Aç Tırtıl

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Aç Tırtıl
Kapak resmi
Kapak resmi
Yazarı Eric Carle
Orijinal ismi The Very Hungry Caterpillar
Çevirmen Fatih Erdoğan (Türkçe)
Kapak tasarımı Eric Carle
Ülke ABD
Özgün dili İngilizce
Türü Çocuk kitabı
Türkçe
basım tarihi
1994, 2010
Anadilinde
basım tarihi
1969

Aç Tırtıl, Amerikalı yazar Eric Carle'ın resimli çocuk kitabı. 1969 yılındaki ilk baskısının ardından pek çok defalar tekrar basılmıştır. Çocuk edebiyatı alanında birçok ödül almış, grafik tasarımı ile de ödüle layık görülmüş,[1] 50'den fazla dile çevrilmiş ve 30 milyondan fazla baskı yaparak[2] tüm zamanların en çok satan kitapları arasına da girmiştir. Basıldığı günden bu yana dakikada bir tane satılmış kitap olarak lanse edilmiştir.[3]

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Kitapta bir tırtılın kelebeğe dönüşmeden önceki maceraları anlatılmaktadır. Orijinal baskıda karton sayfalarında "tırtılın açtığı" deliklerin bulunması kitabın farklı bir özelliğidir. Kitapta çocukların anlayabileceği basit bir dille sayılar, haftanın günleri, yiyecekler ve kelebeğin hayatının aşamaları anlatılır. Yayınlanmasının ardından benzer tarzda çok sayıda kitap, eğitsel araçlar ve benzeri ürünler piyasaya sürüldü. Tırtılın yiyecekleri bilimsel hassasiyetten uzak ve kurgusal olsa da, çocuklara kelebeklerin "aç bir tırtıl"dan "güzel bir kelebeğe" dönüşümünü gösterdiği için İngiliz Kraliyet Entomoloji Kurumunun onayını almayı başardı.

Kitap özellikle İngilizce konuşan ülkelerde büyük bir popülerlik kazanmış, çok sayıda ödüle layık bulunmuş ve 50'den fazla dile çevrilmiştir.[4]. Yazar, delgeçle kağıtta delikler açtığı sırada, kafasında ilk kez kitap kurdu hakkında bir hikaye yazma düşüncesinin belirdiğini söylemiştir. Nitekim kitabın ilk versiyonu Willy adlı bir kitap kurdunun hikayesidir (Willy The Worm). Fakat editör hikayenin "kahramanını" beğenmemiş ve yazara, bunun yerine tırtılı koymasını önermiştir.

Kitap 1969 yılında "World Publishing Company" tarafından basılmış, daha sonra "Penguin Putnam" tarafından yayınlanmaya başlamıştır.

Türkçesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Kitap Türkçede ilk kez Fatih Erdoğan'ın çevirisiyle 1994 yılında "Aç Tırtıl" adıyla "Mavibulut Yayıncılık" tarafından yayınlanmıştır.[5] Kitabın Türkçe ikinci baskısı aynı yayınevi tarafından 2010 yılında yapılmıştır.[6]

Bazı ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 1969 - The New York Times dergisinin yılın 10 en iyi renkli kitabı listesine girdi.
  • 1970 - Amerika Grafik Sanatlar Enstitüsü Ödülü'ne layık bulundu.
  • 1972 - Selection du Grand Prix des Treise (Fransa).
  • 1975 - Nakamori Reader's Prize (Japonya).

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Birleşik Krallık ve ABD'de üzerinde hikayedeki tırtılın resmi bulunan posta pulları basıldı.[7][8]
  • 2009 Mart'ında arama motoru Google kitabın 40. yılı dolayısıyla özel logo hazırladı.[9]
  • 2009 yılında Moskova'da bir çocuk yayınevi kitabın 40. yılını festivallerle kutladı.[10]
  • 2011 yılında Amerika Pediatri Akademisi sağlık çalışanlarına, sağlıklı beslenmeyi teşvik edici bilgilerin eklendiği kitaptan 17 bin nüsha dağıttı.
  • Yazar, kitabı kendisinden 21 yaş küçük kız kardeşi için yazmıştır.
  • ABD Başkanlarından George W. Bush seçim kampanyaları çerçevesinde ziyaret ettiği okullarda çocuklara bu kitabı okumayı severdi.[11]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]