Aya Triada Rum Ortodoks Kilisesi (Beyoğlu)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 41°02′08″K 28°59′03″D / 41.03556°K 28.98417°D / 41.03556; 28.98417

Aya Triada Kilisesi
Kilisenin Taksim Meydanından görünümü

Aya Triada Rum Ortodoks Kilisesi (Ayia Trias Kilisesi olarak[kaynak belirtilmeli] da bilinir), İstanbul, Beyoğlu'nda, Taksim Meydanı'nın güneybatısında, Meşelik Sokağı, İstiklal Caddesi ve Sıraselviler Caddesi'nin çevrelediği adada yer alan kilise.

İsmi[değiştir | kaynağı değiştir]

Kilise levhası

Genelde Doğu Hristiyanlığında kiliselerin aziz ve azizelerin isimleri ile takdis edilmelerine karşın, İstanbul Başpiskoposluğuna bağlı olan Aya Triada/Ayia Trias'ın adı, Rumcada "kutsal üçleme" yani daha yaygın olarak kullanıldığı şekilde "teslis" anlamına gelmektedir.[1]

Kilise[değiştir | kaynağı değiştir]

Kilise geniş bir bahçe içinde, haç planlı, kubbeli ve kubbesinin her iki yanında birer çan kulesi bulunan, Bizans mimarisi ile modern mimarinin bir kompozisyonu biçiminde projelendirilmiştir. Kagir bir yapıdır. Sıraselviler Caddesi'nden de girişi vardır. Narteksin sol tarafında bulunan yapının üstündeki kitabeden inşa tarihinin 14 Eylül 1880 olduğu anlaşılmaktadır. Kilisenin kubbeli olarak yapılmasına izin verilmiş olması da yapının Tanzimat sonrası dönemde inşa edildiğini gösterir; Osmanlı’da azınlık ibadethanelerine kubbe yapma yasağı kalktığı dönemde inşa edildiği için çok zarif bir kubbeye sahiptir.[2] Mimarı, Vasilaki İoannidi Efendi'dir. Kilisenin yerinde daha önce ahşap bir yapı olan Ayios Yeoryios Kilisesi'nin bulunduğu ve bugünkü avlunun da mezarlık olduğuna ilişkin kayıtlar vardır.[3]

Kilisenin kubbedi dört taşıyıcıyı bağlayan kemerler üzerindeki yüksek bir kasnağın üzerine oturtulmuştur. Kubbe kasnağında on iki pencere vardır, bu 12 pencere 12 havariye gönderme yapan mimari bir işarettir.[2] Camekanlı bir dış cepheye sahip bulunan kilisenin zemini mermer döşelidir. Naosun iki yanındaki galeriler, bu mekandan dörder mermer sütun ve bu sütunlara oturtulmuş kemerlerle ayrılır. Galerilerin naosa bakan cephelerinde ikonlar yer almaktadır. Naosun doğusunda bulunan mermer ikonastasis dört küçük sütun ve kabartma tekniğinde motiflerle bezenmiştir. Yine kabartma tekniğinde bezenmiş olan ambon (İncil okuma yeri) mermerden, başrahip tahtı ise mermer ve oniksten inşa edilmişlerdir. Absise üç basamak mermer merdivenle çıkılır. Üst kattaki, kadınların ayini izlemeleri için yapılmış kısım kuzey yönünde inşa edilmiştir. Bu kısmın ön tarafında İsa'nın hayatıyla ilgili çeşitli tasvirler bulunmaktadır. Kubbeyi taşıyan kemerlerle, narteksin tavanı ve kemerleri renkli nakışlarla işlenmiştir.

Arazinin İstiklal Caddesi'ne ve Sıraselviler Caddesi'ne bakan cephelerinde kilise vakfına ait dükkanlar bulunmaktadır.[4] Beyoğlu Rum Ortodoks Kiliseleri ve Mektepleri Vakfı'da kilisede bulunmaktadır.[5] Taksim Meydanı'na bakan köşede de bir zamanlar ünlü Eptalofos Kahve ve Gazinosu yer almaktaydı.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]