Şark Ekspresinde Cinayet (film, 1974)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Şark Ekspresinde Cinayet
Murder on the Orient Express

"Şark Ekspresinde Cinayet"
filminin sinema afişi
Yönetmen Sidney Lumet
Yapımcı John Brabourne
Richard B. Goodwin
Senarist Paul Dehn
Agatha Christie 'nin romanından
Oyuncular Albert Finney
Lauren Bacall
Ingrid Bergman
Sean Connery
Müzik Richard Rodney Bennett
Görüntü yönetmeni Geoffrey Unsworth
Kurgu Anne V. Coates
Stüdyo G.W. Films
EMI Films
Dağıtıcı Paramount Pictures
Cinsi Sinema filmi
Türü Gerilim,cinayet,dram
Renk Renkli (Technicolor)
Yapım yılı 1974
Çıkış tarih(ler)i 24 Kasım 1974 ABD
Ocak 1977, Türkiye (As Sineması)
Süre 128 dakika
Ülke Birleşik Krallık İngiltere
Dil İngilizce, Türkçe, Fransızca
Almanca, İtalyanca, İsveççe
Hasılat $35,7 (1975'e kadar ABD)
Diğer adları Agatha Christie's Murder on the Orient Express (İngiltere)
Le Crime de l'Orient-Express (Fransa)
Assassinio sull'Orient Express (İtalya)
Asesinato en el Orient Express (İspanya)
Mord im Orient Express (Almanya)

Şark Ekspresinde Cinayet[1] 1974 Birleşik Krallık yapımı dedektif filmidir. Özgün adı Murder on the Orient Express olan film Ocak 1977'de Türkiye'de sinemalarda gösterime girmişti[2]. Film sonraki yıllarda Türkiye'deki bazı televizyon kanallarında Doğu Ekspresinde Cinayet adı ile de gösterilmiştir[3].

Agatha Christie 'nin aynı adlı romanından senaryosunu Paul Dehn'in yazdığı filmi Sidney Lumet yönetmiştir. Müziklerini Richard Rodney Bennett'in yaptığı filmin görüntü yönetmeni Geoffrey Unsworth'tur. Filmde çok geniş bir oyuncu kadrosu rol almıştır. Filmin bazı bölümleri Türkiye'de çekilmiştir.

Özet[değiştir | kaynağı değiştir]

1930'lu yıllarda İstanbul-Paris arasında sefer yapan ünlü Şark Ekspresi [4] 'inde bir cinayet işlenir.Amerikalı bir milyoner trende ölü bulunur.Trenin çok sayıdaki yolcusu arasında Belçika 'lı dedektif Hercule Poirot (Albert Finney) da vardır.Trenin kara saplanıp durması, Poirot 'ya yerel yetkililer duruma el koymadan önce cinayeti çözmesi için birkaç saat zaman verecektir.

Oyuncu kadrosu[değiştir | kaynağı değiştir]

Dedektif Hercule Poirot (Albert Finney) bütün şüphelileri aynı vagonda toplamış, trende işlenen cinayeti aydıtlatmak üzere.
Aktör/Aktris Rolü
Albert Finney Hercule Poirot
Lauren Bacall Mrs. Harriet Belinda Hubbard
Martin Balsam Signor Bianchi
Ingrid Bergman Greta Ohlsson
Jacqueline Bisset Kontes Andrenyi
Jean-Pierre Cassel Pierre Paul Michel
Sean Connery Albay Arbuthnot
John Gielgud Mr. Beddoes
Wendy Hiller Prenses Dragomiroff
Anthony Perkins Hector Willard MacQueen
Vanessa Redgrave Mary Debenham
Rachel Roberts Hildegarde Schmidt
Richard Widmark Mr. Ratchett
Michael York Kont Andrenyi
Colin Blakely Mr. Cyrus Hardman
George Coulouris Dr. Constantine
Denis Quilley Antonio Foscarelli
Nubar Terziyan Figürasyon

Film hakkında notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Agatha Christie (d.1891-ö.1976) 'nin zekaya dayalı bol konuşmalı,bol karakterli romanlarının sinema uyarlamalarının yapılması her zaman çok zor olmuştur. Altından kalkılması zor sahne uyarlamaları ve çetrefilli polisiye filimlerinin ustası Sidney Lumet bu girift Agatha Christie romanına sinemasal bir boyut katmayı başarıyor ve bu zorluğu yeniyor. Bu film uyarlaması eleştirmenlerce en iyi Agatha Christie uyarlaması olarak kabul edilir. Bu uyarlama aynı zamanda Agatha Christie 'nin kitaplarını sinemalaştırmak isteyen ama cesaret bulamayanlar için de bir teşvik olmuştur. Nitekim bu filmden sonra birçok Christie uyarlaması gelmiştir.
  • Agatha Christie filmle aynı adı taşıyan polisiye romanını 1934 'te yazmıştı.
  • Birçok romanında olduğu gibi, Agatha Christie'nin bu romanı da gerçekten olmuş bazı olaylara dayanmaktadır. Bu romandaki olaylar Amerikalı öncü havacı Charles Lindbergh 'in çocuğunun kaçırılması olayı ile benzeşmektedir. Lindbergh 1927 'de New York 'tan Paris 'e uçarak Atlantik Okyanusu 'nu tek başına mola vermeden geçen ilk havacı olmuştu.
  • Filmin başlangıcı Türkiye'de geçiyor.İlk sahneler ,İstanbul Anadolu yakasındaki Salacak iskelesinde çekilmiş, Türk sinemasından bazı oyuncular da figüran olarak yer almışlardır. Söz konusu sahnede Nubar Terziyan , Vanessa Redgrave 'e tespih satmaya çalışan satıcı olarak çok kısa bir süre gözüküyor. Bu sahne aynı zamanda Salacak İskelesi'nin ve semtin bir bölümünün 1970'lerdeki halini gösteren bir belge niteliği de taşıyor.
  • Filmdeki Greta Ohlsson rolü için En iyi Yardımcı kadın oyuncu ödülü Ingrid Bergman 'a verildiğinde,üçüncü Oscar 'ını almak üzere sahneye gelen Bergman ödülü aldığı için özür dilemiş,ödülün aslında Day for Night's filmindeki performansı için Valentina Cortese 'in hakkı olduğunu söylemiştir.

Filmin ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Oscar ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödül Kişi
En iyi Yardımcı kadın oyuncu Ingrid Bergman
Aday gösterilme:
En iyi erkek oyuncu Albert Finney
En iyi Görüntü yönetmeni Geoffrey Unsworth
En iyi kostüm tasarımı Tony Walton
En iyi orijinal müzik Richard Rodney Bennett
En iyi Senaryo uyarlaması Paul Dehn

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

"Şark Ekspresinde Cinayet" filminde, Şark Ekspresi'nin Wagons-Lits'ye ait "Calais" vagonunda filmin karakterlerinin oturma plânı.