Bagirmi Krallığı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Baguirmi süvarisi, Dixon Denham, 1823.

Bagirmi Krallığı, Baguirmi olarak da yazılır, 16. yüzyılda Çad Gölünün hemen hemen güneydoğusunda kurulmuş ve 1512'den 1935'e dek varlığını sürdürmüş devlet. Çad Cumhuriyeti'nin bugünkü Chari-Bagurimi iliyle kabaca örtüşüyordu. Avrupalılar, Bagirmi'nin ve öteki güçlü Orta Afrika devletlerinin (Ouaddai-Bornu-Kanem) varlığını, Dixon Denham 1823'te Çad Gölü bölgesine girdiğinde öğrendiler. Bölgeye ilişkin ayrıntılar, daha sonra özellikle Heinrich Barth ve Gustav Nachtigal'in keşifleriyle sağlandı.

Bagirmi hanedanı büyük olasılıkla 1512'de kuruldu.Mbang adı verilen Bagirmi kralı, devleti başkent Massenya'dan yönetirdi. Uyruklarının çoğu gibi hükümdarlar da 1600 dolaylarında, dördüncü sultan Abdullah döneminde İslam dinini benimsediler. 17. yüzyıl, köle ticaretinin sonucunda Bagirmilere büyük zenginlik getirdi. Ama Bagirmi Krallığı, batıda Bornu ile doğuda Ouaddai (Vaday) imparatorlukları arasında sürüp giden çekişmede bir piyon olarak kullanıldı. 17. ve 18. yüzyıllarda Bornu'ya bağımlı iken 19. yüzyıl başlarında Vaday Krallığı'nin eline düştü; sürekli yağmalanarak iki devlete de haraç vermeye zorlandı. Massenya, 1894'te Rabih üz-Zübeyr'in ordusunca yerle bir edildi. 19. yüzyılın sonları ve 20. yüzyıl başlarında yapılan bir dizi antlaşma, Bagirmi topraklarını Fransız denetimi altına soktu.