Şavurma

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Şavurma döneri, istanbul, Turkey
Türkiye'de döner

Şavurma, Levant'a, Arap mutfağı'na[1][2] ve Levant mutfağı'na özgü bir kebap türü. Koyun, keçi, tavuk, hindi ya da sığır etinin lavaş içine sarılmasıyla hazırlanır. Bazı çeşitlerinde kesilen etler şişe takılarak bir gün kadar ızgarada pişirilir. Etin bir çeşit marinasyon işlemine tabi tutulması da gerekir. Sıcak ya da ısıtılmış pide, lavaş ya da dürüm içine sarılarak, tabule veya fettuş gibi salata çeşitleriyle birlikte tüketilir. Şavurmanın farklı özelliğini sağlayan ise şavurmaya özgü sostur. Bu sos da tahin, humus, turşu, şalgam, amba (mango turşusu) ve bol sarımsak ile hazırlanır. Şavurma Ortadoğu, Kafkaslar ve Avrupa'da tüketilen bir yiyecek türüdür.[kaynak belirtilmeli]

Etimoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Kelimenin kökeni Türkçe'deki çevirme kelimesinden gelmektedir. Tıpkı döner kebap gibi bunun da çıkış yerinin Anadolu olduğu bu linguistik özelliği ile söylenebilir [3]; "döner kebaptan" farkını yaratan ise içerisine konulan sostan kaynaklanmaktadır. Türkler tüm dünyaya yaptıkları döneri "kebab" olalak tanıtırlar, oysa Araplar ise döner "şawarma" diye tanıtırlar, ve kebabın kökeni kendilerine ait olduğunu savunurlar. Ingilizce "shawarma" derler, Fransızca ise "chawarma". Oysa lengüistik (dilbilimcilik) açıdan "şawarma" kelimesi Türkçeden alınmışdır.
  • Proto-Türkçe "çevür" kelimesi moderin-Türkçede "çevir/çevirmek" kelimesini verir, Azerice ise "çevirmək" denir. Türkçedeki "çevirme" kelimenin tüm fonemlerini yazsak "tchevirme" = "tshevirme" olur.
  • Arapcada "e" sesi yokdur, bunun yerine "a" veya "i" denir.[kaynak belirtilmeli]
    • Örnek: Arapcada sesli fonemlerden sadece bunlar vardır: a/â, u/û, i/î. Türkçede var olan "e", "ı", "ö", "o", "ü" sesleri Arapça'da yoktur.
  • Arapcada "ç" (tch=tsh) sesi yokdur, bunun yerine "ş" (ch=sh) dernir.
    • Örnek: Çeçen (tshe-tshen=tche-tchen) Arapça "şişan" الشيشان (shi-shan) denir, Çad ülkesi ise "thu-şad" تشاد "thu-shad" denir. O yüzden "çevirme" arapca "şavirma" oluyor.
  • Arapçada "v" seside yokdur, bunu yerine "w" veya "f" kullanırlar.[kaynak belirtilmeli]
    • örnek: Varşova Arapça "warsuw" وارسو denir; ve Venezuala Arapça "fnuzuila" فنزويلا.
  • Tüm bu nedenlerle öz Türkçe olan "çevirme" kelimesi araplar tarafından döner kebab'a "şawarma" denilmektedir.[kaynak belirtilmeli]

Hazırlanışı[değiştir | kaynağı değiştir]

Farklı Mutfaklarda Yeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]