Balâ

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Balâ, Ankara sayfasından yönlendirildi)
Atla: kullan, ara
Bala
Ankara Siyasi Haritası
Ankara Siyasi Haritası
Harita
Türkiye'de bulunduğu yer
Türkiye'de bulunduğu yer
Bilgiler
İlçe nüfusu: 18.861
Şehir nüfusu: 8.115
Köy ve belde nüfusu: 10.746
Nüfus itibarıyla: 2011
Nüfus Kaynak: TÜİK
Yüzölçümü: 2.830 km²
Rakım: 1.310 metre
Koordinatlar °′N, °′E
Genel bilgiler
Ülke: Türkiye Bayrağı Türkiye
Coğrafi Bölge: İç Anadolu
İl: Ankara
Posta kodu: 06720
Alan kodu: 0312
Plaka: 06
Kaymakam: Günay Öztürk
Belediye başkanı: İbrahim Gürbüz
Belediye web sitesi: Belediye
Kaymakamlık web sitesi: Kaymakamlık

Balâ, Ankara'nın bir ilçesi. Kırıkkale, Kırşehir ve Konya illerine sınırı bulunan ilçe, Ankara'ya 76 km'lik asfalt yol ile bağlıdır. Balâ Türk siyaset hayatında fazla bilinmeyen bir yönüyle önemli bir yere sahiptir. Mustafa Kemal Atatürk, Balâ milletvekilidir.[1]

Konu başlıkları

[değiştir] Tarihçe

1850 yılına ait Osmanlı arşiv belgelerinden edinilen bilgiye göre, Bala halkının kökeni Türkmenistan kökenli olup Erzurum'dan gelmektedir. 19. yüzyılda (İmirzalıoğlu) Mir Osman Bey kurmuştur.Bala ilçesi tarih boyunca "Kasaba-i Bala, Bozulus Sancağı, Tabanlı Kazası"olarak adlandırılmıştır.

İlçe ve köylerinin halkı çoğunlukla "Bozulus Türkmenleri"dir.Başta Bala olmak üzre Bala'nın 16 köyünde sülaleri bulunmaktadır. Tabanlı aşiretine mensupturlar.Daha önce Erzurum (pasinler,horasan) ve Aydın (söke,koçarlı) bölgesinde bulunan Tabanlı Aşiretinin o dönem aşiret reisi olan Bala'nın yapılanmasını sağlayan 1860 yılındaki aşiret reisi (İmirzalıoğlu) Mir Osman Bey olmuştur.

Tabanlı Aşireti Erzurum pasinler horasan'dan göçerek bugünkü Balâ İlçesi topraklarına gelmişlerdir. Bala ve Köylere yerleştirilene kadarda Balâ ile Erzurum arasında konar göçer olarak yaşamışlardır.Daha sonrada 1840-1862 yılları arasında köylere yerleştirilmiştir.

İlçeye Bala ismi verilirken Bozulus aşireti isiminden esinlenerek verilmiştir.

Bala'nın az sayıda bulunan kürt köyleri bala'nın yerlisi değildir.İsmet inönü tarafından yaklaşık 100 yıl önce başta iç anadolu bölgesi olmak üzere urfa suruç bölgesinden sürgün olarak getirilmişlerdir.Diğer türk köyleri ise çevre yerleşim yerlerinden gelmişlerdir.

1877-1878 Osmanlı Rus savaşında Osmanlı Ordularının yenilmesi Kafkasların Rusların eline geçmesi nedeniyle Anadolu'ya göç etmek zorunda kalan bir grup "çerkez" ilçemize gelip yerleşmeye karar verdikten kısa bir süre sonra ilçeyi büyük oranı terk etmiştir.

İlçenin 2011 belediye tüzüğünde 33 köyü 1 beldesi bulunmaktadır.[2]

[değiştir] Kültür

Yörede Türkmen/Abdal kültürü vardır. Birbirine komşu olan Bala ve Keskin'deki folklorik oluşum ve Türkmen/Abdal türkülerinin anonimleşme sürecindeki farklı ve ağırlıklı yerini vurgulayan bu söz, bir bakıma birbiriyle komşu Bala ve Keskin bu iki yörenin karekteristik özelliklerine de işaret eder.Yöre türkülerinin ağırbaşlı ve durulmuş lirizmi hemen farkedilir.Bala Orta Anadolu'nun en zengin halay bölgelerinden biri olduğu kadar,halayların eşlik sazı olan davul zurnanın da en iyi icra edildiği yörelerden biridir. Bala ve Keskin yöresi halayları ayak ve bel hareketlerine dayanır. Ağır fakat gösterişlidir.20- 30 kadın kendi aralarında halay çekerler. Sin sin oynanır.

Bala yöresinin insanları oldukça tutucu yapıya sahip olmalarıyla bilinirler.

Yörenin başlıca yemekleri ise ; Besmet, Topalak, İncir uyutması, Kömbe, Sulu Et, pıtbıdı, mercimekli bulgur pilavı, ağuz, kuymak yemekleridir.

[değiştir] Şive

İlçe ve köy halkı doğuanadolu (Erzurum pasinler Horasan Türkmen köyleri) ve Güneydoğu Anadolu (az sayıda bulunan urfa suruç kürt köyleri) kökenli oldukları için Türkçenin Balâ da kullanılan şivesi bu yörelere benzerlik gösterir.

[değiştir] İklimi

Yazları sıcak, kışları soğuk ve kar yağışlı geçer. Yüksekliği nedeniyle kış aylarında Ankara ilinin en soğuk ilçelerindendir.

[değiştir] Ekonomi

Küçük atölyelerin bulunduğu Bala'nın ekonomisi büyük ölçüde sanayi ve ticarete dayalıdır. Ayrıca ilçede buğday arpa ayçiçeği, mercimek, nohut, fasulye, şeker pancarı, kavun ve karpuz yetiştirilmektedir. Kızılırmak üzerinde kurulan Kesikköprü Barajı ilçe sınırları içerisindedir.

[değiştir] Nüfus

İlçenin nüfusu 2007 genel nüfus sayımına göre 23.505'dir. Bunun 6.912'si ilçe merkezinde, 16.593'si ise kasaba ve köylerde yaşamaktadır. 2.530 km² yüzölçümündeki ilçeye bağlı 3 belde belediyesi ve 55 köy bulunmaktadır.

Yıllara göre ilçe nüfus verileri
Yıllar Merkez Köyler Toplam
2009 7.443 16.381 23.824
2007 6.912 16.593 23.505
2000 6.616 33.098 39.714
1997 5.903 30.484 36.387
1990 6.236 32.821 39.057
1985 5.477
1980 4.193
1975 4.102
1970 3.899
1965 3.646
1960 3.287

[değiştir] Turizm

Çam ağaçlarıyla kaplı Beynam ormanları ve Kesikköprü Barajı hem ilçenin hem de Ankara'nın önemli mesire yerlerinden biridir.

[değiştir] Eğitim öğretim

İlçede yüksek öğretim kurumu olarak Hacettepe Üniversitesi'ne bağlı Bala Meslek Yüksek Okulu ve Balâ Anadolu Lisesi bulunmaktadır.

[değiştir] Kaynakça

Kişisel araçlar
Ad alanları

Türevler
Eylemler
Gezinti
Katılım
Yazdır/dışa aktar
Araçlar
Diğer diller