İslam'da İsa

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Bu konunun ana maddesi İsa'dır

İslam dininde İsa, Allah'ın önemli peygamberlerinden biri olarak kabul edilir ve sevilir. Hristiyan metinleri gibi Kur'an da İsa'nın biyolojik bir babası olmadan, Tanrı'nın isteği ile doğduğunu belirtir:

"Allah nezdinde İsa'nın durumu, Adem'in durumu gibidir. Allah onu topraktan yarattı. Sonra ona "Ol!" dedi ve oluverdi." (Âl-i İmrân Suresi, 59)

İsa Kur'an'da mütemadiyen "İsa bin Meryem" (yani Meryem oğlu İsa) olarak anılır. Yine Hristiyan inancına benzer şekilde İslam'da da onun Allah'ın izniyle çeşitli mucizeler göstermiş olduğuna inanılır:

"...Meryem oğlu İsa'ya da mucizeler verdik. Ve onu, Rûhu'l-Kudüs (Cebrail) ile destekledik. (Ne var ki) gönlünüzün arzulamadığı şeyleri söyleyen bir elçi geldikçe ona karşı büyüklük tasladınız. (Size gelen) peygamberlerden bir kısmını yalanladınız, bir kısmını da öldürdünüz." (Bakara Suresi, 87)

Mesihliği[değiştir | kaynağı değiştir]

İsa

Mesih kelimesi, Kur'an'da da (3/45, 4/157-159, 171-172, 5/17, 72, 75 9/31) geçer. İsa Kur'an'da yer yer "İsa Mesih" olarak anılır.[1][2][3][4]

Bir kısım İslam alimleri tarafından Kur'an'da İsa adıyla birlikte anılan ve fazla ayrıntılandırılmayan Mesih sıfatının, diğer İbrahimi dinlerden (Hıristiyanlık ve Musevilik) farklı olarak, beklenen bir kurtarıcıyı değil de, İsa'nın bir lakabını tanımladığına inanılmaktadır.[5][6] Bununla birlikte İslam alimleri arasında, mesih kavramı konusunda tam bir fikir birliği yoktur.

Diğer İbrahimi dinlerde de yer alması nedeniyle, peygamberin ölümünden sonraki yıllarda mesih kavramı sık sık israiliyyata konu olmuşur.

Bazı İslam alimleri Mesih kavramını Hristiyanlıktaki anlamına benzer şekilde yorumlarlar. Nisa Suresi 158-159. ayetler şöyle der:

"...Allah onu (İsa'yı) kendi nezdine kaldırmıştır. Allah izzet ve hikmet sahibidir. Ehl-i kitaptan her biri, ölümünden önce ona muhakkak iman edecektir. Kıyamet gününde de o, onlara şahit olacaktır."

İsa ile ilgili bu ayetler Prof. Dr. Ali Özek ve Prof. Dr. Hayrettin Karaman tarafından hazırlanan Kur'an-ı Kerim ve Türkçe Açıklamalı Meali´nde şöyle izah edilir:

"Allah, peygamberi İsa'yı Yahudi'lerden korumuş, öldürmelerine mani olmuştur. Onu kendi katına kaldırmıştır. Ancak bunun şekli ve zamanı üzerine farklı açıklamalar ve anlayışlar vardır. Çoğunluğa göre Allah onu, kudretiyle manevi semalardaki hususi mevkiine kaldırmıştır, kıyametten önce tekrar dünyaya gönderecektir, o zaman bütün ehl-i kitap onun peygamber olduğuna inanacak, batıl inançlarından kurtulacaklardır. İsa dünyada kaldığı müddetçe Kur'an ile hükmedecek, haç ve domuz ile ilgili batıl uygulamalara son verecektir. Bir başka anlayışa göre Allah onu Yahudilerden korumuş, eceli gelince vefat ettirmiş ve ruhunu semadaki yerine kaldırmıştır. Kıyametten önce gelecek olan da onun ruhudur. Ehl-i kitaptan olanlar, ölümlerinden önce gerçeği öğrenip inanacaklar, fakat bunun faydası olmayacaktır. Bu anlayış Al-i İmran Suresi'nin 54-56. ayetlerine dayandırılmıştır." [7]

Tanrılığı[değiştir | kaynağı değiştir]

İslamiyet İsa'nın Tanrı olduğunu veya Tanrı'nın oğlu olduğunu kabul etmez, bu tür bir fikre şiddetle karşı çıkar. Kur'an'da bu durum şöyle açıklanır:

"Şüphesiz, `Allah, Meryem oğlu Mesîh'dir` diyenler andolsun ki kâfir olmuşlardır..." (Maide Suresi, 17)

"Allah birdir. Allah sameddir. O, doğurmamış ve doğmamıştır. Onun hiçbir dengi yoktur." (Ihlas Suresi)

''Yemin olsun ki, "Allah, üçün üçüncüsüdür!" diyenler de küfre batmıştır. Bir tek Tanrı dışında hiçbir ilah yoktur. Bu söyleyegeldiklerine son vermezlerse, onların küfre sapanlarına korkunç bir azap mutlaka gelip çatacaktır.'' (Maide Suresi, 73)
''Allah şunu da söyledi: "Ey Meryem oğlu İsa! Allah'ın yanında beni ve annemi de iki tanrı olarak kabul edin diye insanlara sen mi söyledin?" İsa dedi: "Hâşâ! Tespih ederim seni. Hakkım olmayan bir şeyi söylemek benim haddime değildir. Eğer onu söylemişsem sen onu elbette bilirsin. Sen benim içimde olanı bilirsin ama ben senin zatında olanı bilmem. Çünkü sen, evet sen, gaybları çok iyi bilensin!'' (Maide Suresi, 116)
''Rahman çocuk edindi" dediler. Hâşâ, bundan arınmıştır O! Onlar, lütuflandırılmış kullardır.'' (Enbiya Suresi, 26)

Çarmıha gerilmesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca Kur'an'a göre, İsa çarmıhta ölmemiştir:

"Ve 'Allah elçisi Meryem oğlu İsa'yı öldürdük' demeleri yüzünden (onları lânetledik). Halbuki onu ne öldürdüler, ne de astılar; fakat (öldürdükleri) onlara İsa gibi gösterildi. Onun hakkında ihtilâfa düşenler bundan dolayı tam bir kararsızlık içindedirler; bu hususta zanna uymak dışında hiçbir (sağlam) bilgileri yoktur ve kesin olarak onu öldürmediler. Bilâkis Allah onu (İsa'yı) kendi nezdine kaldırmıştır. Allah izzet ve hikmet sahibidir." (Nisa Suresi, 157-158)

Ahmediyye mezhebine göre çarmıhtan kurtulan İsa, Keşmir'e gitmiş ve burada Yuz Asaf ismiyle yaşamış, ölmüştür. Fakat genel İslam mezheplerinin ve ehl-i sünnet'in görüşü bu yönde değildir.

Muhammed'in geleceğini bildirmesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Kur'an da İsa'nın İslam Peygamberi Muhammed'in geleceğini bildirdiği belirtilir:

"Hatırla ki, Meryem oğlu İsa: 'Ey İsrailoğulları! Ben size Allah'ın elçisiyim, benden önce gelen Tevrat'ı doğrulayıcı ve benden sonra gelecek Ahmed [8] adında bir peygamberi de müjdeleyici olarak geldim', demişti. Fakat o, kendilerine açık deliller getirince: Bu apaçık bir büyüdür, dediler." (Saff Suresi, 6)
İncil'de şöyle denilmektedir:
''Eğer beni seviyorsanız, emirlerimi gözetirsiniz.

''Ben de Baba’ya yalvaracağım ve o size başka bir “Paraklit” gönderecektir. (Yuhanna İncili, 1/20-21)

''Bununla beraber ben size gerçeği söylüyorum. Benim gitmem sizin için hayırlıdır. Çünkü ben gitmezsem “Paraklit” size gelmez. Fakat gidersem O’nu size gönderirim.

''Ve o geldiği zaman günah, doğruluk ve hüküm konusunda dünyayı suçlu olduğuna ikna edecektir.'' (Yuhanna İncili, 16/7-8)

''Paraklit, öyle bir Ruhu'l-Kudüs'tür ki, Rab onu benim ismimle gönderecektir. O size her şeyi öğretecek ve benim size söylediklerimi de tekrar hatırlatacaktır.'' (Yuhanna İncili, 14/26)
''Paraklit geldiğinde benim için şahitlik edecektir ve siz de buna şahitlik edersiniz.'' (Yuhanna İncili, 15/26-27)
''Paraklit geldiğinde bütün alemi, hataları sebebiyle kınar ve onları terbiye eder.'' (Yuhanna İncili, 16/8)
''Bununla beraber ben size hakikati söylüyorum; benim gitmem sizin için daha hayırlıdır, çünkü ben gitmezsem Tesellici size gelmez; fakat gidersem, onu size gönderirim. Ve o geldiği zaman, günah için salâh için ve hüküm için dünyayı ilzam edecektir. Günah için çünkü bana iman etmezler. Salâh için; çünkü babama gidiyorum ve artık beni göremezsiniz. Ve hüküm için; çünkü bu dünyanın reisinde hükmedilmiştir. Size söyleyecek daha çok şeylerim var; fakat şimdi dayanamazsınız. Fakat o, Hakikat Ruhu, gelince, size her hakikatte yol gösterecek; zira kendiliğinden söylemeyecektir; fakat her ne işitirse söyleyecek; ve gelecek şeyleri size bildirecektir.'' (Yuhanna İncili, 16/7-13)
Tevrat'ta ise şöyle geçmektedir:
''Ve bütün milletleri sarsacağım ve bütün milletlerin (Himada’sı) gelecek ve bu mabedi şanla şerefle dolduracağım der. Orduların Efendisi; benimki gümüş, benimki altın der. Benim bu son evimin şöhreti, ilkinden daha yüksek olacak der insanların Efendisi ve bu yerde selam (şalom) vereceğim der orduların Efendisi.'' (Haggay kitabı, 2/7-9)

Mucizeleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kur'an'da İsa'nın henüz bir bebek iken konuştuğu ve Meryem'in masumiyetini teyit ettiği ileri sürülür. Kur'an'da İsa'ya atfedilen bir başka mucize de kilden kuşlara can vermesidir. [kaynak belirtilmeli] Bu mucizelerden Hristiyan kaynaklarında bahsedilmez. [kaynak belirtilmeli]

Kaynakça ve Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Al-i İmran Suresi, 45. Ayet (Diyanet Meali)
  2. ^ Nisa Suresi, 156-157. Ayetler (Diyanet Meali)
  3. ^ Nisa Suresi, 171. Ayet (Diyanet Meali)
  4. ^ Tevbe Suresi, 30. Ayet (Diyanet Meali)
  5. ^ İslam Kaynaklarına Göre İsa’nın akibeti Meselesi, doktora tezi, Özet (1999)
  6. ^ Hızır Yağcı [1] (2005)
  7. ^ Prof. Dr. Ali ÖZEK & Prof Dr. Hayrettin KARAMAN, Kur'an-ı Kerim ve Türkçe Açıklamalı Meali, s.102 (Nisa, 158-159 dipnot), 1992
  8. ^ “Benim ismim Kur’ân’da Muhammed, İncil’de Ahmed, Tevrat’ta Ahyed’dir.” Nebhânî, Hüccetüllah ale’l-Âlemîn, 108, 112; Halebî, es-Sîretü’l-Halebiye, 1:353; el-Envârü’l-Muhammediyye mine’l-Mevâhibü’l-Ledünniyye, s. 143 (İbn-i Abbas’dan rivayet olunmuştur)
  • Kur'an