-miş'li geçmiş zamanın hikâyesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

-miş'li geçmiş zamanın hikâyesi,[1] Türkçe birleşik zamanlı bir fiil çekimi. Ayrıca öğrenilen geçmiş zamanın hikâyesi veya duyulan geçmiş zamanın hikâyesi olarak da bilinir. Bir fiilin sonuna -miş ve -di eklerinin ses uyumlarına uyacak şekilde birlikte eklenmesi ile oluşturulur:

Ben gelmiştim. Biz gelmiştik.
Sen gelmiştin. Siz gelmiştiniz.
O gelmişti. Onlar gelmişlerdi.

Kullanımı[değiştir | kaynağı değiştir]

-miş'li geçmiş zamanın hikâyesinin kullanımlarından ilki zaman çizelgesi üzerinde.

-miş'li geçmiş zamanın hikâyesinin Türkçede birkaç farklı kullanımı vardır.

Geçmişteki bir olay referans alınarak ondan daha önce gerçekleşmiş bir olay aktarılırken kullanılır:

  • Annemler eve geldiğinde kardeşim çoktan uyumuştu. (Kardeşin uyuması önce, annenin gelmesi sonra.)

Konuşanın da dinleyenin de haberdâr olduğu geçmiş olaylar anılırken kullanılır:

  • Geçen sene kış ne kadar çetin geçmişti.

Yukarıdaki örnekte eğer dinleyici geçen seneki kıştan habersiz olsaydı, konuşmacı muhtemelen bilinen geçmiş zamanı (-di) kullanırdı:

  • Geçen sene benim yaşadığım şehirde kış çok çetin geçti.

Bahsedilen konuya konuşmacı bizzat şahit olmamış olsaydı, muhtemelen öğrenilen geçmiş zamanı (-miş) kullanırdı:

  • Geçen sene buralarda kış çok çetin geçmiş.

Olumsuz hâli[değiştir | kaynağı değiştir]

Olumsuz hâli "-miş" ekinden önce "-me" eki eklenerek oluşturulur. Tüm ekler ses uyumu kurallarına uymalıdır:

  • Beden eğitimi dersine kimse katılmamıştı.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Ek-Fiil ve Birleşik Zamanlı Çekimler Türkçeciler.com. Erişim:7 Ocak 2012.