Arsuz

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Arsuz, İskenderun sayfasından yönlendirildi)
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 36°24′47.78″N, 35°53′9.54″E

Arsuz
—  İlçe  —
Hatay siyasi haritası
Hatay siyasi haritası
Koordinatlar: 36°24′47.78″K 35°53′9.54″D / 36.4132722°K 35.8859833°D / 36.4132722; 35.8859833
Ülke Türkiye
Bölge Akdeniz Bölgesi
İl Hatay
Yönetim
 - Kaymakam Fatih Baysal[1]
 - Belediye Başkanı Nazım Çulha[2] (CHP)
Yüzölçümü
 - Toplam 462 km2 (178,4 mi2)
Nüfus (2013[3])
 - Toplam 79,782
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAZD (+3)
Alan kodu (+90) 326
Plaka kodu 31
İnternet sitesi: Arsuz Belediyesi

Arsuz, Türkiye'nin Hatay ilinin bir ilçesi. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile ilçe olmuştur.[4]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

En parlak dönemlerini Romalılar zamanında yaşamış olan yörede yapılan kazılarda bu döneme ait heykeller, kolonlar, lahitler, mezar taşları, parfüm şişeleri ile seramik parçaları bulunmuştur. Arsuz'un 10 kilometre kadar güneyindeki Konacık sahilinde Helenistik dönemden kalma antik liman kentinin kalıntıları bulunmaktadır. İlçenin bilinen tarihi Selçuklulara kadar uzanmaktadır. Lübnan Lazkiye yörelerinden yerleşen Arap Aleviler ve Arap Hristiyanlar vardır ve Amanoslardan Türkmenler yerleşmişlerdir. Arsuz, Hatay'ın 2014 yılında büyükşehir yapılmasıyla belde iken ilçe olmuştur.[kaynak belirtilmeli]

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Arsuz ilçesinin yüzölçümü 462 km2'dir.[5] Arsuz, Hatay il merkezine 93 kilometre uzaklıktadır. İlçe topraklarının kuzeyinde İskenderun, kuzeydoğusunda Belen, doğusunda Amanos dağları, güneyinde Samandağ ve batısında Akdeniz bulunur. Hatay'ın kıyı şeridinin yaklaşık %30'u Arsuz ilçe sınırları içerisindedir. Ayrıca Arsuz 462 km2'lik yüzölçümüyle Hatay yüzölçümünün %8'ini oluşturur. İlçe toprakları genelde düz alanlarla kaplıdır. Amanos Dağları'na yakın kesimlerinde yüksek tepeler, vadiler ve platolar mevcuttur. İlçenin rakımı 4 metredir. Arsuz ilçe merkezi 3 mahalleden oluşmaktadır ve Akdeniz kıyısında düz bir alanda kurulmuştur. İlçenin en önemli akarsuları Arsuz, Deliçay ve Zilli çayıdır.[kaynak belirtilmeli] Arsuz ilçesi 70 kilometrelik kıyı şeridine sahiptir.[6]

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

2014 TÜİK adrese dayalı nüfus kayıt sistemi sonuçlarına göre Arsuz'un nüfusu 81.001'dir.[7]

Yıl Toplam Şehir Kır
2013[8] 79.782 79.782 veri yok
2014[9] 81.001 81.001 veri yok

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Hristiyan, Alevi, Türkmen kültür ve gelenekleri yaşanmaktadır.[kaynak belirtilmeli]

Tarihi yerler[değiştir | kaynağı değiştir]

Arsuz'un merkezinde dünyanın en eski kiliselerinden biri kabul edilen Maryo Hanna Kilisesi ve Hacıahmetli mahallesinde Meryem Ana'nın banyo yaptığı yer olduğu iddia edilen Meryem Ana Havuzu bulunmaktadır.[10]

Arsuz Kalesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Arsuz'un 30 km güneyinde Kale köyünde Selçuklular zamanında yapıldığı tahmin edilen bir kale bulunmaktadır. Kale denize paralel olarak yüksekliği 10 metre olan bir tepe üzerinde inşa edilmiştir. Kalenin hangi tarihte yapıldığına dair bilgi yoktur. Ancak köyün adından da anlaşıldığı gibi eski zamanlarda bu köyde bir kalenin olduğu bilinmektedir. Kalenin adının ise Arsuz Kalesi olduğu tahmin edilmektedir. Kale denizden gelebilecek saldırılara karşı büyük bir beton duvarla üstü kapatılmıştır. Günümüzde ise kale harap, çökmüş ve yıkılmış durumdadır. Ancak kalenin kalıntılarını görmek halen mümkündür. Kale köyü bu bakımdan Arsuz ilçesinin en önemli köylerinden birisidir. [kaynak belirtilmeli]

Arsuz ilçe siyasi haritası

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Ulaşım[değiştir | kaynağı değiştir]

Arsuz ilçe merkezinden bağlı mahalle ve köylere ulaşım minibüs ve dolmuşlar vasıtasıyla sağlanmaktadır. İlçe merkezinden günün her saati köylere minibüs bulmak mümkündür. Arsuz ilçesine ulaşım karayolu ile sağlanmaktadır. İskenderun - Arsuz yolu 30 km'dir. Hatay - Arsuz otobanı ise 93 km'dir.[11] Ayrıca Arsuz'un 10 km güneyinde şuan balıkçı barınağı olarak kullanılan Arsuz Limanı bulunmaktadır.

Yeryüzü şekilleri[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçe topraklarının %42.6'sını dağlar %51.8'ini ovalar ve %8.5'ini platolar oluşturur. İlçe topraklarının doğu-güney hattını Amanos Dağları oluşturur. Arsuz ilçe sınırları içerisinde kalan en yüksek nokta 1.755 metre ile Daz tepedir. İlçe sınırları içinde kalan bir diğer önemli nokta ise Çobandede Tepesidir. Bu tepenin en yüksek rakımı 1.722 metredir.[12] Amanos dağları'nın %90.3'ü makilik ve kızılçam ormanlar ile kaplıdır. %10.7'sini ise vadiler ve platolar oluşturmaktadır.[kaynak belirtilmeli]

Jeolojik yapı[değiştir | kaynağı değiştir]

Arsuz ilçe topraklarının ana çatısını Amanos Dağları ve Arsuz düzlüğü oluşturur. Bu dağ sırası ile ovanın jeolojik yapısını peridotit, serpantin ve gabro gibi yeşil kütleler oluşturmaktadır. [kaynak belirtilmeli]

Bitki Örtüsü[değiştir | kaynağı değiştir]

Arsuz ilçesinin doğal bitki örtüsünü makiler ve ormanlar oluşturur. Amanos Dağları'nın denize bakan kesimlerinde makilik alanlarda 800 metreden 1200 metreye dek ardıç gibi ibreli ağaçlarla meşe, kayın, kızılcık, kavak ve çınar gibi yapraklı ağaçlar bulunmaktadır. 1200 metrenin üzerinde ibreli ağaçlardan kızılçam, karaçam, sedir ve yer yer ardıçlardan oluşan geniş ormanlar bulunur. [kaynak belirtilmeli]

Akarsular[değiştir | kaynağı değiştir]

Arsuz'un en önemli akarsuları Deliçay, Soğanlı, Zilli, Hacıahmetli, Arsuz, Avcılar Suyu, Hüyük ve Konacık çaylarıdır. Dağlardan kaynaklanan sular küçük dereler halinde denize dökülmektedir.

Yeraltı Zenginlikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçede asbest varlığı bulunmaktadır. Asbestin toplam rezervi 3 milyon 523 bin 300 tondur. [kaynak belirtilmeli]

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Arsuz ilçesinde Akdeniz iklimi görülmektedir. Yazları sıcak ve kurak, Kışları soğuk ve yağışlı geçmektedir. Temmuz 8 mm yağışla yılın en kurak ayıdır. Ocak 152 mm yağışla yılın en fazla yağış alan ayıdır. Ağustos 27.7°C ile yılın en sıcak ayıdır. Ocak 10.3°C ile yılın en soğuk ayıdır. Yılın en kurak ve en yağışlı ayı arasındaki yağış miktarı 144 mm'dir. Yıl boyunca ortalama sıcaklık 17.4°C civarında seyretmektedir.[13]

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçenin ekonomisi turizm, tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Başlıca tarım ürünleri arpa, buğday, patates, soğan, patlıcan, domates, biber, pamuk, üzüm, portakal, limon ve yer fıstığı en çok yetiştirilen tarım ürünleridir. Ayrıca köylerde ve yaylalarda besicilik yoluyla hayvancılık yapılmaktadır. Arsuz'un bir çok köyünde büyük baş ve küçük baş hayvancılık gelişmiştir. Tavukçuluk gelişmemiştir. Kıyı kesimlerinde küçük çapta balıkçılık yapılır. Arsuz'un topraklarının %50'si tarım arazisidir. Yaz turizmi gelişmiştir. Arsuz sahilleriyle ve plajlarıyla ünlü bir ilçedir. Yazın nüfusu yerli ve yabancı turist sayısı ile 100.000 kişiyi geçmektedir. Bu bakımdan Hatay'ın önemli turizm merkezlerinden birisidir.[kaynak belirtilmeli]

Altyapı bilgileri[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçe merkez ve mahallelerinde su ve kanalizasyon şebekesi vardır. Fakat köylerde su ve kanalizasyon şebekesi yoktur. İlçe merkez ve mahallelerde elektrik ve telefon hattı mevcuttur. Köylerde ise elektrik hattı vardır. Fakat telefon hattı yoktur. İlçede 1 Ptt Merkez Müdürlüğü, 1 Tedaş İşletme Müdürlüğü, 1 Hatsu İşletme Şefliği ve 1 Telekom İşletme Şefliği bulunmaktadır.[kaynak belirtilmeli]

Eğitim[değiştir | kaynağı değiştir]

2014 yılı istatistiklerine göre ilçede 1 halk eğitim merkezi, 2 anaokulu, 5 lise, mesleki ve teknik lisesi, 84 ilk ve ortaokulu ve 2 sürücü kursu bulunmaktadır. İlçe istatistikleri Okul / Kurum sayısı: 89 Derslik sayısı: 574 Öğrenci sayısı: 16.550 Öğretmen sayısı: 659 Derslik Başına Düşen Öğrenci sayısı: İlk ve Ortaokul: 21 Genelortaöğretim: 18 Mesleki ve Teknik: 17[14]

Sağlık[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçede 1 devlet hastanesi, 1 toplum sağlığı merkezi, 1 poliklinik servisi, 1 rehabilitasyon merkezi, 8 sağlık ocağı ve 1 ambulans kurtarma istasyonu bulunmaktadır. Ayrıca Arsuz ilçe merkezinde 3 eczane olmak üzere ilçede toplam 6 eczane mevcuttur.

Asayiş ve Güvenlik[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçenin asayiş ve güvenliği İlçe Emniyet Müdürlüğü ve İlçe Jandarma Komutanlığı birimleri tarafından sağlanmaktadır. İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne bağlı 2 Polis Merkezi Amirliği bulunmaktadır. [15] İlçe Jandarma Komutanlığı'na bağlı 1 Jandarma Karakol Komutanlığı bulunmaktadır.[16]

Yerel Yönetim[değiştir | kaynağı değiştir]

Şu an Fatih Baysal Arsuz Kaymakamlığı görevini yürütmektedir. 2014 Türkiye yerel seçimleri sonucunda Nazım Çulha Arsuz Belediye başkanıdır.

İdari yapı[değiştir | kaynağı değiştir]

2012 yılında çıkarılan 6360 sayılı büyükşehir yasası ile Arsuz ilçesi kurulmuş ve idari sınırları Arsuz Belediyesi'ne bağlanmıştır. Belde belediyeleri kapatılmıştır. Arsuz 34 mahalleden oluşmaktadır.[17]

Belediye[değiştir | kaynağı değiştir]

Arsuz'da belediye teşkilatı ilk kez 1995 yılında kurulmuştur. Arsuz (Uluçınar) 1987 yılında bucak merkezi olurken, 1995 yılında Arsuz belde belediyesi kurulmuş ve 2014 yılında Arsuz ilçe belediyesi'ne dönüştürülmüştür.[18]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Kaymakamımız". Arsuz Kaymakamlığı. http://www.arsuz.gov.tr/default_B0.aspx?content=51. Erişim tarihi: 25 Kasım 2014. 
  2. ^ "Özgeçmiş". Arsuz Belediyesi. http://www.arsuz.bel.tr/Baskan.aspx?id=1. Erişim tarihi: 25 Kasım 2014. 
  3. ^ Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; Nufus2013 isimli refler için metin temin edilmemiş (Bkz: Kaynak gösterme)
  4. ^ "Kanun No. 6360". http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/12/20121206-1.htm. Erişim tarihi: 28 Ağustos 2014. 
  5. ^ "İl ve İlçe Yüz Ölçümleri". Harita Genel Komutanlığı. http://www.hgk.msb.gov.tr/images/haberler/e0df0711825fa26.pdf. Erişim tarihi: 25 Kasım 2014. 
  6. ^ http://www.sanalbasin.com/romanyali-heyetten-arsuz-cikarmasi-8514077
  7. ^ "Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) Veri Tabanı, Şehir, belde ve köy nüfusları - 2014". TÜİK. http://rapory.tuik.gov.tr/28-01-2015-14:45:27-16049064361615092214669959614.html. Erişim tarihi: 28 Ocak 2015. 
  8. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Ocak 2015 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://rapory.tuik.gov.tr/15-01-2015-11:50:36-1527243814906601771865524173.html. Erişim tarihi: 15 Ocak 2015. 
  9. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6WFCyHP73. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  10. ^ "İnanç Turizmi". Hatay Valiliği. http://www.hatay.gov.tr/IcerikDetay.aspx?IcerikId=254. Erişim tarihi: 25 Kasım 2014. 
  11. ^ "Karayolları Genel Müdürlüğü". http://www.kgm.gov.tr/. Erişim tarihi: 3 Şubat 2015. 
  12. ^ "Hatay Valiliği". http://www.hatay.gov.tr/dagvetepeler.aspx. Erişim tarihi: 28 Ocak 2015. 
  13. ^ "İklim: Arsuz - İklim grafiği, Sıcaklık grafiği, İklim tablosu". http://tr.climate-data.org/location/140350/. Erişim tarihi: 8 Ocak 2015. 
  14. ^ "Arsuz İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü". http://arsuz.meb.gov.tr/. Erişim tarihi: 9 Ocak 2015. 
  15. ^ "Hatay İl Emniyet Müdürlüğü". http://www.hatay.pol.tr/Sayfalar/Arsuz.aspx. Erişim tarihi: 26 Şubat 2015. 
  16. ^ "Hatay İl Jandarma Komutanlığı". http://www.hatay.gov.tr/uploads/jandarma/ilceler.html. Erişim tarihi: 26 Şubat 2015. 
  17. ^ "Arsuz Haritası ve Arsuz Mahalleleri". http://www.haritamap.com/ilce/arsuz-hatay. Erişim tarihi: 14 Ocak 2015. 
  18. ^ "Arsuz Belediyesi". http://www.arsuz.bel.tr/. Erişim tarihi: 24 Ocak 2015. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]