Büyük Schisma

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Habemus Papam Constance Konsülü'nde papa seçimi

Büyük Schisma (Büyük Bölünme, Batı Bölünmesi, Katolik Bölünmesi) Katolik Kilisesi içinde gerçekleşen bölünme olayıdır (1378-1417).

14. yüzyılda Papalar Roma'yı terk edip Avignon'a yerleşmişti, bu nedenle Katolik dünyası üzerinde büyük bir Fransız nüfuzu oluştu. Avignon Papalığı ismi verilen bu dönem 1309'dan 1378'e kadar sürmüştür. Bu dönemde toplam yedi papa seçilmiştir. Papa XI. Gregorius bu düzene son verip yeniden Roma'ya döndü ve Avignon Dönemi sona erdi.

Gregorius'den sonraki papa seçimleri, Fransızlarla İtalyanlar arasında çekişmeye yol açtı. Fransızlar kendilerinden bir papa seçip kilise merkezini yeniden Fransa'ya taşımak istiyordu. İtalyanların güçlü bir adayı yoktu, ancak ne pahasına olursa olsun paplığı Roma dışına kaptırmamaya kararlıydılar. Diğer Avrupalıların da Fransa'ya düşmanlık gütmesi üzerine, İtalyanların öne sürdüğü silik bir aday seçimi kazandı ve VI. Urbanus adıyla papa oldu.

Ancak VI. Urban papalık vasıfları taşımayan bir adamdı, kaba ve bencil tavırları yüzünden kardinallerin desteğini kaybetti. Sonunda Fransızlar Urban'ın papalığını kabul etmediklerini açıkladılar ve kendi kendilerine bir papa seçtiler. VII. Clement adını alan yeni papa Avignon'a yerleşti. Aynı anda, biri Roma'da ve diğeri Avignon'da olmak üzere iki tane papa ortaya çıkmış oldu.

Avignon Roma
Fransa, Aragon, Kastilya and León, Kıbrıs, Burgundiya, Savoy, Napoli ve İskoçya Avignon'daki kiliseye bağlı; Danimarka, İngiltere, Hollanda, Kutsal Roma İmparatorluğu, Macaristan, Kuzey İtalya, İrlanda, Norveç, Polonya ve İsveç Roma'daki kiliseye bağlı

(Portekiz'deki düşman hizipler içinde iki tarafı da destekleyenler vardı.)

Fransa'nın uydusu olan devletler ve İngiltere'nin düşmanı İskoçya dışında Avignon'daki papayı destekleyen çıkmadı. Devam etmekte olan Yüzyıl Savaşları'nın etkisiyle İngiltere, Almanya gibi büyük güçler Roma adayından yanaydı.

Bölünmeye son vermek için 1409'da Pisa'da bir konsül toplandı ve kardinaller, her iki papayı da reddedip bir üçüncüsü üzerinde uzlaştı. Ancak mevcut iki papa, bu üçüncü papayı (V. Alexander) reddedince meydanda üç tane papa kalmış oldu. Konsül krizi çözmek yerine daha da karmaşıklaştırmıştı.

Yoğun müzakereler sonucu tek bir papada mutabık kalındı ve V. Martinus Roma'ya Katoliklerin evrensel lideri olarak yerleşti (1417). Aragon bu kararı onaylamadıysa da Katolik dünyasında büyük çapta uzlaşma sağlandığı için bölünme sona erdi.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]