Büyük insan yapımı nehir projesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Büyük insan-yapımı nehir projesi sayfasından yönlendirildi)
Atla: kullan, ara
Projenin sistematik çizimi. Dikkat edilmelidir ki, farklı güzergahlar henüz uygulanmamış fazlar için tasarlandı. Mesela Tobruk, Jaghbub kuyu alanı yerine yakın Ajdabiya'ya bağlanabilir.

Büyük İnsan-Yapımı Nehir Projesi (GMR, النهر الصناعي العظيم) Libya'daki Sahra Çöl 'üne Nubian Kumtaşı fosil akifer bölgesinden su tedariki yapan bir boru ağları projesidir. Dünyanın en büyük sulama projesidir.[1]

Projenin web sitesine göre, dünyadaki en büyük boru ağları (2820 km) [2] ve su taşımak üzere tasarlanmış yoludur. 1300'den fazla kuyu içermektedir, bir çoğu 500 m'den daha derindir, ve Tripoli, Bingazi, Sirte şehirleri ve başka yerlere günlük 6,500,000 m3 tatlı su tedariki yapıyor. Son Libya lideri Muammer Kaddafi tarafından "Dünya'nın Sekizinci Harikası"[3] olarak tanımlamıştır.

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Boru takımlarının taşınması.
Hendek kazısı.
Büyük Ömer Muhtar rezervuarının yalancı renkli görüntüsü, Bingazi'nin güneyi, rezervuarların içinde bulunan su iki tane var bu fotoğrafta, sağ üstte ve altta. Bitki örtüsü kırmızı görünüyor, kentsel yapılar mesela yol yüzeyi, asfalt, üst yapı ve binalar gri görünüyor, çıplak yüzey taba rengi ve bej renkte görünüyor.

Şablon:Clear left 1953'te, Libya'nın güneyinde petrol bulmak için yapılan çalışmalar, büyük miktarlarda tatlı yeraltı suyu bulunmasına olanak verdi. Büyük İnsan-Yapımı Nehir Projesi 1960'ların sonlarında akla geldi ve proje üzerinde çalışmalar 1984'te başladı. Projenin inşaatı beş faza bölündü. İlk faz 85 milyon m³ hafriyata ihtiyaç duydu ve 28 Ağustos 1991'de resmi açılışla başlatıldı. İkinci faz 1 Eylül 1996'da resmi açılışla başlatıldı.

Proje Büyük İnsan-Yapımı Nehir Projesi Otoritesi tarafından üstlenildi ve Kaddafi Hükümet'i tarafından finanse edildi. Brown & Root ve Price Brothers orijinal dizaynın sorumlusuydu, ana müteahhit ilk faz için Dong Ah Konsorsiyumu'dur. Bugünkü ana müteahhit Al Nahr Company Ltd.'dir. Bu şirket İngiltere ve Galler'de yabancı bir şirket olarak 31 Temmuz 2003'e kadar tescil edilmiştir.

Dünya çapındaki birçok ülkeden (İtalya, İspanya, Almanya, Japonya gibi ) ithal ürünler, deniz tarafından varılan projenin inşaat alanına Brega (Sidra Körfezi) giriş limanı kanalıyla sevk edildi.

Projenin toplam maliyeti US$25 milyar[4] olarak belirlendi. Libya büyük ülkelerin finansal desteği ya da Dünya Bankasından kredi alınmaksızın tamamlanacağını ileri sürdü. 1990'dan beri UNESCO projede bulunan mühendis ve teknisyenlere eğitim sağlıyor.

Suyun tedarik edildiği fosil akifer Nubian Kumtaşı fosil akifer sistemidir. Son buz çağı boyunca birikmiş ve bugün kendini tazelemiyordur. Eğer 2007'de telafi hızı arttırılmasaydı, su bin yıl daha dayanabilirdi .[5][6] Bağımsız tahminler gösteriyor ki, akifer suyu 60 ila 100 yıl arasında tüketilebilirdi.[7] Analistler diyor ki $25 milyar değerindeki yeraltı suyu çıkarımı sistemi 10 kat daha ucuzdur deniz suyunu tuzdan arıtmaktan.[8] Proje bu maliyeti ile dünyadaki en büyük inşaat yatırımları içinde 10. sıradadır.[9]

2011 Libya sivil savaşı devam ederken 22 Temmuz'da, projenin boru hazırlayan iki tesisinden biri, Brega tesisi, bir NATO hava saldırısı tarafından vuruldu.[10] 26 Temmuz'da ki bir basın toplantısında, NATO'nun açıklamasına göre roketler tesis alanına belirli bir mesafe yakınlıktan ateşlendiğiydi ve bu askeri mühimmat, çoklu namlulu roket-atarlar dahil, orada depolanmıştı, istihbarat bulgularına göre, BM-21 MRL'de bir fotoğrafı örnek olarak sunarak.[11]

Projenin Al Khufra - Tazerbo hattı Tekfen İnşaat ve Tesisat A.Ş. tarafından yapılmaktadır.[12] Bu proje Türk müteahhitler tarafından Libya'da yapılan en büyük projelerden biridir.

Tarih Çizelgesi[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 3 Ekim 1983: Genel Halk Kongresi ana kararının taslağını hazırlamak için olağan üstü bir toplantı düzenledi. Bu kongre sonucu projenin yapılmasına ve idare edilmesine karar verildi.
  • 28 Ağustos 1984: Büyük İnsan-Yapımı Nehir Projesi inşaatının başlaması için Muammer Kaddafi Sarir bölgesinde temel attı.
  • 28 Ağustos 1986: Muammer Kaddafi, ön-germeli çelik tellerden yapılmış dünyanın en büyük boruları kabul edilen, ön-germeli beton silindir boruların üretimi için Brega tesisinin resmi açılışını yaptı. ( Çelik tellerin çoğu İtalya'da Redaelli Tecna S.p.A. merkez ofisi Milan'da olan ve fabrikası Napoli'de olan şirket tarafından yapıldı ) Sarir boru üretim tesisi bu tarihte çoktan resmi olarak açılmıştı.
  • 26 Ağustos 1989: Muammer Kaddafi, Büyük İnsan-Yapımı Nehir Projesinin ikinci fazı için temel attı.

İlk Su Alımı[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 11 Eylül 1989: Ajdabiya rezervuarına.
  • 28 Eylül 1989: Büyük Ömer Muhtar rezervuarına.
  • 4 Eylül 1991: Ghardabiya rezervuarına.
  • 28 Ağustos 1996: Tripoli'ye.
  • 28 Eylül 2007: Gharyan'a.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Referanslar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ek kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekstra linkler[değiştir | kaynağı değiştir]

Şablon:Libya topics Koordinatlar: 25°27′20″K 21°36′03″D / 25.45556°K 21.60083°D / 25.45556; 21.60083