Çin-Hindistan Savaşı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Çin-Hindistan Savaşı
China India Locator (1959).svg
Çin ve Hindistan'ın konumu
Tarih 20 Ekim[1] - 21 Kasım 1962
Bölge Aksai Çin
Sonuç Çin'in zaferi
Coğrafi
Değişiklikler
Çin Aksai Çin'i işgal etti
Taraflar
Hindistan Hindistan Çin Halk Cumhuriyeti Çin Halk Cumhuriyeti
Komutanlar
Hindistan Brij Mohan Kaul
Hindistan Sarvepalli Radhakrishnan
Hindistan Jawaharlal Nehru
Hindistan V. K. Krishna Menon
Hindistan Pran Nath Thapar
Çin Halk Cumhuriyeti Zhang Guohua
Çin Halk Cumhuriyeti Mao Zedong
Çin Halk Cumhuriyeti Liu Bocheng
Çin Halk Cumhuriyeti Lin Biao
Çin Halk Cumhuriyeti Zhou Enlai
Güçler
10,000–12,000 80,000[2][3]
Kayıplar
1,383 ölü[4]
1,047 yaralı [4]
1,696 kayıp[4]
3,968 esir[4]
722 ölü
1.697 yaralı
Aksai Chin Sino-Indian border map.png

Çin-Hindistan Savaşı diğer bilinen adıyla Çin-Hindistan Sınır Çatışması, 1962 yılında Çin Halk Cumhuriyeti ile Hindistan arasında yaşanan savaş.

Yaklaşık 1 ay süren savaş Çin'in askeri zaferiyle sonuçlanmışsa da ateşkes sonucunda iki ülkede savaş öncesi sınırlarına dönmüşlerdir.

Öncesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Savaşın esas sebebi; iki ülkenin Himalayalarda bulunan sınırları üzerindeki anlaşmazlıklar olsa[5] da savaşın başlamasına yol açan başka etkenlerde bulunmaktadır.

Çin Ordusu 1950 yılında Tibet'i işgale başladı ve kısa sürede bu ülke üzerinde hakimiyet kurdu. Çin'in Tibet'i ele geçirmesi ile birlikte 3,225 kilometrelik bir sınıra sahip olan iki ülke, sıklıkla bu sınır üzerinde ufak çaplı çatışmalar yaşamaya başladılar.Bu tarihten itibaren Çin, Hindistan'ın kuzeyinde yer alan bazı bölgeleri de Çin'e dahil olarak gösteren haritalar yayınlamaya başladı.[5]

1959 yılında Tibet'te yaşanan isyan ve Dalay Lama'nın Hindistan'a sığınması gergin olan iki ülke ilişkilerini daha da kötü bir duruma getirdi.

Aynı yıllarda gergin olan Çin - Sovyet ve Çin - ABD ilişkilerinin tersine Hindistan bu iki ülkeyle gayet dostane ilişkiler içerisindeydi. Bu durum Çin yönetiminde; Hindistan'ın bu iki ülkeden birisiyle Çin'e karşı ittifak yapacağı korkusunu doğuruyordu.[5]

Sorunların çözümü için 1960-1962 yıllarında müzakereler yapılmasına rağmen herhangi bir sonuç alınamadı.

Muharebe[değiştir | kaynağı değiştir]

Savaş; uzun süreden beri hazırlık yapan Çin Halk Kurtuluş Ordusu birliklerinin 20 Ekim 1962'de Hindistan'ın kuzey doğu bölgesindeki Çin-Hint sınırlarından saldırıya geçmesiyle başladı.Aynı anda Aksai Çin'de konuşlandırılmış bulunan Çin birlikleri de saldırıya geçerek ilerlemeye başladılar.[6] Savaşın muharebe alanı;denizden yüksekliği 4,250'ye metreye ulaşan dağlık bir coğrafya olmuştur.[7]

Savaş sırasında Hindistan ordusu ağır bir yenilgiye uğratılmış, Çin neredeyse Assam ovalarına dek ilerledikten sonra Tibet-Arunaçal hattına çekilmiştir.Stratejik hedeflerini ele geçirdiğini düşünen Çin yönetimi 21 Kasım 1962 tarihinden itibaren geçerli olmak şartıyla ateşkes ilan etti.

Sonucu[değiştir | kaynağı değiştir]

Savaş Çin'in askeri zaferiyle sonuçlandığı halde saldırgan bir görüntü çizen Çin; siyasi açıdan kazançlı çıkamamıştır.[8]

Savaş sırasında ve sonrasında Amerika Birleşik Devletleri, Hindistan'a destek olmuştur. Nikita Kruşçev yönetiminin de savaş öncesinde ve sonrasında Hindistan lehine bir politika izlemesi Çin ile Sovyetler Birliği arasındaki diplomatik ilişkilerin bozulmasına yol açmıştır.[7] Hindistan'ın önderlik ettiği Bağlantısızlar Hareketi'ne bağlı ülkelerin kendisi lehinde herhangi bir müdahalede bulunamaması; Hindistan'da hayal kırıklığı yaratmıştır.[9]

Ordusundaki zayıflıkların farkına varan Hindistan, ordusunun modernizasyonu ve güçlendirilmesi için çalışmalara başlamıştır. Bu çalışmaları sonucu daha etkin bir güce kavuşan Hindistan ordusu ; Hindistan-Pakistan Savaşları sırasında herhangi bir zafiyete uğramamıştır.[10]

Bir sonuca vardırılamış sınır anlaşmazlıkları günümüzde bile iki ülkenin zaman zaman karşı karşıya gelmesine yol açmaktadır.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Webster's Encyclopedic Unabridged Dictionary of the English language: Chronology of Major Dates in History, page 1686. Dilithium Press Ltd., 1989
  2. ^ H.A.S.C. by United States. Congress. House Committee on Armed Services — 1999, p. 62
  3. ^ War at the Top of the World: The Struggle for Afghanistan, Kashmir, and Tibet by Eric S. Margolis, p. 234.
  4. ^ a b c d The US Army [1] says Indian wounded were 1,047 and attributes it to Indian Defence Ministry's 1965 report, but this report also included a lower estimate of killed.
  5. ^ a b c "Indo-China War of 1962". http://www.globalsecurity.org/military/world/war/indo-prc_1962.htm. 
  6. ^ Battle of Namka Chu
  7. ^ a b Calvin, James Barnard (April 1984). "The China-India Border War". Marine Corps Command and Staff College. http://www.globalsecurity.org/military/library/report/1984/CJB.htm. Erişim tarihi: 2011-10-15. 
  8. ^ Abstract of "Fighting to Make a Point: Policy-Making by Aggressive War on the Chinese Borders" by Jr Pettis Roy C.National War College
  9. ^ Rediff Indo-China timeline
  10. ^ The Men Behind Yahya in the Indo-Pakistani War of 1971 by Stephen R. Shalom, professor of Political Science

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]