İstatistiksel yığın

Vikipedi, özgür ansiklopedi

(Anakütle sayfasından yönlendirildi)

İstatistik biliminde istatistiksel yığın yahut evren yahut anakütle kavramı belirli bir konudaki tüm değişkenlerin ölçülebilecek değerlerini ifade eder. Örneğin; Türkiye'de bulunun kişiler bir istatistiksel yığın değil, bunların mümkün sayısı (yani sayılması mümkün nüfus ) bir istatistiksel yığın olmaktadır. Ankara'nın sayılması mümkün nüfusu ise Türkiye yığınından alınmış bir örneklemdir. Dikkat edilirse istatistiksel yığın kavramı ile, herhangi bir değişkeni içeren elemanlara değil, değişkenlerin mümkün olarak ölçülebilen veya sayılabilen içerik karakteristiğine atıf yapılmaktadır. Böylece istatistikte istatistiksel yığın ya ölçülebilir ya sayılabilir karekteristiktir ve sayısal olarak ortaya çıkabilmesi mümkündür.

İstatistik biliminde istatistiksel yığın sayılarını betimlemek ve özetlemek için yapılabilmesi mümkün olan hesaplamalar için (örneğin $N$ , $μ$ , $σ 2$ , $σ$ , $π$ vb. gibi) semboller kullanılır. Genellikle bu hesaplamalar yapmak imkan dahilinde olmakla beraber, pratikte bu hesaplar tam bir sayım kullanılarak yapılmaz ve betimleme ve özetleme aletleri bir kavram olarak kalırlar. İstatistiksel yığın betimleme ve özetleme aletlerine (özellikle merkezsel konum ölçüsü ve dağılma özetlemelerine), pratikte gercek olarak hesaplarla değerlendirilmedikleri için parametre yahut istatistiksel yığın parametresi adı verilir.

İstatistik biliminin iki anakolundan biri olan betimleyici istatistik daha çok elde edilen örnekte değişken ölçüm veya sayım verilerini ve bunların özetlerini bulmak için kullanılır. Böylece örnek kullanılarak yapılan ölçüm veya sayimlardan sonra elde edilen özetleyici hesaplamalara da (biraz kavram karışıklığına da neden olarak) istatistik adı verilir. Bu demektir ki istatistiksel yığın için (pratikte ölçülmeyen ve sayılmayan) parametreler vardır ve bu parametre kavramlarının benzeri olarak örnekten elde edilen veriler kullanarak ölçülen veya sayılan istatistikler bulunmaktadır. Örnegin, istatistik simgeleri sırası ile $n$ , $\bar{x}$ , $s 2$ , $s$ , $p$ sayılmış ve ölçülmüş değerlerden hesaplamalar ile örnekten ortaya çıkartılmış gerçek sayısal değerlerdir.

İstatistik biliminin en önemli bir kısmı sonuç çıkartıcı analiz olarak bilinir. Sonuç çıkartıcı analizin en önemli kısmı ise değeri bilinmeyen istatistiksel istatistiksel yığın parametreleri hakkında olasılık kuramından çıkarılmış parametre-istatistik bağlantıları ile, pratikte ölçülmüş veya sayılmış olan örnek istatistikleri değerlerinden sonuç çıkartmaktır. Sonuç çıkartıcı istatistik analizin diğer bir kısmı ise (istatistiksel yığın parametreleri hakkında değil de) [[anakütle|istatistiksel yığın] karekteristikleri hakkında parametrik olmayan sonuç çıkartıcı analizdir.

Bu sonuç çıkartıcı analiz uğraşını önemli bulan birçok istatistikçi, istatistiksel yığın kavramını, çok kere bir istatistiksel yığından alınan rassal örnek kullanıp ölçülme ve ya sayımlama ile, pratikte elde edilen verilerin özetlemelerini kullanarak hakkında sonuç çıkarılmak istenilen karateristik olarak tanımlamaktadırlar.