Örenkuyu, Çermik

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Örenkuyu
—  Köy  —
Diyarbakir in Turkey.svg
Ülke Türkiye Türkiye
Coğrafi bölge Güneydoğu Anadolu Bölgesi
İl Diyarbakır
İlçe Çermik
Nüfus (2007)[1]
 - Toplam 683
 - Yoğunluk Seyrek nüfusludur/km² (İfade hatası: Tanınmayan "seyrek" kelimesi/sq mi)
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
İl alan kodu 412
İl plaka kodu 21
Posta kodu 21600
İnternet sitesi: [2]

Örenkuyu, Diyarbakır ilinin Çermik ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Diyarbakır'ın Çermik ilçesinin güneyinde yer alan köy. Köyün Zazaca ismi "Bireveran" Kürmancki adı "Bireberxan"dır. Köyün tarihiyle ilgili kesin bilgiler olmamakla beraber 18. yüzyılın başlarında Kuzeydoğu Anadolu'dan gelen kişilerce kurulduğu düşünülmektedir. Köydeki en eski ailelerin YILMAZ (Apşanlar), ASLAN (Reşanlar),POLAT (mırto) ÇELİK (Mılla Aliyanlar) , ÇİFTÇİ (Mamanlar), ALTUNTAŞ (Hamanlar), DEMİR (Abbasanlar) ve KILIÇ (Ejderanlar) olduğu düşünülmektedir.

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyde konuşulan dil Siverek ağzına yakın Zazaca'dır. Zaza kültürünün yoğun izlerine rastlamak mümkün. Geleneksel kıyafetlerinde erkekler genellikle Siverek yöresine has kuyruğu uzun şalvar giyerler başlarında ise iklim koşullarına uygun olarak siyah - beyaz puşi takarlar. Kadınlar ise elbise giymeyi tercih edip başlarına beyaz ince tülbent takarlar. Yaş gruplarına göre kıyafet tercihleri değişmektedir. Yemek kültürüne değinecek olursak köydeki hayvancılık faaliyetlerinin etkisiyle süt ve süt ürünleriyle ilgili yemekler ve etli yemekler başı çekmektedir. Buğday ve ayranla yapılan " Germi" adlı yemek civardaki kültürde olduğu gibi köydede oldukça meşhurdur. Uzun kışların etkisiyle köyde yapılan kavurmalar genellikle tuzlu olur. Düğün ve eğlencelerde pirinç pilavı, kavurma ve kuru fasulye olmazsa olmaz yemeklerdendir. Köydeki düğün ve taziyeler birlik ve beraberliğin sağlandığı en önemli iki olaydır. Düğünlerde davul ve zurna çalınıp tüm köy halkı davetsiz misafir kabul edilir. Cuma günü namazdan sonra başlayan düğünler pazar günü sabah gelin alma olayıyla beraber biter. Gelin gelmeden evvel hep beraber yemek yiyilir.Gelin başındaki duvağıyla eline aldığı şişeyi kırar ve yeni evine adımını atar. Taziyeler ise köyde acının paylaşıldığı en önemli olaydır. Kadınlar sinelerine vurup ölen kişinin hikayelerini ve kahramanlıklarını anlatarak yas tutmayı tercih ederler.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Diyarbakır iline 129 km, Çermik ilçesine 36 km uzaklıktadır.Köy ana yola 7 km uzaklıktadır.Güney tarafı kuzey tarafına nispeten daha sade yer şekillerine sahip. Köyde yoğun hayvancılıktan dolayı su ihtiyacını karşılamak için iki yapay gölet oluşturulmuştur. Köyün yaklaşık 1 km güneyinde yer alan Dola Hemzi gölü hayvanların su ihtiyacını karşılamakla beraber köyün balık ihtiyacını da büyük oranda sağlamaktadır. Diğer gölet ise daha mütevazi olup köyün güneydoğusunda yer alan Dola Soringi'dir. Köy, akarsu konusunda zengin sayılır. Köyün yaklaşık 5 km doğusunda yer alan Xazalan ve Biyanduran doğası ve yeşilliğiyle hem keşfedilmemiş mesire alanı hem de sulu tarımın yapıldığı bölgelerdir.

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün iklimi, karasal iklim etki alanı içerisindedir. Yazın aşırı sıcak ve kurak kışın ise aşırı soğuk ve yağışlıdır. İlkbaharda yağış miktarı biraz daha artmaktadır. Köyde ilkbaharda yetişen cılız otlar yaza doğru sararmaktadır. Köyün kuzey ve kuzey doğu bölgelerine doğru gidildikçe tedricen ormanlık alanlar artmaktadır. Ormanlar genellikle meşe ağaçlarıyla kaplıdır. Köyün en önemli gelir kaynaklarından biri de bu ormanlardan elde edilen odunlardır.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıllara göre köy nüfus verileri
2007 683
2000 538
1997 553



Sosyo-ekonomik yapısı[değiştir | kaynağı değiştir]

Köy halkının çoğunluğu hayvancılıkla uğraşır .Yaz aylarında otlak sıkıntısı nedeniyle Erzurum-Kars Bölgesine geçici göç yapılır. Köyün geçim kaynakları arasında pirinç ekimi ve meşe odunu da vardır. Köyün içme suyu şebekesi, ilköğretim okulu, sabit telefonu ve camisi mevcuttur. Okul ve cami lojmanları sağlanan imkanlar arasında. Köyde iki bakkal faaliyet göstermektedir. Köyde Kanalizasyon alt yapısı, Sağlık ocağı ve ptt şubesi yoktur.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]