Akçaabat, Trabzon
| Akçaabat | |
|---|---|
| Trabzon İli Siyasi Haritası | |
| Harita | |
| Türkiye'de yeri | |
| Bilgiler | |
| İlçe nüfusu: | 112.727 |
| Şehir nüfusu: | 40.277 |
| Köy ve belde nüfusu: | 72.450 |
| Nüfus itibarıyla: | 2011 |
| Nüfus Kaynak: | TÜİK |
| Yüzölçümü: | 385 km² |
| Rakım: | 10 metre |
| Koordinatlar | |
| Genel bilgiler | |
| Ülke: | |
| Coğrafi Bölge: | Karadeniz |
| İl: | Trabzon |
| Posta kodu: | 61300 |
| Alan kodu: | 0462 |
| Plaka: | 61 |
| Kaymakam: | Abdul Rauf Ulusoy |
| Belediye başkanı: | Şefik Türkmen (AKP) |
| Belediye web sitesi: Akçaabat Belediyesi | |
| Kaymakamlık web sitesi: Akçaabat Kaymakamlığı | |
Trabzon ilinin bir ilçesi olup, Vakfıkebir ve Çarşıbaşı'nın doğusunda, Trabzon'un 13 km. batısında, Düzköy ve Maçka'nın kuzeyinde yer almaktadır. Yerli halkın bir bölümünü Türkmen Çepniler oluşturur. Trabzon ilinin nüfusu ile en büyük ilçesi olan Akçaabat, köftesiyle ve horonuyla meşhurdur. İlçede 90'lı yılların sonuna kadar, tütün oldukça önemli bir yere sahipti. Yöre halkı tarafından Akçaabat, il içinde il olarak görülür. Akçaabat'ın futbol takımı Cumhuriyet'le yaşıt olup, Türk futbolunda 1. Lig'e çıkan ilk ilçe takımıdır. Bkz:Akçaabat Sebatspor
Konu başlıkları |
[değiştir] Etimoloji
Kentin bilinen en eski adı Platana olup, Yunanca "çınar ağacı" [1] anlamına gelmektedir. 19. yüzyılda bu adın deforme edilmesiyle Pulatane, Pulathane adları oluşturulmuştur. Bıjışkyan (1817) seyahatnamesinde kentin adı hakkında şu açıklamayı yapmıştır: "Platana, altı mil uzakta Yoros Koyu’nun içinde bir kasabadır. Platana çınar ağacı demektir, çünkü eskiden bura halkı aynı ağaca tapardı. Bununla beraber, bazıları Polathane yani ‘demir fabrikası’ olarak zikrederler” [2] Kentin adının ticaretin gelişmesi ve paranın bolluğundan dolayı, beyaz evlerinden dolayı veya eski Türkçe’den kaynaklanan batıdaki şehir anlamına geldiği de iddia edilmiştir.
[değiştir] Tarihçe
Türkler ilçeye 12. yüzyıl'dan itibaren Selçuklu döneminde Türkmen beylerinin bölgeyi fethetmesiyle yerleşmeye başlamışlardır.Fatih Sultan Mehmet tarafından 1461 yılında fethedilen Akçaabat’ta Roma, Bizans, Komnenos ve Osmanlı dönemine ait tarihi yapıt ve izlere rastlamak mümkündür. Akçaabat‘ın, Osmanlı dönemine ait kaynaklarda şehir merkezi “Pulathane”, ilçe geneli ise “Akçeabâd” olarak geçmektedir. Cumhuriyet döneminde büyük bölümü Yunanca olan Akçaabat köy adları [3]da değiştirilerek yerlerine Türkçe isimler konulmuştur. Kronolojik sıralama ile Akçaabat için önemli olayları şu şekilde sıralamak mümkündür;
- M.Ö. 700 : Akçaabat, Miletos ticaret kolonilerinin bir uzantısıdır.
- M.Ö. 312 : Akçaabat Pontus Krallığı’nın eline geçer.
- 1214 : Akçaabat Trabzon Rum İmparatorluğu'nun eline geçer.
- 1461 : Akçaabat Trabzon ile birlikte Fatih Sultan Mehmet tarafından Osmanlı Devleti’nin topraklarına katıldı.
- 1797 : Akçaabatta büyük bir veba salgını meydana geldi.
- 1810 : Akçaabat tarihi açısından Osmanlı döneminin en önemli olayı Sargana Savunmasıdır.
- 1880 : Akçaabat Belediyesi kuruldu
- 1884 : Akçaabat, Teşkilat Nizamnamesi gereği ilçe kimliğini kazandı.
- 1893 : Akçaabatta kolera salgını meydana geldi.
- 20 Nisan 1916 : I. Dünya Savaşı sırasında Çarlık Rusya’sı Akçaabat’ı işgal etmiştir.
- 17 Şubat 1918 : Düşman işgalinden kurtulan Akçaabat, Cumhuriyet Döneminde kültür, sanat, eğitim, ticaret gibi alanlarda hızla gelişen bir ilçe durumuna gelmiştir.
- 1923 Kentin Hıristiyan Rum ahalisi mübadele ile Yunanistan'a gönderilmiştir.
- 20 Haziran 1990 : Büyük bir sel felaketi meydana gelmiştir.
Şehrin tarihinde 1810 yılı Ramazan ayı ayrı bir yer tutar. Bu tarihte Rus donanması Sargana mevkiine çıkarma yapmak istemiştir. Akçaabat halkı 48’i kadın olmak üzere 969 şehit vererek yurdu savunmuştur. I. Dünya Savaşı sırasında 20 Nisan 1916 yılında Çarlık Rusya’sı Akçaabat’ı işgal etmiş ancak bu işgal de uzun sürmemiş ve 17 Şubat 1918‘de Akçaabat düşman işgalinden kurtulmuştur. Bir rivayete göre bu savunmada kahramanca başarı gösteren Salih ağa isimli bir terzi, dönemin osmanlı sultanı tarafından kendisine bir yerleşim yeri verilerek (şu anki Akçaköy) ödüllendirilmiştir. Bu savunmada rol alan değişik ailelerede değişik yerlerde istihkam hakkı veilmişir.
[değiştir] Ekonomi
Balıkçılık, fındık, zeytincilik vehayvancılık kentin başlıca gelir kaynağıdır.
[değiştir] Kültür
Genellikle Karadeniz Türkmen , Çepnilerin kültürel özelliklerini taşır. Diğer yörelerdeki Çepni'lerin önemli bir bölümü Bektaş-i olmasına rağmen Akçaabat Çepnilerinin önemli bir bölümü Sünnileşmiştir...İlçe kültürü genellikle Giresun yöresindeki Çepni kültürüne daha yakındır. Çepni aileler Gümüşhane Kürtün'de bulunan Güvenç Abdal'dan geldiklerini söylerler.. Trabzon yöresine özgü tüm ögeleri bünyesinde barındıran Akçaabat kendine has gelenekleri şunlardır. Kemençe, Davul-Zurna ve Bağlama geleneksel çalgılardandır.
[değiştir] Ayrıca bakınız
[değiştir] Notlar
[değiştir] Dış bağlantılar
|
|||||
| Akçaabat belde ve köyleri | ||
|---|---|---|
|
İl: Trabzon ● İlçe: Akçaabat |
||
|
Trabzon İlçeleri: Merkez ilçe • Akçaabat • Araklı • Arsin • Beşikdüzü • Çarşıbaşı • Çaykara • Dernekpazarı • Düzköy • Hayrat • Köprübaşı • Maçka • Of • Sürmene • Şalpazarı • Tonya • Vakfıkebir • Yomra |
||
