Celayirîler

Vikipedi, özgür ansiklopedi

جلايريان Jalāyīrīyān Celayirîler ← 1340 – 1432 → Başkent Not specified Resmi dili Farsça Yönetim Monarşi Yönetim  - 1336-1356 Büyük Hasan  - 1424-1432 II. Hüseyin Tarih  - Büyük Hasan'ın Küçük Hasan tarafında yenilerek Azerbaycan'dan çekilmesi 1338  - Kuruluş tarihi 1340  - I. Uvays'in Tebriz'i geri alması 1357  - İç savaşı 1374-1382  - Timur İmparatorluğu tarafında yıkılması 1392-1404  - Karakoyunlular tarafında yenilmesi 1410  - Yıkılış tarihi 1432

Celâyirîler 1330'larda bugünkü Irak ve İran topraklarında İlhanlılar Devletinde önemli mevkiye sahip olan Moğol Celayir boyunun önderi Büyük Hasan tarafından kurulmuş devlet.

İlhanlılar Devleti'nin dağılmasının ardından Büyük Hasan, Tebriz başta olmak üzere Azerbaycan bölgesinin hakimiyeti için Küçük Hasan ile savaşmış fakat yenilerek Irak istikametine çekilmek zorunda kalmış ve orda devleti kurmuştur.

Celayirîlerler Timur'un Beş Yıl Seferi karşısında Karakoyunlular ile birlikte Timur İmparatorluğuna karşı direnmiş ancak yenilerek Bağdad'ı kaybetmiştir. Ahmed, önce Osmanlı Devleti'ne ve sonra Mısır'a Memlûk Devleti'nin yanına sığınmıştır.

Ahmed, Timur'un ölümünün ardından 1405'te tekrar devleti kurmuş ve Tebriz'i geri almaya çalışmıştır. Fakat 1410'da Karakoyunlu sultanı Kara Yusuf tarafından yenilerek idam edilmiştir.

Moğol tarihi

İlk Çağ İlk Çağ'da Moğollar Hiung-nu Rouran Sien-pi Tabgaçlar Moğol İmparatorluğu Dört Büyük Hanlıklar Çağatay Hanlığı Kıpçak Hanlığı (Cuci) İlhanlılar (Tului - Hülagû) Yuan Hanedanı (Tului - Kubilay) Hanlıklar Cuci'nin ulusundan doğan ülkeler Altın Orda Toka Temür sülalesi Kırım Hanlığı Kazan Hanlığı Kasım Hanlığı Astrahan Hanlığı Kazak Hanlığı Nogay Orda Şiban sülalesi Sibir Hanlığı Şeybani Hanlığı Buhara Hanlığı Hive Hanlığı Kokand Hanlığı Buhara Emirliği Çağatay'ın ulusundan doğan ülkeler Çağatay Hanlığı Doğu Çağatay Hanlığı Moğolistan Hanlığı Kaşgar Hanlığı Batı Çağatay Hanlığı Timur İmparatorluğu Babür İmparatorluğu Tului'nin ulusundan doğan ülkeler Yuan Hanedanı、Kuzey Yuan Oyrat Cungar İlhanlılar Celayir Hanedanı Günümüzde Moğollar Moğolistan İç Moğolistan Özerk Cumhuriyeti Buryat Cumhuriyeti Kalmıkya Cumhuriyeti Hazara (Afganistan) Aymak (Aftanistan)  g • d

İran tarihi

Devletler Öncül-Elami medeniyeti(3200–2700 M.Ö.) Jiroft medeniyeti(3000–5th c. M.Ö.) Elami hanedanları(2700–539 M.Ö.) Manna Devleti(10th–7th c. M.Ö.) Medler (Medyen)(728–550 M.Ö.) Ahamenişler (Persler)(648–330 M.Ö.) Selevkoslar (Selefkiler)(330–150 M.Ö.) Arşaklılar (Partlar)(250 M.Ö.– 226 M.S.) Sasanîler(226–650) Müslümanlar'ın fetihleri(637–651) Emeviler(661-750) Abbasiler(750-1258) Tahiriler Hanedanı(821–873) Alavi Hanedanı(864–928) Seferî Hanedanı(861–1003) Samani Hanedanı(875–999) Ziyari Hanedanı(928–1043) Büveyhoğulları Hanedanı(934–1055) Gazneliler(963–1187) Gurlular Hanedanı(1149–1212) Büyük Selçuklular(1037–1194) İl-Denizliler(1136-1225) Harezmşahlar(1077–1231) İlhanlılar(1256–1353) Muzaffariler Hanedanı(1314–1393) Çobanîler Hanedanı(1337–1357) Celayirîler hanedanı(1339–1432) Timur İmparatorluğu(1370–1506) Karakoyunlular(1407–1468) Akkoyunlular(1378–1508) Safevi Hanedanı(1501–1722/1736) Hotakiler Hanedanı(1722–1729) Avşar Hanedanı(1736–1802) Zand Hanedanı(1750–1794) Kaçar Hanedanı(1781–1925) Pehlevi Hanedanı(1925–1979) İran İslam Devrimi(1979) Geçici Hükümet(1979–1980) İran İslam Cumhuriyeti(1980– )  g • d

[değiştir] Celayirîlerin sultanları

• Büyük Hasan (1336 - 1356)
• Şeyh Uvays I (1356 - 1374)
• Hasan (1374)
• I. Hüseyn (1374 - 1382)
• Bayazıd (1382 - 1383)
• Ahmed (1383 - 1410)
• Şah Velad (1410-1411)
• Mahmud (1411-1415)
• II. Uvays (1415-1421)
• Muhammed (1421-1422)
• II. Mahmud (1422-1424)
• II. Hüseyin (1424-1432)

İran ile ilgili bu madde bir taslaktır. İçeriğini geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz.