Dağınık disk

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Ortada bilinen en büyük dağınık disk nesnesi olan Eris, ve sağında uydusu Dysnomia

Dağınık Disk, Güneş Sistemi'nde, Neptün ötesi cisimlerin bir alt kümesi olan küçük gezegenlerin bulunduğu uzak bir bölge. Dağınık disk nesneleri (DDO'lar), 0.8'e kadar çıkabilen dişmerkezliklere, 40°'ye kadar çıkabilen yörünge eğikliklerine ve 30 astronomik birimden (AU) (4.5×109 km) daha büyük olan enberilere sahiptirler. Bu aşırı yörüngelere bu cisimlerin gaz devleri tarafından "dağıtılmış" olmalarının sebep olduğu düşünülmekte ve cisimlerin halen Neptün tarafından tedirginliğe maruz kaldığına inanılmaktadır. Bu nesnelerin güneşe en yakın oldukları mesafe 30–35 AU olsa da, yörüngeleri 100 AU'ya kadar çıkabilmektedir. Bu da dağınık nesnelerin "Güneş Sistemi'ndeki en uzak ve soğuk nesneler arasında yer almasına" neden olmaktadır.[1] Dağınık Disk'in en yakın kısmı, simit şeklinde olan bir nesne bölge olan Kuiper Kuşağı ile kesişir, en dışı ise Güneş'ten çok daha uzağa kadar uzanır ve kuşaktan çok aşağıya ve yukarıya uzanan bir tutuluma sahiptir.

Karasız yapısı yüzünden, gökbilimciler günümüzde Dağınık Disk'i, diskten İç Güneş Sistemi'ne doğru gitme sürecinin ortasında olan ve Jüpiter ile Neptün arasında bulunan bir takım buzlu kütle olan centaurlarla birlikte pek çok periyodik kuyruklu yıldızın kaynağı olarak görmektedir.[2] Sonuç olarak, dev gezegenlerin yarattığı tedirginlik bu tür nesneleri Güneş'e doğru gönderir ve periyodik bir kuyruklu yıldız haline gelmelerini sağlar. Pek çok Oort bulutu nesnesinin de diskten kaynaklandığı düşünülmektedir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Maggie Masetti. (2007). Cosmic Distance Scales – The Solar System. Website of NASA's High Energy Astrophysics Science Archive Research Center. 12 Temmuz 2008 tarihinde erişilmiştir.
  2. ^ Horner, J.; Evans, N.W.; Bailey, M. E. (2004). Simulations of the Population of Centaurs I: The Bulk Statistics. arXiv:astro-ph0/407400.