Acı ve İlham

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Acı ve İlham
The Agony and the Ecstasy

"Acı ve İlham" (The Agony and the Ecstasy) filminin özgün sinema afişi
Yönetmen Carol Reed
Yapımcı Carol Reed
Senarist Philip Dunne
Irving Stone (roman)
Oyuncular Charlton Heston
Rex Harrison
Harry Andrews
Adolfo Celi
Diane Cilento
Müzik Alex North
Görüntü yönetmeni Leon Shamroy
Kurgu Samuel E. Beetley
Stüdyo Twentieth Century-Fox
Dağıtıcı Twentieth Century-Fox
Cinsi Sinema filmi
Türü Tarihi dram
Renk Renkli (DeLuxe)
Yapım yılı 1965
Çıkış tarih(ler)i 16 Eylül 1965, Batı Almanya
Süre 138 dakika
Ülke Amerika Birleşik Devletleri ABD
Dil İngilizce, Latince
Bütçe $10,000,000
Diğer adları Acı ve İlham (Türkiye)
L'Extase et l'agonie (Fransa)
Il Tormento e l'estasi (İtalya)
El Tormento y el éxtasis (İspanya)
Inferno und Ekstase (Batı Almanya
Michelangelo - Inferno und Ekstase (Batı Almanya, TV)
Irving Stone's The Agony and the Ecstasy (Alternatif isim)

Acı ve İlham 1965 ABD yapımı dramatik tarihi filmdir. Özgün adı The Agony and the Ecstasy (Türkçesi: Izdırap ve Çoşku) olan film hem 1970'lerde TRT televizyonunda, hem de 2009'da şifreli kanallarda yine sinemalarda gösterildiği "Acı ve İlham" adıyla gösterime sunulmuştu.[1][2]

Amerikalı yazar Irving Stone'un 1961 tarihli aynı adlı biyografik romanından senaryosunu Philip Dunne'un uyarlayıp yazdığı filmi İngiliz yönetmen Carol Reed yönetmiş ve yapımcılığını da üstlenmiştir. Başlıca rollerinde Charlton Heston, Rex Harrison, Harry Andrews, Adolfo Celi ve Diane Cilento'nun oynadığı filmin müzikleri Alex North'a aittir. Filmin görüntülerini Leon Shamroy çekmiştir. Irving Stone'un romanı Türkçeye S. Yılmaz Özen'in çevirisiyle 1965 yılında Hakan Yayınevi tarafından İlâhi Istırap adıyla aktarılmıştı.[3]

16. yy'da Katolik Kilisesi'nin ihtiraslı ve savaşçı lideri, aynı zamanda sanata verdiği önemle de tanınan Papa II. Julius (Rex Harrison) kendisini hatırlatacak kalıcı bir eser bırakmak istediği için devrin ünlü heykeltraşı Michelangelo’yu (Charlton Heston) Sistine Şapeli’nin tavanına görkemli bir dinî fresk yapması için görevlendirir, ancak Michelangelo resim yapmaktan pek hoşlanmaz ve görevi istemeyerek kabul eder.[4] Ünlü heykeltraşın hayatından bir bölümün ele alındığı bu biyografik filmin odağında pragmatist bir hükümdar olan Papa II. Julius'la idealist sanatçı Michelangelo'nun çatışması yer alır.[5]

"Acı ve İlham"ın çekimlerinin tamamı İtalya'da, konusunun geçtiği mekanlarda gerçekleştirmiştir. Yüksek tanımlamalı Todd-AO geniş perde sistemiyle çekilen filmin 70mm baskılarında 6 kanal ses kuşağı vardır.[6] Filmin DVD transferleri de bu yüksek çözünürlüklü Todd-AO kopyalarından yapılmıştır.[7] 10 milyon dolara malolan bu üstün yapım seyirci tarafından uzun (2,5 saate yakındır) ve sıkıcı bulunmuş ve sonuçta gişede başarısızlığa uğramıştı. Sinema gişelerinde 6 milyon dolar zarar eden film sonraki yıllarda video baskılarıyla zararını kurtarabilmişti.[8]

1966 yılında kostüm, dekor, sinematografi, ses ve müzik gibi 5 teknik dalda Oscar'a aday gösterilen filme "en iyi yabancı film" David di Donatello Ödülü verilmiştir.

Konusu[değiştir | kaynağı değiştir]

1503 yılında Katolik Kilisesi'nin başına geçen Papa II. Julius (Rex Harrison) bir yandan diğer İtalyan şehir devletleri ve komşu ülke Fransa'yla savaşırken, diğer yandan da bilim adamlarının ve sanatçıların koruyuculuğunu yapıyordu. Bu ihtiraslı ve savaşçı lider ordusuyla Roma'ya geldiğinde birçok sanatçıyı etrafında toplayarak bazı yeni mimari ve sanat eserlerinin yapımı için emirler verir. Bu arada devrin ünlü heykeltraşı Michelangelo’yu (Charlton Heston) da Sistine Şapeli’nin tavanına görkemli bir dinî fresk yapması için görevlendirir. Ancak ünlü heykeltraş resim yapmaktan pek hoşlanmamaktadır ve bu istek karşısında sürekli ayak diretir, hatta bu görevi kabul etmemek için İstanbul'a gidip Osmanlı Sultanı için Haliç Köprüsü projesinde çalışmayı düşünür, üstelik bu iş için Sultan'dan kaparo bile alır. Ancak Papa'nın baskısı ile Şapelin tavanını resimleme işine başlayan Michelangelo, hem Papa'yla hem de Papa'nın baş mimarı Donato Bramante (Harry Andrews) ile sık sık fikir ayrılığına düşer.

Bir ara işi bırakarak kaçar ve ortadan kaybolur, bir süre mermer ocaklarında saklandıktan sonra yeni taslaklarıyla ortaya çıkar ve taze bir ilhamla tekrar işe koyulmaya karar verir. Yorucu çalışmaları sırasında tavana çizdiği çıplak figürlerden dolayı Kardinal'in dine hakaret ettiği ve kiliseyi paganist Eski Yunan tapınaklarına çevirdiği şeklindeki suçlamalarına maruz kalır ama bu konuda Papa kendisine arka çıkar, Michelangelo da resim anlayışından ödün vermez.

Tavanın bir an önce bitirilmesi hususunda baskı yapan Papa'yla Michelangelo arasında sürekli bir sürtüşme yaşanır. Hatta bir ara çalışmaları hızlandırmak amacıyla Papa kurnazca bir manevrayla işi ressam Raphael'e (Tomas Milian) tamamlatacağını söyleyince, Michelangelo çalışma temposunu daha da arttırak işe dört elle sarılır, bunun sonucunda da doğal olarak sürmenaj olup yatağa düşer. Michelangelo'ya eski aşkı Medici kontesi (Diane Cilento) bakar ve onu sağlığına kavuşturur, ama o gerçek aşkı olan sanata geri dönecektir. Michelangelo 1508'de başladığı işi 1512'de bitirecektir.

Oyuncu Kadrosu[değiştir | kaynağı değiştir]

Michelangelo'yu canlandıran Charlton Heston filmin bir sahnesinde.
Aktör/Aktris Rolü
Charlton Heston Michelangelo
Rex Harrison Papa II. Julius
Diane Cilento Contessina de'Medici
Harry Andrews Bramante
Alberto Lupo Urbino Dükü
Adolfo Celi Giovanni de' Medici
Venantino Venantini Paris De Grassis
John Stacy Sangallo
Fausto Tozzi Ustabaşı
Maxine Audley Kadın
Tomas Milian Raphael
Alec McCowen
Furio Meniconi Köylü
Adolfo Pezzini Mermer ocağındaki adam

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]