Cumhuriyet Mitingleri
Vikipedi, özgür ansiklopedi
| Bu madde ya da bir kısmı, Vikipedi standartlarına uygun değildir ve bu nedenle düzenlenmesi gerekmektedir. Maddeyi Vikipedi standartlarına uygun biçimde düzenleyip, geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. NOT:Gerekli değişiklik yapılmadan bu şablon kaldırılmamalıdır. Bu madde Mart 2009 tarihinden beri, düzenleme isteğiyle etiketlidir. |
Cumhuriyet Mitingleri, 2007 yılının Nisan-Mayıs aylarında Recep Tayyip Erdoğan'ın olası cumhurbaşkanlığı adaylğına karşı düzenlenen miting serisi.
Konu başlıkları |
[değiştir] 14 Nisan Cumhuriyet Mitingi
14 Nisan-15 Nisan 2007 tarihlerinde Ankara'da düzenlenen geniş katılımlı miting, çeşitli illerde yapılan Cumhuriyet Mitingleri dizisinin ilki.[1] Katılımcılar, önce Tandoğan Meydanı'ndaki etkinliklere katıldı, buradan da Anıtkabir'e yürüdüler.
[değiştir] Katılım
Anıtkabir bir günde en çok ziyaretçiyi (370 bin[2]) 14 Nisan 2007 tarihinde ağırlamıştır. Yerli ve yabancı haber ajanslarına göre bu miting Cumhuriyet tarihinin en kalabalalık mitingi olarak kayda geçmiştir. ADD mitinge en az 1 milyon kişinin katıldığını duyurmuştur. [3] Emniyet Genel Müdürlüğü mitinge toplam 583 bin kişinin katıldığını açıklamıştır. [4] TSK tarafından sadece Anıtkabir'i ziyaret edebilenlerin 370 bin kişi olduğunun belirtilmesine karşın, özellikle dış basın mitinge katılımın 200 bin[5] ile 300 bin[6] [7] arasında olduğunu ajanslara geçmişlerdir. Habertürk internet sitesi ise Google Earth kullanarak yaptığı bir hesaba göre alanda en az 1.400.000 kişi olduğunu iddia etmektedir.[8] Miting sırasında Ankara'da bulunamayan yurttaşların, evlerine ve iş yerlerine Türk bayrağı asarak mitinge destek vermeleri istenmiştir.
14 Nisan Mitingi'ne kaç kişinin katıldığı sağlıklı olarak belirlenememiştir. Kalabalık grupları saymak için önerilen yöntemlerin hiç biri bu miting için gerçeklenmemiştir. Kalabalıkları sayma[9],[10] konusunda kullanılan temel yöntem havadan çekilen fotoğrafın üzerinde alan hesaplaması yapıp kalabalığın bu alan üzerindeki dağılım oranlarının da hesaplanması şeklindedir. Bahsi geçen alanların hesaplanması sırasında alanın eğimi, şekli, alan üzerinde bulunan ağaç, araçlar gibi faktörlerin de hesaplanması, kalabalığa olan katılım ve ayrılımların miktarının belirlenmesi gerekir. Sayım sırasındaki kritik ölçütlerden biri de birim alana kaç kişinin düştüğünün belirlenmesidir, tıklım tıklım dolu bir otobüste metrekareye 3-4 kişi düşerken sokakta yapılan gösterilerde bu değer 1 - 2 arasında değişebilmektedir. Örneğin 14 Nisan mitinginde bahsi geçen yollar ve meydanların toplam alanları hesaplanmamış, kalabalığık yoğunluğu ve katılım-ayrılım oranları belirlenmemiştir. Kaynaklarca verilen rakamların bu derece farklılık göstermesi de bilimsel ölçüm yapılmamış olmasından kaynaklanmaktadır.
[değiştir] Miting
Mitinge katılanlara Turgut Özakman'ın yazdığı senaryo tarzı metin çerçevesinde Prof. Dr. Alpaslan Işıklı, Prof. Dr. Birgül Ayman Güler ve Prof. Dr. Nur Serter seslenmiştir.
Mitinge ayrıca, siyasi parti liderlerinden Deniz Baykal, Zeki Sezer, Yaşar Okuyan ve Mümtaz Soysal, sanatçılardan Rüştü Asyalı, Edip Akbayram, Tuncer Tercan ve Tolga Çandar, üniversite rektör ve dekanları ile çeşitli sivil toplum kuruluşları katıldılar.
[değiştir] Kitle iletişim araçlarında 14 Nisan mitingi
Ülke çapında Türkçe yayın yapan KanalTürk [11] [12] mitingi canlı aktarmış, diğer kanallar haber özetlerine yer vermişlerdir. TRT, Türkiye tarihinin en büyük mitingine haberlerde yeterince yer vermediği gerekçesiyle eleştirilmiş [13], yönetim bu iddiaları yalanlamıştır. [14] Diğer özel yayın kuruluşları da benzer tepkiler görmüşlerdir.
[değiştir] Güvenlik önlemleri
Miting için yakın illerden polis takviyesi yapılmış, toplam 10.000 polis görev almıştır. Tandoğan Meydanı sürekli olarak izlenirken, civardaki çatılara keskin nişancılar yerleştirilmiş, ayrıca ihtiyaç duyulması halinde jandarma birlikleri de takviye olarak hazır tutulmuştur. [15]Miting alanında 12 ambulans görev yaparken 13 panzer de sokak aralarında hazır bekletildi[16]. Miting boyunca hiçbir tatsız olay ya da kışkırtma yaşanmamıştır.
[değiştir] İktidarın tepkisi
TBMM Başkanı Bülent Arınç ve hükümet 14 Nisan Cumhuriyet Mitingi öncesi karşı propaganda yürütmüşler ve "provokasyon" uyarılarında bulunmuşlardır. [17]
Bakanlar arasındaki genel görüş mitingin demokratik bir hak olduğu ve yasalara uygun olduğu sürece normal karşılanması gerektiği olarak ifade edilmiştir. [18] Başbakan Erdoğan mitinge katılanları bindirilmiş kıtalar (bir eylem için o konuyla ilgili olmayan kişilerin toplanması) olarak tanımlamış [19], AKP Grup Başkanvekili Eyüp Fatsa ise "Biz de miting düzenlersek on katı kalabalık toplarız. Her kalabalık sonrası Meclis kararını mı değiştirecek? Bu Meclis iradesine müdahale olur" diyerek tepkisini göstermiştir. [20] AKP daha önce Erdoğan'ın kurucusu olduğu bir vakıf aracılığıyla çocukları siyasete alet ettiği ve bindirilmiş kıta olarak kullandığı gerekçesiyle ağır biçimde eleştirilmiş ve hakkında suç duyurusunda bulunulmuştu. [21] [22]
[değiştir] Diğer eleştiriler
Mitingi düzenleyen ve destekleyen bazı kişilerin askeri darbe girişimleriyle bağlantılarının Nokta dergisinde belgelenmesi, destekleyici gruplar arasında Türk İntikam Tugayı (TİT)'nın da yer alması; anti-demokratik ve milliyetçi bu gruplara karşı kesimlerin eleştirilerine yol açtı. Bu nedenle Türk-İş, Hak-İş, DİSK, Türkiye Mühendis ve Mimar Odaları, Kamu Emekçileri Sendikası, Eğitim-Sen, Türk Tabipleri Birliği gibi kuruluşlar, mitinge katılmadılar.[23] [24]
Miting aşırı milliyetçi ve antidemokratik olduğu gerekçesiyle de eleştirildi. [25] Ayrıca gazeteci Nazlı Ilıcak, mitingi Ergenekon'un organizasyonu, katılanları da Ergenekoncu olarak nitelemiştir.
[değiştir] Dış basında miting yorumları
Miting çok sayıda yerli ve yabancı gazeteci tarafından izlendi.
- BBC: İnternet sitesinde verdiği haberde, "Laik miting Türk Başbakanı'nı hedef aldı" başlığını kullandı ve "Onbinlerce kişinin, laikliğe destek için Ankara'da toplandığını" yazdı.[26]
- Reuters, AP, AFP: "Binlerce laik Türk'ün meydandaki gösterinin ardından Anıtkabir'e yürüyüşe geçeceğini" kaydetti. AP, Ankara'da yapılan "Cumhuriyet Mitingi"ni abonelerine acil koduyla duyurdu. [27] [28]
- Financial Times: Cumhuriyet Mitingini, dünya çapında haftanın en önemli olaylarını derlediği “The Week Ahead” köşesinde dünyada haftanın en önemli olayları arasında gösterdi. [29]
[değiştir] 29 Nisan Çağlayan Mitingi
29 Nisan Çağlayan Mitingi, 29 Nisan 2007 tarihinde Türkiye'de, İstanbul'un Çağlayan Meydanı'nda gerçekleştirilen ve hükümete tepki niteliği taşıyan gösteridir.
Gösterinin ana temasını laikliğin korunması ve erken seçime gidilmesi oluşturuyordu. Mitingde atılan sloganlar başta AKP hükümetini ve partinin önde gelen isimlerini hedef almıştı. Muhalefete birleşme çağrılarının da yapıldığı miting olaysız olarak sona erdi.
[değiştir] Mitingin düzenleniş nedeni
Mitingin ana temasını ve düzenleniş nedenini AKP'nin Cumhurbaşkanlığı konusundaki tutumunu eleştirmek ve laikliğe destek vermek oluşturmaktadır. Miting Düzenleme Komitesi Başkanı Prof. Dr. Necla Arat'ın miting öncesi yaptığı açıklamada şu ifadeler yer almaktadır: "Cumhuriyetçiler tarih yazmaya devam ediyor" sloganıyla katılım çağrısında bulundu. Düzenleme Kurulu Başkanı Prof. Dr. Necla Arat imzasıyla yapılan çağrıda, herkesin mitinge katılarak cumhuriyete sahip çıkması istendi. Açıklamada şu ifadeler yer aldı: "Laik, demokrat, sosyal hukuk devleti için, irticaya, dinci ve ırkçı faşizme 'dur' demek için, emperyalizme karşı tam bağımsız Türkiye için, ülkemizin ve ulusumuzun bölünmez bütünlüğü için, çağdaş, laik, demokratik, parasız bilimsel eğitim için, onurlu yaşam ve emeğimize sahip çıkmak için, cumhuriyet devriminin kazanımlarına ve kurumlarına sahip çıkmak için 29 Nisan Pazar günü saat 13.00'te Çağlayan alanında buluşalım."[30]
[değiştir] Eleştiriler
14 Nisan Cumhuriyet Mitingi'nde olduğu gibi bu miting de aşırı milliyetçi kesimlerin etkisi altında düzenlenmek, antidemokratik olmak ve Avrupa Birliği üyeliğine karşı çıkmakla eleştirildi. Mitingin düzenleyicilerinden Atatürkçü Düşünce Derneği Başkan Yardımcısı Nur Serter'in "'Ne mutlu Türküm diyene' demek neredeyse suç olmuşken 'Ne mutlu Kürdüm ya da ne mutlu Ermeniyim' demek insan hakları ve demokrasi diye yutturuluyor. Bir Türk vatandaşı olarak, bir ulusalcı olarak TSK'ya şükranlarımı sunuyorum. Ne mutlu Türküm diyene demekten onur duyanları meydana çağırıyorum." şeklindeki sözleri ve meydanda atılan 'Ne ABD ne AB, bağımsız Türkiye' sloganı bu açıdan eleştirildi. [31] [32] Star gazetesi yazarlarından Mehmet Altan 27 Nisan Genelkurmay Başkanlığı Basın Açıklaması sonrasında "Tehlikede olan demokrasi değil mi?" başlıklı yazısıyla bu tip bir mitingin cumhuriyet savunusu için değil de demokrasi savunusu için yapılması gerektiği yorumunda bulunarak eleştirdi[33].
[değiştir] Sloganlar
- Ne ABD ne AB Tam Bağımsız Türkiye.
- Ne şeriat ne darbe tam bağımsız Türkiye.
- Mustafa Kemal'in Askerleriyiz.
[değiştir] Mitingi düzenleyenler
Çağlayan Mitingi 14 Nisan Cumhuriyet Mitingi'nin devamı niteliğindedir. Her 2 miting de ÇYDD ve ADD önderliğindeki Miting Düzenleme Komitesi tarafından örganize edilmiştir. Miting Düzenleme Komitesinde şu isimler yer almaktadır:
- Prof. Dr. Necla Arat,
- Prof. Dr. Aysel Ekşi,
- Nevsim Mengün,
- Nazan Moroğlu,
- Pervin Öztabağ,
- Prof. Dr. Türkan Saylan,
- Prof. Dr. Nur Serter,
- Aydeniz Turksan ve
- Gülsever Yaşer.
[değiştir] Katılan örgütler
[değiştir] Siyasi partiler
[değiştir] Sivil toplum örgütleri
- DİSK,
- ADD,
- KESK,
- Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği,
- İstanbul Barosu,
- Cumhuriyet Kadınları Derneği
- AKUT Arama Kurtarma Derneği
- Türkiye Gençlik Birliği
- Çarşı
[değiştir] Konuşma yapanlar
- Atatürkçü Düşünce Derneği (ADD) Genel Başkan Yardımcısı Prof.Dr.Nur Serter
- Ulusal Sivil Toplum Kuruluşları Birliği Başkanı Prof.Dr.Necla Arat
- Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği Genel Başkanı Prof.Dr.Türkan Saylan
- DİSK Genel Başkanı Süleyman Çelebi
- Gazeteci Tuncay Özkan
[değiştir] Katılan sanatçılar
Bulutsuzluk Özlemi
Ayten Alpman
Sadık Gürbüz
Edip Akbayram
Tolga Çandar
Rutkay Aziz
Hasan Karayol
Halit Ergenç (Mustafa Kemal'in Gençliğe Hitabe'sini okudu)
[değiştir] Gösterimler
Tuncay Özkan tarafından meydanda gösterilen videoda Recep Tayyip Erdoğan'ın farklı yıllardaki konuşmalarından, aşağıdaki sözlerini içeren kesitler de yer almıştır. .[34]
- 1993 - "Hem laik hem Müslüman olunmaz"
- 1997 - "Bu demokrasi amaç mı olacak, araç mı olacak?"
- 2000 - "Sayın Öcalan şu an düşüncelerinin değil aldığı kellelerin hesabını veriyor"
- 2005 - "Bizi bir arada tutan şey üst kimliktir."
- 2006 - "Yasin El Kadı'ya kefilim"
- 2006 - "Al ananı da git"
- 2006 - "Senin çocuğun da işsiz kalsın napalım"
- 2007 - "Seksen bir vilayetten bindirilmiş kıtalar" (Tandoğan'da yapılmış bir önceki miting kastedilmiştir.)
[değiştir] 5 Mayıs Manisa Mitingi
5 Mayıs 2007 günü saat 10.00'da başlayan, Manisa'nın Sultan Meydanı'nda gerçekleştirilen ve hükümete tepki niteliği taşıyan gösteridir. Manisa tarihindeki en büyük mitingdir. 14 Nisan Cumhuriyet Mitingi ve 29 Nisan Çağlayan Mitingi'nin devamı niteliğindedir.
Atatürkçü Düşünce Derneği öncülüğünde yapılan Cumhuriyete Sahip Çıkalım mitingi için Manisalılar ve çevre illerle ilçelerden gelenler, yürüyüşün toplanma yeri olan Öğretmenevi önünde buluştu. Yürüyüş sırasında İbrahim Gökçen Bulvarı'nın, Sultan Camisi önüne kadar trafiğe kapatılacağı bildirildi. TBMM'nin başkanı Bülent Arınç'ın evinin, mitingin yapılacağı Sultan Meydanı çevresinde bulunmasından dolayı [35] güvenlik önlemleri alınırken, İzmir'den giden takviye Çevik Kuvvet ekipleriyle birlikte Manisa'da 1.600 polis görev yaptı. [36]
Mitinge, DSP Genel Başkanı Zeki Sezer, Hür Parti Genel Başkanı Yaşar Okuyan, İşçi Partisi Genel Başkan Yardımcısı Yaşar Müjdeci, ADD Genel Başkan Yardımcısı Ali Ercan, CHP İzmir, Muğla, Aydın ve Manisa milletvekilleri, çeşitli ilçe ve belde belediye başkanlarının da mitinge katıldı. Manisa Akademik Odalar Birliği Genel Sekreteri Abidin Yatkın, Manisa Eczacı Odası Başkanı Özgür Özel, Manisa Diş Hekimleri Odası Başkanı Zihni Hoşkar, Manisa Tabip Odası Genel Sekreteri Bedri Bilge, Manisa Jeoloji Mühendisleri Odası Başkanı A. Aykut Ece ve Emekli Subaylar Derneği Başkanı Serhat Karadeniz'in, düzenleme komitesi adına katıldılar.
[değiştir] 5 Mayıs Çanakkale Mitingi
5 Mayıs 2007 günü saat 13.30'da başlayan, yaklaşık 25.000 kişinin katıldığı hükümete tepki niteliği taşıyan Manisa Mitingi'nin devamı niteliğindeki gösteridir. Solda kanattaki partilere birleşin çağrısı ön plana çıktı.
400 kadar polis, mitingde olay çıkmasını önlemek amacıyla görev yaptı.
[değiştir] 13 Mayıs İzmir Mitingi
13 Mayıs 2007 tarihinde İzmir'in Gündoğdu Meydanında gerçekleştirilmiştir. Hükümete tepki göstermek amacı ile düzenlenmiştir.
Mitingde, emniyetin açıklamasına göre 600 bin, miting düzenleme komitesine göre ise 2.5 milyon kişi katılmıştır.
[değiştir] 17 Mayıs 2009 Ankara Mitingi
17 Mayıs 2009 Pazar günü saat 12.00'da başkent Ankara’da yapılan miting. Emniyet kaynaklarına göre mitingde 22 bin 833 kişi mevcuttu
Bu mitingin düzenleme sebebini ADD, internet sitesinde yaptığı şu açıklama ile dile getirmiştir;
| « Ergenekon adı verilen operasyonlarla ülke düzeyinde tam bağımsızlıktan, çağdaşlıktan, laik, demokratik, sosyal, hukuk devletinden yana olan, toplumda saygınlık kazanmış aydınlar, bilim insanları, yazarlar, siyasetçiler, emekli subaylar ve demokratik kitle örgütlerine karşı soruşturmalar açılmakta, gece yarısı baskınlarıyla gözaltılar gerçekleştirilmektedir. Atatürkçü Düşünce Derneği olarak, hukuk devletine, demokratik laik cumhuriyete, üniter yapımıza ve tam bağımsızlığımıza sahip çıkıyoruz. » |
[değiştir] Ayrıca bakınız
[değiştir] Dış bağlantılar
- 14 Nisan Cumhuriyet Mitingi
- 29 Nisan Çağlayan Mitingi
- BBC'nin gösteri hakkındaki haberi
- Milliyet Gazetesinin gösteri hakkındaki haberi
- CNN'in gösteri hakkında haberi
- NTVMSNBC'nin gösteri hakkındaki haberi
- Hürriyet yazarlarının miting konusunda görüşleri
- Mitingden fotoğraflar - Sandık.org
- Mitingden fotoğraflar - Hürriyet.com.tr
- Türkan Saylan'ın konuşması - Tv8
- 5 Mayıs Manisa Mitingi
- 5 Mayıs Çanakkale Mitingi
- 13 Mayıs İzmir Mitingi
[değiştir] Kaynakça
- ^ http://www.stargazete.com/politika/bayan-eruygurdan-mitinglerin-perde-arkasini-dinleyin-sok-ses-kaydi-haber-188536.htm
- ^ Anıtkabir Nisan 2007 günlük ziyaretçi sayıları
- ^ 'Mitinge kaç kişi katıldı?' sorusu...
- ^ Mitinge katılan sayısı belli oldu
- ^ 200,000 protest against Turkey PM CNN
- ^ Ankara'da laiklik yanlısı gösteri BBC
- ^ Hundreds of thousands rally against Turkish government Reuters
- ^ Habertürk İnternet Sitesi - Tandoğan'da kaç kişi vardı?
- ^ [1]
- ^ [2]
- ^ Yüz binler yürüdü TV'ler uyudu internethaber
- ^ medyakulisi
- ^ TRT Yönetimi suç işliyor! Haber-sen
- ^ TRT'den miting yayını eleştirilerine yanıt
- ^ ensonhaber
- ^ % 65'in Yüzbinleri
- ^ Arınç: Mitinge katılacaklar iyi düşünmeli
- ^ Bakanlara göre miting en doğal hak Milliyet
- ^ Erdoğan: Mitinge katılanlar bindirilmiş kıta
- ^ Biz düzenlesek 10 katını toplarız HaberTürk
- ^ Bindirilmiş kıta isyanı
- ^ “Bindirilmiş kıta isyanı” adliyelik oldu
- ^ http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=218107
- ^ http://www.ttb.org.tr/index.php?option=com_content&task=view&id=624&Itemid=2
- ^ "'Cumhuriyet tarihinin en büyük mitingi' olduğunu söylediği 14 Nisan mitinginin bizatihi kendisi bir "14 Nisan darbesi" olarak gerçekleşti! Bu değerlendirmede genelde bir mutabakat bulunmasına karşın, 14 Nisan'ın kimi "darp"ettiği konusunda farklı yaklaşımlar var. Darp edildiği düşünülenler arasında iktidardaki AKP hükümeti ve R. Tayyip Erdoğan'ın yanı sıra (bizimki de dahil!) medya kuruluşları, mitinge katılmayan kitle örgütleri ve sol kuruluşlar da var." Oğuzhan Müftüoğlu, Birgün Gazetesi, 21.04.2007
- ^ BBC - Secular rally targets Turkish PM
- ^ Hundreds of thousands rally against Turkish government
- ^ Hundreds of thousands gather in Ankara to oppose Erdogan presidency
- ^ Financial Times: Turks call for a secular president
- ^ [3]
- ^ http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=219894
- ^ http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=219928
- ^ http://www.stargazete.com/index.asp?haberID=119240 URL erişim tarihi: 1.Mayıs.2007
- ^ Çağlayan'da Bayrak Denizi, Hürriyet.com.tr, 29.04.2007
- ^ [4]
- ^ [5]
- ^ http://milarsiv.milliyet.com.tr/ergenekon/iddianame2.aspx?sayfa=449

