İtibarî para

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

İtibari para, hükümet kararına dayalı çıkartılan, altın, gümüş vs. karşılığı olmayan, altında imzası olan yere ve düzenlediği kağıdın taklit edilemeyeceğine güven üzerine kurulmuş, mal ve hizmet alışverişi için kullanılan banka kağıdı veya kağıt para demektir.[1] Günümüzde dolaşımda olan paralar bu şekildedir.

Oluşum Süreci[değiştir | kaynağı değiştir]

17. asırda İngiliz kuyumcuları ellerindeki altın ve kıymetli eşyaların kaybolma ve çalınmaya karşı teminat altına almak için Londra’daki darphaneye teslim ediyorlardı. 1640 yılında İngiltere Kralı I. Charles'ın tüccarların Londra Kulesi'nde saklanan altın külçelerine el koyunca devlete olan güven sarsılmıştır. Bunun üzerine kuyumcu olan Goldsmith'ler kasa yaptırıp bu külçeleri orada saklamışlar ve bunların karşılığında Goldsmith's notes (Goldsmith Kağıdı) adı verilen hamiline yazılı bir kağıt vermişlerdir. Ülkede yaygınlık kazanan bu kağıtlar ilk banknot sisteminin ortaya çıkmasına sebep olmuştur. 1963 yılında Londra Mahkemesi Goldsmith'lerin tam karşılığı olmayan kağıt vermesini yasaklamıştır. [2]

Devletler bastıkları paralar karşılığında altın rezervi bulundurması gerekmekteydi. ABD diğer uluslara dolar ihrac edip karşılığında altın rezervi bulundurmayı taahhüt etmişti. 'Nixon Şoku' olarak bilinen 1971’de ABD Başkanı Richard Nixon’un Amerikan Dolarının altın karşılığını kaldırmasıyla birlikte bu karşılıklık sistemi ortadan kalkmıştır. [3]

Fiat Money[değiştir | kaynağı değiştir]

Fiat Money, hükümet kararına dayalı çıkartılan itimada dayalı bu karşılıksız paranın uluslarası ismidir. Sözlük anlamıyla 'fiat', emir, karar, olsun, 'money' ise nakit, para manasındadır. Fiat Money ise 'para olsun' anlamanı gelir. [4]

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]