Bağışıklık yetmezliği

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Esculaap4.svg     Bu maddede yazılanlar yalnızca bilgi verme amaçlıdır.
Yazılanlar, doktor uyarısı ya da önerisi değildir.
Bağışıklık yetmezliği
Sınıflandırma ve dış kaynaklar
Hastalık Veri Tabanı 21506
ICD-10 kodu D[1]
ICD-9 kodu 279.3
ICD-O kodu MXXXX/Y
MeSH D007153

Bağışıklık yetmezliği veya bağışıklık eksikliği, enfeksiyonöz hastalıklara karşı durma yeteneğinde olan bağışıklık sisteminin tamamen yokluğu veya uyumsuzluk halinde olması durumudur.

Bağışıklık yetmezliği çoğu durumda sonradan (ikincil şekilde) kazanılmıştır fakat bazı insanlar bağışıklık sistemindeki sorunlarla veya birincil bağışıklık yetmezliğiyle doğarlar. Nakil yapılan hastalar -ve fazla çalışan bağışıklık sisteminden müstarip bazı hastalar- nakil reddi ölçeği gibi davranan bağışıklık sistemlerini baskılayan ilaç tedavileri görürüler.

Bağışıklığı eksik olan bir kişi özellikle fırsatçı enfeksiyonlardan daha kolay etkilenebilir, buna ek olarak herkesi etkileyen normal enfeksiyonlardan da.

Çeşitleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Birincil bağışıklık yetmezliği[değiştir | kaynağı değiştir]

Nadir görülen hastalıkların bir kısmına çocukken geçirilmiş enfeksiyonlar nedeniyle daha kolay yakalanılabilir. Bu bozuklukların bazılarıysa kalıtsaldır ve otozomal çekinik ya da X'e bağlı olarak taşınmaktadır. 80'in üzerinde tanımlanmış birincil bağışıklık yetmezliği sendromu bulunmaktadır; bunlar genellikle bağışıklık sisteminin lenfositler veya granülositler gibi hatalı işleyen parçalarıyla gruplandırılırlar.[1]

Birincil bağışıklık yetmezliklerinin seyri sorunun doğasına bağlıdır ve antikor dökülmeleri, uzun-süreli antibiyotikler ve (bazı durumlarda) kök hücre nakliyle ilişkili olabilirler.

İkincil bağışıklık yetmezliği[değiştir | kaynağı değiştir]

Bağışıklık yetmezliği belirli harici süreçlerin ya da hastalıkların sonucu da olabilir; meydana gelen duruma "ikincil" ya da "edinilmiş" bağışıklık yetmezliği denir.

İkincil bağışıklık yetmezliği için genel sebepler; beslenme bozukluğu, yaşlanma ve bazı ilaç tedavileridir (örneğin kemoterapi, hastalık-hafifletici antiromatoid ilaçlar, organ nakillerinden sonraki bağşıklık baskılayıcı ilaçlar, glukokortikoidler gibi).

Bazı özgü hastalıklar doğrudan ya da doğrudan olmadan bağışıklık sistemi zayıflatırlar. Bunlar; kanserin bazı tiplerini, bilhassa kemik iliği ve kan hücreleri kanserlerini (lösemi, lenfoma, multipl miyeloma) ve şüphesiz kronik enfeksiyonları kapsamaktadırlar.

İkincil bağışıklık yetmezliği ayrıca, HIV'in neden olduğu AIDS'in göstergesidir. HIV doğrudan bağışıklık sistemine saldırır.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Rosen FS, Cooper MD, Wedgwood RJ (1995). "The primary immunodeficiencies". N. Engl. J. Med. 333 (7): 431–40. doi:10.1056/NEJM199508173330707. PMID 7616993.