NT
Kakisa Lake Settlement Ka’agee Tu First Nation Dehcho First Nations Kakisa NT
Nahanni Butte Settlement Nahanni Butte Dene Band Dehcho First Nations Nahanni Butte NT
Trout Lake Settlement Sambaa K’e Dene Band Dehcho First Nations Trout Lake NT
Wrigley Settlement Pehdzeh Ki First Nation Dehcho First Nations Wrigley NT

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Bibliyografya[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Asch, Michael (1978), Slavey Indians.